Vorige week was het de Week van het Nederlandse Bier, maar toch zijn we er nog niet helemaal klaar mee. Met een laatste ode aan het Nederlandse bier blikken we terug op deze bijzondere week.
Waar we in de Koelcast – de podcast ter ere van de Week van het Nederlandse Bier – nog bespraken dat Van de Streek één van de lekkerste Nederlandse 0.0-bieren heeft (volgens Untappd), gaan we nu met hen in gesprek. Ronald van de Streek, mede-eigenaar van de Utrechtse brouwerij, vertelt over de betekenis van bier voor Nederland.
Rol in de Nederlandse cultuur
“Bier zit nog steeds diep verankerd in de Nederlandse samenleving”, zegt Van de Streek. “Of het nu gaat om voetbal kijken, een verjaardag vieren, een diploma halen, een zomerse dag op het terras of het begin van het weekend: bier speelt vaak een rol bij momenten waarop mensen samenkomen.”
Die verbondenheid tussen bier en de Nederlandse cultuur bestaat al eeuwen. Al in de Middeleeuwen werd bier op grote schaal gebrouwen in Nederlandse steden. Destijds was bier vaak veiliger om te drinken dan water en groeiden brouwerijen uit tot belangrijke ontmoetingsplaatsen. Ook vandaag de dag heeft bier nog altijd een sociale functie. Het terras, de kroeg en festivals zijn voor veel Nederlanders plekken waar gezelligheid en een goed glas bier samenkomen.
Nieuwe trends
Daarnaast laat de opkomst van speciaalbier zien hoe sterk de biercultuur zich blijft ontwikkelen. Waar vroeger vooral pils werd gedronken, kiezen consumenten tegenwoordig steeds vaker voor IPA’s, blondbieren, tripels en alcoholvrije varianten. Toch blijft pils met afstand de populairste biersoort in Nederland. Bijna 80 procent van al het gedronken bier is nog altijd pils.
Belangrijk voor de economie
Niet alleen cultureel speelt bier een belangrijke rol, ook economisch is de sector van grote waarde. “Er zijn veel brouwerijen in ons land, wat zorgt voor werkgelegenheid”, vertelt Van de Streek. “De grote brouwerijen zijn belangrijke werkgevers in productie, logistiek en distributie. Tegelijkertijd hebben kleinere brouwerijen vaak een grote lokale impact. Zij dragen bij aan de aantrekkelijkheid van steden en regio’s, ondersteunen evenementen en verenigingen, trekken bezoekers aan en zorgen voor ondernemerschap.”
Die economische betekenis is de afgelopen jaren alleen maar groter geworden. Nederland telt tegenwoordig honderden brouwerijen, variërend van grote internationale spelers tot kleine ambachtelijke brouwers. Volgens cijfers van het CBS groeide het aantal bierbrouwerijen tussen 2010 en 2024 van 75 naar ongeveer 780. Daarbij kwamen duizenden banen in de sector erbij.
Ook internationaal speelt Nederland een belangrijke rol. Nederlandse brouwers behoren tot de grootste bierexporteurs ter wereld. Grote merken hebben wereldwijd bekendheid gekregen, terwijl kleinere brouwerijen juist toeristen aantrekken die op zoek zijn naar lokale smaken en unieke bierervaringen.
Tegelijkertijd staat de sector voor uitdagingen. De bierverkoop daalde in 2024 door hogere belastingen, stijgende kosten en een veranderend drinkgedrag. Nederlanders kiezen vaker voor alcoholvrije alternatieven of drinken minder alcohol dan vroeger. Toch blijft de bierwereld vernieuwen, onder meer met een steeds groter aanbod aan 0.0-bieren en speciaalbieren.
Misschien is dat wel de kracht van het Nederlandse bier: het beweegt mee met de tijd, zonder zijn plek in de samenleving te verliezen. Van de middeleeuwse stadsbrouwerijen tot moderne craftbrouwers als Van de Streek blijft bier een product dat mensen samenbrengt, ondernemers kansen biedt en onderdeel is van typisch Nederlandse momenten.
Na een week vol aandacht voor Nederlandse brouwers, bierstijlen en verhalen kunnen we daarom maar één conclusie trekken: het Nederlandse bier is veel meer dan alleen een drankje. Het is een stukje cultuur, geschiedenis en economie in één glas.
