De Finse autoriteiten hebben maandag het vrachtschip Fitburg laten vertrekken, ondanks verdenkingen van sabotage aan een onderzeese telecommunicatiekabel in de Finse Golf. Volgens maritiem deskundige Gerben Nab, kapitein en directeur van Reederij Oosterschelde, is de kans dat zo’n kabel per ongeluk wordt beschadigd zeer klein. “Er zijn duidelijke zeekaarten waarop onderzeese kabels staan aangegeven, en in die gebieden mag je niet ankeren”, zegt Nab.

Het schip lag ruim tien dagen vast in de Finse haven van Kantvik, nadat het was onderschept vanwege mogelijke betrokkenheid bij kabelschade op de zeebodem. Hoewel het onderzoek aan boord inmiddels is afgerond en de Fitburg zijn reis mocht vervolgen, loopt het strafrechtelijk onderzoek nog door. Eén bemanningslid zit vast en meerdere opvarenden hebben een reisverbod gekregen.

De Fitburg werd op 31 december door de Finse autoriteiten onderschept in de Finse Golf en naar Kantvik gebracht, zo’n dertig kilometer ten westen van Helsinki. Het 132 meter lange vrachtschip vaart onder de vlag van Saint Vincent en de Grenadines en was onderweg van Sint-Petersburg in Rusland naar Haifa in Israël. Aan boord bevonden zich veertien bemanningsleden uit onder meer Rusland, Georgië, Kazachstan en Azerbeidzjan.

Anker mogelijk oorzaak van schade

Een helikopter van de Finse kustwacht signaleerde dat de Fitburg voor anker lag, maar tegelijkertijd in beweging was. Juist op die locatie werd later de kabelschade vastgesteld. Op de zeebodem vonden onderzoekers bovendien een slepend sporenpatroon van tientallen kilometers, wat erop wijst dat het anker over de bodem is gesleept en mogelijk de kabel heeft geraakt.

Nab benadrukt dat een kapitein en zijn bemanning normaal gesproken direct zou moeten merken wanneer er iets misgaat met het anker. “Er hoort ankerwacht te zijn. Dat betekent dat je voortdurend controleert of het schip niet afdrijft en of er geen gevaar ontstaat. Het is eigenlijk onmogelijk om tientallen kilometers af te drijven met het anker uit als er goed toezicht is gehouden.”

De Finse telecomprovider Elisa ontdekte de breuk in de onderzeese datakabel rond 05.00 uur ’s ochtends op 31 december. Volgens het bedrijf zijn de gevolgen voor het dataverkeer beperkt gebleven, omdat verbindingen via andere kabels zijn omgeleid.

Onderzoek naar sabotage

De zaak rond de Fitburg past in een bredere reeks incidenten in de Baltische Zee, waar de afgelopen tijd meerdere onderzeese kabels beschadigd zijn geraakt. Ook nabij Letland werd recent een datakabel getroffen. NAVO-landen houden deze infrastructuur scherp in de gaten, omdat kabels essentieel zijn voor communicatie en energievoorziening.