Na een snikhete zomer willen we duurzamer leven, maar doen we het ook?

Na de warmste zomer ooit gemeten in Nederland willen mensen die last hadden van de hitte vaker klimaatvriendelijker leven. Dat blijkt uit onderzoek van Milieu Centraal. Maar tussen iets willen veranderen en het daadwerkelijk doen, zit volgens gedragswetenschapper Marije van Gent nog een flinke kloof.

Daarbij speelt mee dat klimaatverandering steeds minder als iets van later of ver weg voelt. In de psychologie wordt dat ‘psychologische afstand’ genoemd. Door bijvoorbeeld hittegolven of natuurbranden ervaren mensen de gevolgen zelf. “Opeens is die klimaatverandering niet heel ver weg, maar in het hier en nu en kan ik het zelf fysiek voelen.” aldus van Gent

Dat kan ervoor zorgen dat mensen beseffen dat klimaatverandering ook henzelf raakt. Maar zelfs wanneer iemand dat beseft én duurzamer wil leven, verandert het gedrag niet automatisch.

Willen is nog geen doen

Van Gent noemt dat de intention-behaviour gap: het verschil tussen wat iemand van plan is en wat diegene uiteindelijk doet. “Zelfs al wil je wel, zelfs al heb je die intentie, dan zijn er nog heel veel andere factoren die te maken hebben met of jij dat dan wel of niet gaat doen.”

Zo noemt ze het voorbeeld van iemand die minder wil autorijden, maar slecht openbaar vervoer heeft of daar geen geld voor heeft. Ook kennis speelt een rol. Volgens Van Gent weten mensen niet altijd welke keuzes veel impact hebben. Iemand kan bijvoorbeeld wel oud papier scheiden, maar niet weten dat minder vlees eten meer verschil kan maken.

Daar komt bij dat klimaatverandering zo groot kan voelen dat mensen juist machteloos worden. Volgens Van Gent kan iemand de hitte ervaren én erkennen dat klimaatverandering door mensen wordt veroorzaakt. Toch denkt de grote meerderheid: wat kan ik hier in mijn eentje aan veranderen?

Meer dan je eigen voetafdruk

Daarom vindt Van Gent dat de oplossing niet alleen bij individuele keuzes moet worden gezocht. “Het gaat erom dat iedereen zich anders gaat gedragen, maar om tot dat nieuwe normaal te komen, moeten we dat als collectief gaan oplossen.”

Ze spreekt daarom naast de bekende ‘voetafdruk’ ook over een sociale handafdruk. Daarbij gaat het niet alleen om keuzes als wel of niet vliegen of vlees eten, maar ook om je uitspreken, gesprekken voeren en samen met anderen iets proberen te veranderen.

De hete zomer kan klimaatverandering dus letterlijk dichterbij brengen. Of de wens om duurzamer te leven daarna ook echt leidt tot ander gedrag, hangt volgens Van Gent van veel meer af dan alleen goede bedoelingen.

Lees verder

Geselecteerd door de redactie

Solo dates: is alleen zijn het nieuwe flexen?

Van een koffietje drinken tot een avondje bioscoop, op TikTok en Instagram verschijnen steeds meer video’s van jongeren die zichzelf meenemen op een solo...

EU debat wakkert onafhankelijkheidsdrang in Schotland en Noord-Ierland aan

Er komen steeds meer geluiden van ontevredenheid over de Brexit vanuit het Verenigd Koninkrijk. Deze geluiden wakkeren ook een debat over onafhankelijkheid van landen...

Deel dit bericht