GEORGIË – Op basis van eigen onderzoek van de BBC, blijkt dat Georgië vorig jaar een chemisch wapen uit de Eerste Wereldoorlog gebruikte tegen antiregeringsbetogers. Het zou gaan om een middel dat Frankrijk camite (broombenzylcyanide) noemde en gebruikte tegen Duitsland. Expert Maarten van Nieuwenhuizen vindt de term ‘chemisch’ wapen lichtelijk overdreven. In dit artikel legt hij uit dat hij het beeld van de media dat nu geschetst wordt te paniekerig vindt overkomen.
Onderzoek van de BBC
De Britse nieuwszender BBC heeft zich voor dit onderzoek gebaseerd op experts op het gebied van chemische wapens, klokkenluiders van de Georgische oproerpolitie, artsen en verzameld bewijs. Zo zei het oud-hoofd van de wapenafdeling van de oproerpolitie tegen de BBC dat camite tot ten minste 2022 werd ingezet met waterkannonnen. In dat jaar nam hij ontslag en verliet hij Georgië. Het middel wordt sinds de jaren 30 niet meer gebruikt wegens zorgen over de langetermijneffecten.
Reactie Georgische autoriteit
Volgens de BBC noemen de Georgische autoriteiten de bevindingen ‘absurd’ en zeggen zij dat de politie volgens de wet heeft gehandeld. De toekomst moet uitwijzen of er extra maatregelen komen in Georgië of omstreken ten aanzien van deze ontdekking. Volgens het internationaal recht mogen politiekorpsen chemische middelen gebruiken om mensenmassa’s te bedwingen, maar alleen als het proportioneel word gebruikt en het geen langdurige effecten heeft. Ook van Nieuwenhuizen zegt dat het optreden van Georgië legaal is. Ook vindt hij het gebruik van de term ‘chemisch wapen’ lichtelijk overdreven, vooral omdat het niet te vergelijken is met andere chemische wapens uit de geschiedenis. Hij zou het definiëren als een variant van het hedendaagse traangas. Hij denkt ik ook dat mensen onterecht een beetje paniek krijgen van de term. Daarom denkt hij dat het beter is om voorzichtiger om te gaan met deze termen.
Historie van chemisch wapen camite
Volgens van Nieuwenhuizen werd dit middel gebruikt in de Eerste Wereldoorlog om de opponent tijdelijk uit te schakelen. Dit was zo’n beetje het begin van de inzet van chemische wapens. Hij verteld dat dit handig was in de stroperige loopgravenoorlog. Zo probeerde het Franse leger wat te forceren bij de Duitsers en door ze tijdelijk uit te schakelen kwam er de ruimte om ze te overmeesteren. Later in de Eerste Wereldoorlog (rond april 1915) zijn de Duitsers begonnen met chemische wapens waardoor er daadwerkelijk doden vielen. In 1917 kwam ook nog mosterdgas om de hoek kijken en de gevolgen daarvan zijn niet mals.
Gevolgen zijn niet mals
Mosterdgas veroorzaakte pijnlijke blaren op de huid, pijnlijke ogen en longen, kan tot blindheid en doofheid leiden en ademhalingsproblemen en verstikking. Hij vertelt dat deze stoffen zich dus ‘evolueren’ en dat ‘ze steeds dodelijker worden’. Zo werd er in de Tweede Wereldoorlog zenuwgas ontwikkeld en dit is ook door de tijd heen verder ontwikkeld.
Situatie protesten in Georgië
Eind vorig jaar werd in Georgië gedemonstreerd tegen het regeringsbesluit om de gesprekken voor toetreding tot de Europese Unie op te schorten. De pro-Russische regeringspartij Georgische Droom kwam vorig jaar aan de macht. Sindsdien wordt elke dag geprotesteerd tegen de regering en die protesten worden dus hard neergeslagen. De oproerpolitie gebruikte onder meer waterkanonnen, pepperspray en traangas om menigten uiteen te drijven. Het chemische wapen camite werd dus vermengd met het water. Betogers hadden volgens de BBC wekenlang last van bijvoorbeeld kortademigheid, hoesten, braken en hoofdpijn.
Georgische inlichtingendienst
De Georgische inlichtingendienst heeft inmiddels een onderzoek ingesteld naar de beschuldigingen en kijkt of de gezondheid van burgers tijdens het protest in gevaar is gebracht. Dit meldt Villamedia.
