De sociaaldemocraten in Noorwegen hebben de parlementsverkiezingen gewonnen. De arbeidspartij van de huidige premier Støre is de grootste geworden, ondanks de opmars van rechts. Brussel zal wel opgelucht ademhalen, want deze overwinning bepaalde ook de handelsbanden met de EU.  

“Overal in Scandinavië zie je twee blokken: links en rechts”, vertelt correspondent Scandinavië Jeroen Visser van De Volkskrant. Het beloofde een spannende strijd te worden met een nipte overwinning voor links en rechts die toch een opmars maakt. “Kiezers zijn gegaan voor de veilige zekerheid. De sociaaldemocraten hebben al ervaring met een premier.”  

Noorwegen en de Europese Unie 

De Europese Unie was een belangrijke kwestie in deze verkiezingen. “Noorwegen heeft ooit nee gezegd tegen de EU in een referendum.” Ondanks dat hebben ze wel veel te maken met de EU en blijft het een discussiepunt. “Ze handelen wel met de EU en doen mee aan de markt. Dat mocht, maar ze moeten zich wel aan Brusselse regels houden.” Hier spelen de Noorse politieke partijen op in. “Veel Noren zijn een beetje EU sceptisch. De discussie blijft. De sociaaldemocraten zeggen eigenlijk: we nemen regels over, omdat we nou eenmaal meedoen met de interne markt.” Rechts is minder voor de samenwerking met de EU.  

Stroomhandel   

Noorwegen verdient enorm veel geld aan de stroomhandel. Veel gas en elektriciteit gaat naar Europa. De Noren wanen zich vrijer door geen deel uit te maken van de Europese Unie en dat is niet slechts schijn: “Ze hebben politieke vrijheid ook al doen ze mee met de markt. Er valt heel veel geld te verdienen op de Europese markt.” 

Dit heeft echter ook een keerzijde. Ondanks dat Noorwegen meer dan genoeg stroom heeft, betalen de Noren ook de marktprijs. “Het gaat om te hoge prijzen. Je kan naast een krachtcentrale wonen en nog een hele hoge prijs betalen.” Er komt wel een subsidie waarbij gewerkt wordt met een prijsplafond voor de energieprijs voor Noren. Dit is eerder al verzorgt door de sociaaldemocraten. De vraag was nu of dit genoeg was voor de Noren of dat er een strenger beleid moet komen in de stroomhandel richting Europa, die voor de bevolking voordeliger is. 

“Er waren genoeg belangrijke thema’s”, zegt Jeroen Visser over deze verkiezingen. Door de overwinning van de sociaaldemocraten zal er voor de EU niet veel veranderen. “In Brussel zullen ze blij zijn en de elektriciteitsbedrijven ook.”