Volgens de cijfers van het CBS hebben 24 procent van de afgestudeerde HBO en WO studenten in het studiejaar 2024/2025 buitenlandervaring gehad. Vier jaar eerder was dat bij een verblijf van minimaal drie maanden nog 10,8 procent. Spanje blijft een van de populaire bestemmingen. Voor studenten als Mees de Visser en Jaap de Koning is een verblijf in Spanje niet alleen een persoonlijke voorkeur, maar ook onderdeel van hun opleiding.

Dat opleidingen studenten steeds meer in deze hoek sturen, blijkt ook uit het onderzoek Grenzeloos studeren van Nuffic. Hogescholen en universiteiten bieden volgens de organisatie steeds meer mogelijkheden voor een buitenlandse stage, minor of uitwisselingen. Mees, student International business, hoefde daardoor niet lang na te denken over zijn buitenlandervaring. “Het was ook verplicht om te doen van mijn opleiding”, vertelt hij. De student koos bewust voor Spanje: “ik heb vooral Spanje gekozen, omdat mijn extra taal op school Spaans is.” Ook Jaap, die International Business studeert aan Avans in Breda, moest voor zijn opleiding naar het buitenland. Hij loopt momenteel stage in Spanje, waar hij tijdens een tussenjaar al acht maanden woonde.

Spanje erg populair

Voor vele studenten is Spanje de ideale plek om deze schooltijd door te brengen. Nuffic, de Nederlandse organisatie voor internationalisering in het onderwijs, vertelt dat dit aan meerdere aspecten ligt. “Voor veel studenten speelt mee dat Spaans een populaire taal is om te leren, het Spaanse weer, de aantrekkelijke steden en de Spaanse cultuur spreken tot de verbeelding bij veel mensen,” aldus de organisatie. Dit is ook herkenbaar voor Jaap: “sinds jongs af aan luister ik al naar Spaanse muziek,” zegt hij. Volgens Nuffic zijn de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk ook erg populair, zij vormen samen met Spanje de top 3. 

Waarom niet gewoon in Nederland?

Het studeren in het buitenland zorgt niet alleen voor verbeteringen op schoolgebied maar ook je eigen ontwikkeling gaat erop vooruit. “Je kan niet even snel naar de Jumbo of Albert Heijn en je moet je ook aanpassen aan taal en cultuur” vertelt Jaap. Ook zijn zelfstandigheid verbetert, “Als ik in Nederland stage was gaan lopen was ik waarschijnlijk thuis blijven wonen en had ik dus niet geleerd om elke dag helemaal op jezelf te zijn aangericht”.  Toch is volgens Tilburg University er niet meer kans op een baan, “In een vergelijkbare studie die we in Nederland hebben uitgevoerd, hebben we dit effect niet kunnen vaststellen. Bovendien hebben we geen empirisch bewijs gevonden dat afgestudeerden in Nederland sneller een baan vinden wanneer ze in het buitenland hebben gestudeerd.”

Wat levert het op?

Volgens het CBS levert een buitenlandervaring studenten vooral nieuwe kennis en vaardigheden op. Zo zegt 42 procentmeer kennis te hebben gekregen van de eigen en andere culturen. 41 Procent noemt een verbetering van de zelfstandigheden en ook 41 procent zegt meer kennis over eigen vakgebied te hebben opgedaan. Daarnaast geeft 31 procent aan dat de taalvaardigheid is verbeterd. Mees herkent die ontwikkeling: “Je leert om voor jezelf te zorgen en je bouwt discipline op om elke dag toch weer alles eruit te halen wat je kan doen in de korte tijd dat je hier bent.” Volgens Nuffic kunnen studenten daarnaast meer vertrouwen krijgen en beter leren samenwerken met mensen uit verschillende culturele achtergronden. 

Niet voor iedereen vanzelfsprekend 

Terwijl de Nederlandse studenten in het buitenland stijgt, is het niet voor iedereen weggelegd. Uit onderzoek van Nuffic blijkt het financiële plaatje een belangrijke drempel te zijn. Van de studenten die wel naar het buitenland wilden maar uiteindelijk niet gingen, gaf 40,9 procent van de hbo’ers en 33,7 procent van de wo’ers geld als reden. Ook omgeving speelt een rol, Zo vertelde 15,5 procent van de hbo-afgestudeerden dat ze niemand kenden die eerder naar het buitenland was geweest. Bij wo-afgestudeerden was dat 7,5 procent. Ook verplichtingen zoals werk of zorg voor familie kunnen een buitenlandervaring moeilijker maken. Daarmee wordt een verblijf in het buitenland steeds gebruikelijker binnen het hoger onderwijs, maar blijkt uit het onderzoek van Nuffic dat niet iedere student dezelfde uitgangspositie heeft om daadwerkelijk te gaan.