De opkomst van de elektrische deelfiets in Tilburg viert bijna zijn eerste verjaardag. Inmiddels hebben ze een flinke plek gekregen in het straatbeeld van de stad. Tegelijkertijd valt op straat op dat deelfietsen soms niet op de juiste manier geparkeerd staan. Hoe kijken de aanbieders en de gemeente naar dit beeld?
Begin november 2025 werden de deelfietsen van aanbieder Lime geplaatst in de stad. In totaal waren dat er eerst 300. Enkele maanden later bracht andere aanbieder Check er nog eens 300 bij. Daarmee verdubbelde het aantal deelfietsen in Tilburg in korte tijd naar 600. Sindsdien is op veel plekken wel zo’n groen-witte of paars-witte fiets te vinden. Lime ziet deze soort fiets als een belangrijke factor: “We zien deelmobiliteit niet als iets dat los staat van bus of trein, maar als de verbindende schakel die het laatste stukje van een reis oplost, bijvoorbeeld tussen Tilburg University of het station en de voordeur.”
Aanleiding voor dit verhaal waren eigen observaties in Tilburg, waarbij verschillende deelfietsen niet op de daarvoor bestemde plekken stonden. In het midden van een grasveldje, aan de rand van de autoweg, midden op voetpaden of liggend op een willekeurige plek: het kwam allemaal wel een keer voorbij. Dat roept de vragen op of er een probleem is en hoe er word gehandhaafd.
Lime heeft bepaalde regels voor het parkeren. Zo mag je de fiets niet plaatsen op de weg, fietspaden of plekken waar voetgangers, kinderwagens en rolstoelen niet genoeg ruimte zouden hebben. Ook in de richting van muren van huizen is het niet toegestaan: “muren van huizen dienen als oriëntatie voor mensen met een visuele beperking”, vermeld hun website. Ter controle moeten gebruikers een foto sturen van de geparkeerde deelfiets. “Een AI-ondersteund systeem controleert de foto’s om te checken of de fiets geen stoep of geleide lijnen voor slechtzienden blokkeert. Staat een fiets toch verkeerd, dan is het Lime die de verantwoordelijkheid neemt om deze snel te verplaatsen.” Uit hun data blijkt dat Tilburgse gebruikers “zeer respectvol omgaan met de fietsen.” Exacte cijfers over verkeerd gestalde fietsen en klachten blijven echter uit. Aanbieder Check gaf op geen van de vragen reactie.
Volgens gemeente Tilburg valt het probleem wel mee. “We zien dat er recent veel minder overlast wordt gemeld. Uiteraard staat niet elke deeltweewielers altijd goed gestald, maar vanuit de AFAC (Algemene Fiets Afhandel Centrale) krijgen we mee dat de situatie onder controle is,” laten ze weten. “We zien dat deelvoertuigen die te lang op dezelfde plek staan het merendeel van de overlast veroorzaken.” Om overlast te voorkomen houden ze ieder kwartaal een evaluatiegesprek met de aanbieders: “We besteden in de gesprekken nadrukkelijk aandacht voor klachten.” De gemeente meld tevreden te zijn met de huidige inzet van het AFAC. Ze werken nauw samen en zorgen er zo voor dat er zo min mogelijk overlast van verkeerd gestalde (deel)fietsen in de stad ontstaan.
In andere groten steden zoals Amsterdam, Utrecht en Eindhoven zijn soortgelijke deelfietsen ook te vinden. In Amsterdam is het een groot dilemma, vertelt de Fietsersbond. De deelfiets word vaak niet goed neergezet en er wordt geworsteld met de ruimte. In Eindhoven en Utrecht lijkt het beter te gaan: “In Utrecht worden mensen wel gestimuleerd om ze op de goede plek te zetten.” Eindhoven is in tegenstelling tot Amsterdam een “stuk ruimer opgezet.”
Lime zelf is in ieder geval al tevreden over de eerste periode in kruikenstad. Tilburg is al aan het denken over de toekomst van de deelfiets. In 2027 start de gemeente met een regionale aanbesteding om tot een goed en betrouwbaar aanbod te komen voor deeltweewielers.
