Tijdens de ‘Game Awards’, vergelijkbaar met de Oscars voor films, werd vorig jaar voor het spel ‘Clair Obscur: Expedition 33’ de ‘game of the year award’ uitgereikt. Ook de soundtrack van het spel kreeg meerdere onderscheidingen. Wat maakt muziek voor een computerspel anders dan een traditioneel album? Kan deze muziek beschouwd worden als kunst? “Echt een apart vak”, vertelt Ewout van der Linden, directeur van Music Motion en docent bij Hogeschool voor de kunsten.
Met Ongeveer 160 miljard euro in de gamemarkt maakt dat het groter dan de film- en muziekwereld gecombineerd. De game-muziek van componist Lorien Testard heeft net zoals het spel veel populariteit gezien. Met een uitverkochte vinyl collectie van het spel, miljoenen streams op Spotify en een live concert in onder andere Rotterdam is het duidelijk dat deze soundtrack vol klassieke muziek veel fans heeft aangetrokken. Het grote aantal muziekstukken in de soundtrack maakt een grote klus als componist. “Die game-componisten zijn daar bij wijze van dag in dag uit mee bezig”, benadrukt de muziek-expert.
Goed doordacht, maar kunst?
Clair Obscur: Expedition 33 is een narratief spel. Hierbij speelt de muziek een belangrijke rol. Het versterkt de sfeer en belangrijke momenten in het verhaal door middel van meer dan 150 nummers. Voor elk moment een passend stuk dus. “Het is geen lineaire muziek, het past zich aan, aan wat de speler doet. Muziek als middel dus”, vertelt van der Linden. Maar maakt dit het kunst? De muziek-expert vindt van niet. Hij ziet het toch meer als een middel. “Omdat het zo moet aangepast worden op een game zou ik het niet echt als kunst zien”, Aldus de muziek-expert.
Angus Mol daarentegen, Hoofddocent digitale cultuur en technologie bij Universiteit Leiden, ziet het wel op die manier. “Ja, dat weet ik wel vrij zeker. Het is zeker een kunde en ik vind dat dus de muziek van bijvoorbeeld Expedition 33 als individuele muziek gewoon rechtop blijft staan”, vertelt de docent. Mol benadrukt dat sommige nummers in videogames naast effectief te kunnen zijn in de context van het spel, ook op zichzelf een complete ervaring kan zijn. De docent onderstreept daarbij zelf Expedition 33. Andere narratieve spellen zoals ‘Ghost of Tsushima’, ‘Cyberpunk 2077’ en ‘Red Dead Redemption II’ werken ook hand in hand met de muziek om een specifieke sfeer over te brengen voor de speler. Deze games hebben allemaal een andere setting en verhaal, maar zijn allemaal gefocust om, ook met de muziek, een meeslepende ervaring neer te zetten voor de speler.
Alles voor de ervaring
Een game-componist heeft meestal een hoop meer dingen waar hij of zij op moet letten dan een traditionele artiest. Natuurlijk verschilt dit per videogame en schrijver. Volgens van der Linden moet een game-componist niet alleen letten op de ervaring in het spel, maar ook goed kunnen samenwerken met de makers van de game. Zodat alles naadloos verwerkt kan worden. Elke tekst in de nummers van het spel kan ook een betekenis in het narratief van de game hebben om voor een immersieve ervaring te zorgen. “Het is echt een specialistisch vak, een apart vak”, voegt van der Linden toe.
Onderdelen zoals de stijl, het acteerwerk, de muziek en de sfeer waar de gamemakers naar doelen moet allemaal op elkaar afgestemd worden. Ook Angus Mol benadrukt dit: “Daar zijn ze bijvoorbeeld bij Expedition 33 echt heel goed mee bezig geweest. Wat is nou de sfeer van de game? Al die elementen ondersteunen elkaar en de muziek is daar echt een enorm belangrijk component van”, vertelt hij. “En als je het goed doet, merk je als speler niet dat de muziek op die manier aanwezig is “, voegt Mol toe.
