Een lichte geur van rotte eieren bij het afvoerputje, misschien in de badkamer of keuken, lijkt onschuldig. Toch kan die typische rioollucht wijzen op de aanwezigheid van zwavelwaterstof, H₂S, een gas dat bij hoge concentraties levensgevaarlijk is. Professor Daan Touw, ziekenhuisapotheker en toxicoloog aan het UMCG, ziet in zijn werk hoe dodelijk het kan zijn, maar vindt een verplichte melder in huis niet nodig.

Touw vertelt dat ongelukken met H₂S in de praktijk vooral voorkomen in landbouwsituaties, bijvoorbeeld bij boeren die in gierkelders werken. “We hebben in Groningen meerdere dodelijke incidenten gehad, onder andere een vader en zoon die probeerden elkaar te redden uit een met gas gevulde kelder,” zegt hij. Zulke gevallen laten volgens hem zien hoe snel het mis kan gaan wanneer H₂S zich ophoopt, al zijn dat uitzonderlijke situaties.

Even uitleggen

In huis ontstaat het gas meestal in het riool. Bacteriën in afvalwater breken eiwitten af, waarbij zwavel vrijkomt en H₂S wordt gevormd. “Normaal gesproken houdt het waterslot, de zwanenhals, dat gas tegen,” legt Touw uit. “Maar als die verkeerd is aangelegd of er ergens een verstopping zit, kan het gas via het putje terug het huis in komen.” De geur van rotte eieren is dan het eerste signaal. Gaat het borrelen of komt er een sterke lucht vrij, dan is het verstandig om een rioolontstoppingsdienst in te schakelen.

Wat het gas verraderlijk maakt, is dat de geur na een tijdje verdwijnt. “Je reukzintuig raakt overprikkeld,” zegt Touw. “Net als wanneer je van fel licht een donkere kamer inloopt. Je neus went aan de geur, waardoor je het niet meer ruikt, terwijl de concentratie kan toenemen.” Daarom waarschuwen toxicologen om niet alleen op je neus te vertrouwen: wat je niet meer ruikt, kan nog steeds gevaarlijk zijn.

Toch ziet Touw geen reden om een H₂S-melder verplicht te stellen. “Onze neus is zo gevoelig dat je het gas al ruikt bij concentraties die nog niet gevaarlijk zijn. En in principe hoort een goed aangelegd riool te voorkomen dat het überhaupt in huis terechtkomt.” De kans op een hoge concentratie H₂S in een gewone woning is volgens hem klein, maar niet onbestaand. “Vertrouw op je neus, maar neem het wel serieus,” besluit hij. “Die typische rioollucht kan het eerste teken zijn van iets dat je beter niet inademt.”