De Václav Havelprijs voor de Mensenrechten werdt maandag 29 september uitgereikt in Straatsburg. De prestigieuze onderscheiding van de Raad van Europa bekroont personen of organisaties die zich uitzonderlijk hebben ingezet voor de verdediging van mensenrechten.
De Oekraïense mensenrechtenverdediger, journalist en publieke figuur Maksym Butkevych heeft de Václav Havelprijs voor de Mensenrechten 2025 gewonnen. Daarmee is hij de eerste Oekraïner die deze prestigieuze internationale onderscheiding ontvangt, meldt de Parlementaire Vergadering van de Raad van Europa (PACE).
De Václav Havelprijs wordt jaarlijks uitgereikt door PACE. Aan de prijs is een geldbedrag van 60.000 euro verbonden, evenals een trofee en een diploma.
Wie is Maksym Butkevych?
Butkevych staat bekend om zijn jarenlange inzet voor mensenrechten, met name de bescherming van vluchtelingen en binnenlands ontheemden. Hij is medeoprichter van het ZMINA Human Rights Center en van Hromadske Radio.
In maart 2022 sloot hij zich aan bij de Oekraïense strijdkrachten, waar hij diende in het speciale Berlingo-bataljon. Nog geen drie maanden later werd hij krijgsgevangen genomen door Russische troepen. In maart 2023 veroordeelde een rechtbank in het door Rusland bezette Loehansk hem in een schijnproces tot 13 jaar cel wegens vermeende oorlogsmisdaden. Een jaar later bevestigde een Moskouse rechter dat vonnis.
In oktober 2024 kwam Butkevych vrij tijdens een gevangenenruil waarbij 95 Oekraïners werden teruggebracht. Sindsdien zet hij zich opnieuw actief in voor mensenrechten en spreekt hij internationaal over politieke gevangenen en gerechtigheid.
Selectieproces en betekenis van de prijs
Het selectiepanel van de Václav Havelprijs, bestaande uit onafhankelijke mensenrechten experts en voorgezeten door PACE-voorzitter Theodoros Rousopoulos, heeft de genomineerden gekozen vanwege hun moed en impactvolle werk in de verdediging van mensenrechten.
De voorzitter van PACE benadrukte: “Journalisten, door hun moed, vastberadenheid en onverzettelijke inzet voor de waarheid, verlichten het pad naar vrijheid en gerechtigheid. In recente jaren zijn journalisten wereldwijd recordaantallen keren gedood, gewond of gevangengezet. Hun werk, vaak onder groot persoonlijk risico, inspireert ons allemaal.”
