Tijdens de uitreiking van de BAFTA’s op 22 februari was vanuit het publiek een racistische term te horen. De term viel tijdens een presentatie van acteurs Michael B. Jordan en Delroy Lindo en werd onvrijwillig geroepen door John Davidson, die lijdt aan vocale tics door het syndroom van Gilles de la Tourettes.
Wat is er gebeurd?
John Davidson, die te gast was bij de 79e BAFTA-uitreiking voor de film over zijn leven ‘I Swear’, riep tijdens een presentatie van ‘SINNERS’-acteurs Michael B. Jordan en Delroy Lindo onvrijwillig een racistische term. Tijdens de BAFTA’s is het publiek gevraagd rekening te houden met de tics van Davidson. Presentator Alan Cumming, bood tijdens de show ook al excuses, “Onze excuses als u zich beledigd heeft gevoeld.”.
Toch bleef online het commentaar niet uit, ook naar Davidson zelf waren kritische reacties. Zo reageerde acteur Jamie Foxx onder een Instagram-post dat Davidson de uitspraak zou “menen”. Davidson vroeg in een reactie om begrip en benadrukt dat zijn “tics onopzettelijk zijn en geen betekenis hebben”.
Coprolalie
Davidson heeft het syndroom van Gilles de la Tourettes. Een persoon met deze aandoening lijdt aan het plotseling en onvrijwillig maken van bewegingen en geluiden. Deze geluiden variëren van keelschrapen en snuiven tot het roepen van vulgaire taal. Het ongecontroleerd roepen van scheldwoorden en beledigende taal wordt coprolalie genoemd. Het is een symptoom dat voorkomt bij Tourettes, maar ook bij andere neurologische aandoeningen en ziektes. Ook is het een relatief zeldzame uiting van tics, ongeveer 10% van de mensen met een Tourettes-diagnose vertonen coprolalie.
Intentioneel of niet?
Dr. Danielle Cath, hoogleraar op de Rijksuniversiteit Groningen, vertelt dat coprolalie veroorzaakt wordt door provocatieve stimuli. Mensen met coprolalie ervaren een ontremming van emotionele informatie waardoor ze bepaalde neigingen of gedachten moeilijker voor zich kunnen houden. In een situatie met veel druk, emotionele spanning of stress wordt het nog moeilijker om die coprolalie binnen te houden.
Of er dan een intentie achter zit? “Beschadigen van de ander is helemaal niet intentioneel”, zegt Cath. Volgens haar heeft iedereen provocatieve gedachten, maar houden Tourette-patiënten deze moeilijker binnen. Dat heeft te maken met het frontale deel van de hersenen, die evalueren. “Er is daar iets mis met ‘wiring’”. Davidson stond in een volle zaal hoogstwaarschijnlijk al onder emotionele druk, waardoor de remsystemen door de toegenomen stress uitschakelen. Er is volgens Cath veel onwetendheid over Tourette, ze benadrukt dan ook dat coprolalie, “de neiging”, volledig losstaat van de morele standaard van de persoon.
