De Amerikaanse regering heeft het vaccinatieprogramma voor kinderen aangepast. Onder leiding van minister van Volksgezondheid Robert F. Kennedy jr. zijn vier vaccinaties uit het standaardprogramma verwijderd. Hoewel ouders hun kinderen nog steeds kunnen laten vaccineren, vrezen medici dat de veranderingen kunnen leiden tot meer ziektegevallen en sterfgevallen onder kinderen. Onderzoeks- en wetenschapsjournalist Jop de Vrieze is gespecialiseerd in maatschappelijke thema’s waaronder vaccinaties. Ook hij uit zijn zorgen: “kinderen zullen eerder ernstig ziek worden en daar maak ik me wel zorgen over.”

Het vernieuwde vaccinatieprogramma

Uit het aangepaste programma zijn de vaccinaties tegen rotavirus, griep, meningokokken en hepatitis A verwijderd. Deze vaccins waren jarenlang standaard onderdeel van het programma voor kinderen in de Verenigde Staten. Ouders kunnen nog steeds in overleg met een arts besluiten hun kind te laten inenten, en de vaccins blijven vergoed. Het verschil is dat ze niet langer standaard worden aanbevolen.

De Vrieze benadrukt dat er aan de veranderingen in het vaccinatieprogramma twee kanten zitten. “Aan de ene kant had Amerika altijd al een uitgebreid vaccinatieprogramma, en polio- en mazelenvaccins blijven daar onderdeel van. Aan de andere kant maak ik me zorgen dat vaccinaties tegen meningokokken en rotavirus er nu niet meer bij zitten.” Hij wijst erop dat baby’s ieder jaar op de intensive care belanden door het rotavirus. In Nederland is de vaccinatie hiertegen recent pas ingevoerd, omdat het veel voordelen biedt. “Je hebt natuurlijk een kleine kans op bijwerkingen, maar de kans op ernstigere gevolgen is veel groter als een kind het virus zelf krijgt,” legt de Vrieze uit.

Ook benadrukt hij dat meningokokkeninfecties een groot risico vormen. Deze bacteriën kunnen ernstige ziektes veroorzaken, zoals bloedvergiftiging en hersenvliesontsteking. Het verspreidt zich via de lucht. “Meningokokkeninfecties zijn echt een horror voor ouders en kinderen”, aldus de Vrieze. Hij vertelt over eerdere uitbraken, bijvoorbeeld op hockeykampen, waar kinderen ernstig ziek werden en zelfs overleden. Jongeren en kinderen lopen het hoogste risico op het krijgen van meningokokeninfecties, en jaarlijks kunnen honderden kinderen deze ziekte, en de gevolgen ervan, krijgen zonder vaccins. In Nederland vaccineren wij op de varianten A,C,W en Y voor meningokokken. B niet vanwege de milde, maar vervelende bijwerkingen (ondanks je hier wel als ouder voor kunt kiezen). “Mijn zoontje hebben we wel gevaccineerd tegen meningokokken B, hij had er twee dagen koorts van”, vertelt Jop.

Anti-vaccinaties

Minister Kennedy staat bekend als een uitgesproken criticus van vaccinaties en wordt vaak in verband gebracht met complottheorieën over vaccins. “Hij was een van de grootste activisten die op een negatieve, kritische manier nadruk legde op de bijwerkingen van vaccinaties. Hoewel dit een interessante discussie kan zijn, is hij niet de juiste persoon om het hierover te hebben”, aldus de Vrieze. Bij het aantreden van de minister beloofde Kennedy dat hij geen vaccins zou schrappen, maar dat ouders meer vrijheid zouden krijgen om zelf te kiezen wat zij goed vinden voor hun kinderen. Volgens de minister past de aanpassing van het programma binnen die belofte: ‘ouders hebben nu meer zeggenschap, zonder dat vaccinaties volledig verdwijnen’. De veranderingen zijn gebaseerd op advies van de vaccincommissie van het ministerie van Volksgezondheid. Vorige zomer ontsloeg Kennedy een groot deel van de commissieleden en verving hen door mensen die kritisch staan tegenover vaccinaties.

Gevolgen

Sommige politici, waaronder president Trump en de minister van Volksgezondheid, hebben het vooral over de mogelijke bijwerkingen van vaccins, waardoor het publiek twijfels kan krijgen over vaccinatie. In hun berichten wordt vaak gesuggereerd dat vaccins risico’s zoals autisme kunnen veroorzaken, terwijl wetenschappelijk onderzoek herhaaldelijk heeft bewezen dat dit niet klopt. “Het is alsof we terug in de tijd gaan met de vaccinaties in de VS”, vertelt de Vrieze. Zo’n eenzijdige benadering kan het vertrouwen in het vaccinatieprogramma ondermijnen en ouders het kan ontmoedigen om hun kinderen te laten vaccineren. Jop de Vrieze vertelt: “Nederland is wel altijd al eigenwijs geweest medisch gezien, wij worden meestal op dat vlak niet door Amerika beïnvloed. De anti-vaccinatiebeweging is in de VS groter dan in Nederland.”