Je ziet het steeds meer voorbij komen: drones bij vliegvelden en militaire bases, afgelopen weekend nog bij vliegbasis Volkel. Maar hoe kan het dat er consequent drones vliegen bij vliegvelden in Europa en niemand de piloten kan aanwijzen? En wat is het doel van deze onbemande helikoptertjes?
Het probleem van de onbemande vliegtuigjes speelt al langer. Eind september kwamen de eerste meldingen van drones vanuit Polen: dit waren twintig Russische drones die het Poolse luchtruim binnendrongen. Hierna hebben de onbemande toestellen zich als een zwerm over Europa verspreid en zijn ze bij verschillende vliegvelden in Europa waargenomen, wat voor de nodige complicaties zorgt.
Het neerhalen van de onbemande toestellen is niet zo makkelijk als het lijkt. Er zijn namelijk verschillende manieren om ze uit de lucht te halen. Je hebt soft kills, waarbij het signaal verstoord wordt waardoor je ze uit de lucht kunt laten vallen of zelfs compleet kunt overnemen. Maar je kunt ook een zogeheten hard kill toepassen: hierbij schiet je de drone door middel van vuurwapens of netten uit de lucht. Het verstoren van signalen lijkt op het eerste oog heel simpel, maar volgens een medewerker van de luchtvaartpolitie, wiens naam bekend is bij de redactie, ligt het uitschakelen van drones toch genuanceerder: “Als je het vergelijkt met andere landen zoals Polen: die hebben daadwerkelijk drones uit de lucht geschoten. Dus middelen zijn er. Alleen: kun je dat zomaar toepassen? Dat ligt veel genuanceerder.”
Dit komt doordat er niet altijd de ruimte voor is of doordat drones maar relatief kort in de lucht blijven, zo’n tien tot vijftien minuten. Langer als iemand een extra accu heeft. Daardoor zijn ze meestal al weg voordat er ingegrepen kan worden.
Veel te lezen is ook dat dit een vorm van hybride oorlogsvoering is, waarbij de Russen of Russische sympathisanten op deze manier kostbare grondstoffen van het front proberen te onttrekken door gevoelige infrastructuur plat te leggen. Daar kon de agent niets inhoudelijks over zeggen, omdat inlichtingendiensten dat moeten onderzoeken.
Het probleem zit hem dan ook niet per se in de drones zelf, maar in hoe de media het oppakt. “Verschillende landen hebben in de media al bekendgemaakt dat zij stoppen met onderzoeken, omdat veel mensen toch spookmeldingen zien.” Mensen zien vliegtuigen met knipperende lichtjes en zelfs heldere sterren aan voor drones en doen daar dan een melding van. Terwijl als je iemand echt kwaad wilt doen, je zonder verlichting vliegt. “Zelfs een vliegtuigje, een eenpersoonsvliegtuigje met de vorm van een deltavleugel, werd aangezien voor een Russische drone boven Utrecht. Terwijl het gewoon een zelfbouwvliegtuigje was.”
Door de bericht geving in de media beginnen dus ‘spookdrones’ te zien, waardoor we het probleem groter laten lijken dan dat het is.
