Aankomende zondag 31 mei is het Wereld Niet Roken Dag, echter zal deze dag bij velen niet onder het mom van een ‘viering’ vallen. De prijzen van sigaretten stijgen en dit zal niet veranderen in de toekomstige jaren. Een standaard pakje (20 stuks) kost momenteel in Nederland namelijk gemiddeld tussen de €11,10 en €14,00. Dit is in vergelijking met 10 jaar geleden, toen een pakje nog 6,50 kostte, een grotere afweging geworden. Wanneer is het genoeg om de Nederlandse bevolking te ontmoedigen van het aansteken van die volgende sigaret?
Bij het RIVM komt naar voren dat als gevolg van het Nationale Preventieakkoord het kabinet in 2025 kwam met een Samenhangende Preventiestrategie. Bij deze strategie werd duidelijk dat daarbij dezelfde ambities golden omtrent het ontmoedigen van roken in Nederland. Maatregelen en afspraken hierover zijn onder andere; het verminderen van verkooppunten van tabak en e-sigaretten, het verhogen van accijns op tabaksproducten en het verbieden van het reclame maken voor tabaksproducten en aanverwante producten. De Rijksoverheid werkt op deze manier samen met tientallen maatschappelijke organisaties binnen de Samenhangende Preventiestrategie aan een rookvrije generatie in 2040.
Tabaksaccijns
Uit twee nieuwsberichten van het RIVM en Rookpreventie Jeugd komt vanuit de wetenschappelijke literatuur naar voren dat prijsbeleid het meest effectief is tegen het roken. Het grootste effect hiervan is onder de jongeren. De verhogende prijs van tabak zorgt ervoor dat steeds minder mensen tabak kopen om meer geld over te houden aan het einde van de maand.
Via het CBS (Centraal Bureau voor de Statistiek) kwam eerder dit jaar naar buiten met de cijfers dat de overheid 2,6 miljard euro ontving aan tabaksaccijns in 2025. Over het algemeen zijn misschien minder mensen gaan roken, maar er zijn genoeg rokers die hun rookgewoonte wel voort zetten op alternatieve manieren.
De grens over voor tabak
Deze alternatieve manieren zorgen ervoor dat er een probleem gevormd wordt aan de andere kant. De Nederlandse rokers maken namelijk steeds vaker een ritje naar onze buurlanden. Zij rijden naar deze landen voor het kopen van tabaksproducten en daarmee het voeden van hun verslaving. Zo organiseert onder andere touroperator Slangenreizen steeds vaker ritten met heuse ‘boodschappenbussen’. Deze touringbussen rijden met groepen van tientallen mensen over de grens naar Duitsland om naar de grote winkels om onder andere rookwaren in te slaan.
Het RIVM beveelt beleidsmakers zich mede daarom meer te richten op de maatregelen. Deze maatregelen zullen de aankoop van tabak in het buitenland mogelijk kunnen terugdringen. Een voorbeeld van zo’n maatregel is volgens hen het gelijktrekken van de tabaksprijzen in Europa. Een ander voorbeeld is het verlagen van de maximale hoeveelheid rookwaar die uit het buitenland mag worden meegenomen. Deze hoeveelheden worden dan beter gecontroleerd aan de landgrenzen.
Of die rookvrije generatie in 2040 gerealiseerd zal worden is nog niet verzekerd. Dat het de Nederlandse rokers zo onaantrekkelijk mogelijk gemaakt wordt is een feit.
