Jaarlijks vieren Texelaren op 12 december het Ouwe Sunderklaasfeest: een traditie waarbij zogenaamde speulers opvallende Texelse gebeurtenissen van het afgelopen jaar naspelen. Dit is voor hen dé kans om op een humoristische manier onvrede te uiten over actualiteiten, iets aan te kaarten of iemand te bekritiseren, zonder dat het een staartje krijgt.

De voorstellingen zijn vermakelijk voor de bewoners van Texel; De speulers kruipen aan de hand van maskers en kostuums in de rol van een personage of een andere Texelaar. Ze spelen de gebeurtenissen op een grappige wijze na of bieden oplossingen die eigenlijk niet realistisch zijn.

Deze acts geven buitenstaanders een kijkje in wat er afgelopen jaar op Texel heeft gespeeld.Zo kwam dit jaar onder andere de intocht van Sinterklaas, kraamzorg op Texel en het faillissement van het verslavingscentrum De Skuul voorbij.De voorstellingen mogen zo groot of zo klein zijn als ze zelf willen.

Geringe kraamzorg zorgt voor uitsterven van ‘echte Texelaar’

Meerdere voorstellinkjes hadden de kraamzorg op Texel als hoofdonderwerp. Momenteel is er maar één organisatie die de kraamhulp op Texel verzorgd, namelijk de ‘De Kraamvogel’. Een bedrijf waar momenteel nog maar twee kraamverzorgsters volledig in dienst zijn. Het tekort aan personeel zorgt voor een ontzettend hoge werkdruk, maar de organisatie wilgeen nieuwe werknemers in dienst nemen.

Goede kraamzorg is voor Texelaren van groot belang. Kraamverzorgsters zorgen ervoor dat thuisbevallingen mogelijk zijn. Als deze hulp komt te vervallen, dan zullen aanstaande Texelse ouders met de boot naar het ziekenhuis in Den Helder moeten om te bevallen van hun kindje. “Texelaren willen natuurlijk Texel op hun paspoort hebben staan, niet Den Helder,” laat Gea Reins weten. Zij is kraamverzorgster van beroep. Als de kraamzorg niet wordt gewaarborgd, zal de ‘echte Texelaar’ uitsterven.

De onderstaande speulers bedachten een oplossing voor het probleem: Het ‘Geboorte Huus’, een kar die rondtrekt waarin vrouwen kunnen bevallen.

Om een te hoge werkdruk bij de kraamverzorgsters te voorkomen heeft de zogenaamde broer van een van de kraamverzorgsters de ‘dekkalender’ gemaakt, waarop gemeenten per maand zijn ingedeeld. Texelaren zouden dan kunnen terugzien of ze die maand wel of niet een kind mogen verwekken, afhankelijk van de gemeente waar ze in wonen.

De kraamzorg is een belangrijk onderwerp voor de Texelaren. Zo was er nog een andere kraamzorgact op wielen, namelijk de Tesselse Kraamkamer. Deze Kraamkamer had de burgemeester, Mark Pol, en zijn zwangere vrouw op bezoek.

Deze act nam niet alleen de kraamzorg onder de loep, ook andere Texelse thema’s kwamen voorbij. Zo beviel mevrouw Pol van een vuurtorentje, een knipoog naar de intocht van Sinterklaas. Tijdens deze intocht moesten kinderen verkleed als vuurtoren een liedje voor de Sint zingen. Dit vuurtorentje werd meteen benoemd tot kinderburgemeester, een referentie naar de in september nieuw benoemde kinderburgemeester. Ook een bierflesje werd op de wereld gezet. Het bierflesje refereert naar het failliet gaan van de enige verslavingsinstelling op het eiland.

Faillissement verslavingscentrum

Op dinsdag 23 september werd het verslavingszorgcentrum De Skuul gesloten. Deze twee speulers belichten deze sluiting door in de huid te kruipen van de zogenaamde Stoepzitters. Dit verwijst naar de zwervers die voorheen op een trappetje voor het oude gemeentehuis zaten.

Een strand zonder redding in zicht

Vorige maand besloot de Texelse gemeenteraad een streep door de samenwerking met het Utrechtse Studenten Corps te zetten. Deze studenten bewaakten 75 jaar lang de zuidelijke stranden van Texel, maar na meerdere meldingen van seksueel misbruik kwam hier een einde aan.

Burgemeester Mark Pol liet tijdens de raadsvergadering weten dat het voor de Koninklijke Nederlandse Redding Maatschappij (KNMR), het andere geopperde alternatief, niet mogelijk is om de strandbewaking van 2026 op zich te nemen. Dit bekent dat de zuidelijke kust van het eiland in 2026 mogelijk geen badmeesters zal hebben. De VVD bracht toen een tegenmotie in stemming: de samenwerking met het Utrechtse Studenten Corps een jaar voort blijven zetten tot er een alternatief is gevonden. De andere partijen stemden tegen.

Tijdens deze act werd er een gemeenteraadsverkiezing nagebootst, waarin werd gestemd over mogelijke alternatieven die de Utrechtse badmeesters zouden kunnen vervangen. Zo kwam er een optie met AI drones voorbij, die stranden zouden moeten bewaken. Ook een campagne om nieuwe strandwachters te werven en een stichting genaamd ‘Texelse Badman’ kwamen voorbij. De raadsleden kozen uiteindelijk voor de laatste optie: stichting De Texelse Badman. Deze stichting leverde echter dezelfde studenten aan, die dezelfde problemen veroorzaakten.

Gechipte prullenbakken

In september werden Texelse prullenbakken voorzien van een chip met een uniek registratienummer. Containers zonder chip worden niet meer geleegd. Tijdens deze act kwam naar voren dat deze Texelaar haar kliko niet werd geleegd wegens het missen van de desbetreffende chip. Pas na veel bellen met de gemeente werd de prullenbak, veel later dan die van anderen, gechipt.

Van A naar Omleiding

Afgelopen jaar zijn er op velen plekken in Texel wegwerkzaamheden geweest, wat het moeilijk heeft gemaakt om van A naar B te gaan.

Deze wegwerkzaamheden maakt het voor een oud vrouwtje met een hond moeilijk om de supermarkt te bereiken en weerhoudt een Duitse toerist ervan om een pannenkoek te kunnen eten.

Mark Wol en het verwentelde schaap

Een verwenteld schaap weer terug op zijn poten zetten, volgens de Texelse Gea is het een verplichting voor elke Nederlander. Doe je dit niet, dan gaat het schaapje dood. Wanneer je dit hebt gedaan, mag jij als schapenredder een borreltje innen bij de schapenherder van wie het schaap is.

Dit werd nagespeeld door de bovenstaande schapen, waarvan eentje de burgemeester voorstelde. Iemand uit het publiek draaide het verwentelde schaap om en diegene mocht bij Mark Wol een juttertje ophalen. Ook was er een LHBTQIA+-schaapje, die pleitte voor begrip een respect voor schapen die queer zijn. Tijdens de act zit er voortdurend een schaapje in een wolbad; een bad vol met Texels wol waarin toeristen de ‘verrassende werking’ van schapenwol zouden kunnen ervaren.