Van politieke samenwerking tot vriendschap: de duo’s van de Tweede Kamer

“Plat gezegd: met meer sta je sterker.” Volgens politicoloog Rick van Well zit achter opvallende politieke duo’s meer dan alleen een goede persoonlijke klik. In een versnipperd politiek landschap kunnen politici en partijen elkaar strategisch versterken. Toch krijgen die samenwerkingen veel minder aandacht dan de ruzies in Den Haag. Van Hans Wiegel en Fred van der Spek tot Jesse Klaver en Rob Jetten: door de jaren heen zijn er opvallende duo’s ontstaan tussen politici die elkaar opzoeken, ondanks hun soms grote politieke verschillen. Sommige duo’s delen vooral een vriendschap, andere zoeken elkaar juist op omdat ze samen politiek sterker staan.

Hans Wiegel en Fred van der Spek

Wiegel was in de jaren zeventig en tachtig een van de bekendste gezichten van de VVD. Hij werd op zijn dertigste fractievoorzitter van de partij en groeide uit tot een van de belangrijkste rechtse politici van zijn tijd.

Zijn politieke tegenpool Fred van der Spek zat namens de linkse PSP in de Tweede Kamer. In de Kamer stonden de twee regelmatig tegenover elkaar, maar buiten het debat konden ze het opvallend goed vinden. Na lange Kamerdebatten bracht Wiegel Van der Spek soms met de auto naar huis. Onderweg praatten ze honderduit en hadden ze volgens Wiegel veel plezier.

Het duo laat zien dat politieke verschillen een persoonlijke band niet in de weg hoeven te staan. Volgens Van Well kunnen contacten buiten de eigen partij juist nuttig zijn. “Met meer sta je sterker”, zegt hij. Zeker in een versnipperd parlement kan het helpen om medestanders te vinden buiten de eigen fractie.

DEN HAAG – VVD-Kamerlid Pieter Duisenberg (L) en GroenLinks-Kamerlid Jesse Klaver tijdens de behandeling van het wetsvoorstel sociaal leenstelsel in de masterfase. ANP MARTIJN BEEKMAN

Jesse Klaver en Pieter Duisenberg

Ruim dertig jaar later ontstond opnieuw een opvallende band tussen links en rechts. GroenLinks-leider Jesse Klaver en VVD’er Pieter Duisenberg hadden politiek gezien weinig gemeen, maar konden het persoonlijk goed met elkaar vinden.

Klaver noemde Duisenberg in 2017 zelfs zijn beste vriend bij een andere politieke partij. Hij maakte daarbij duidelijk dat hij weinig met de standpunten van de VVD had, maar dat de samenwerking met Duisenberg goed verliep.

Het duo laat zien dat samenwerken niet betekent dat partijen het op alle punten eens moeten zijn. Volgens Van Well kan een samenwerking juist interessant zijn als partijen daardoor meer voor elkaar krijgen. Daar staat wel iets tegenover: “Het zoeken naar een partner is altijd een balanceeract.”

DEN HAAG – Jesse Klaver (PRO) schudt minister-president Rob Jetten de hand op de eerste dag van de Algemene Politieke Beschouwingen. De Tweede Kamer bespreekt de begroting die het kabinet presenteerde op Prinsjesdag. REMKO DE WAAL / ANP

Jesse Klaver en Rob Jetten

Bij Jesse Klaver bleef het niet bij één politieke vriendschap. Ook met D66’er Rob Jetten ontstond een opvallend duo. De twee kennen elkaar al langer uit de jongerenpolitiek en trokken de afgelopen jaren regelmatig samen op.

Hun vriendschap kreeg op sociale media zelfs een eigen naam: Resse.  Foto’s en filmpjes van de twee samen werden wereldwijd gedeeld, waardoor hun persoonlijke band bijna een onderdeel van hun politieke imago werd.

Maar achter zo’n goede verstandhouding kan ook een politiek voordeel zitten. GroenLinks en D66 zoeken elkaar regelmatig op. Voor partijen kan het volgens Van Well aantrekkelijk zijn om een partner te vinden waarmee ze gezamenlijk meer invloed kunnen uitoefenen.

Tegelijkertijd moeten partijen volgens hem oppassen dat ze zichzelf niet verliezen in die samenwerking. Wie meer voor elkaar wil krijgen, moet soms ook iets van de eigen politieke ruimte inleveren.

DEN HAAG – Jesse Klaver (PRO) en Laurens Dassen (Volt) op de eerste dag van de Algemene Politieke Beschouwingen. De Tweede Kamer bespreekt de begroting die het kabinet presenteerde op Prinsjesdag. REMKO DE WAAL / ANP

Jesse Klaver en Laurens Dassen

Nog een duo waarin Klaver een rol speelt is Laurens Dassen van Volt. De twee zoeken elkaar regelmatig op bij politieke onderwerpen en werken op verschillende dossiers samen.

Voor een kleinere partij als Volt kan dat extra belangrijk zijn. Door samen te werken met grotere fracties kan een partij meer invloed krijgen dan wanneer ze alles alleen probeert te bereiken. “Met meer sta je sterker”, zegt Van Well.

Maar samenwerking blijft volgens hem een kwestie van geven en nemen. Een kleinere partij kan relevanter worden, maar loopt tegelijkertijd het risico dat haar eigen profiel minder duidelijk wordt.

DEN HAAG – Joost Eerdmans (JA21) en Chris Stoffer (SGP) staan de pers te woord voorafgaand aan een videocall met premier Rob Jetten en minister Eelco Heinen (Financiën). Het kabinet sprak met verschillende oppositiepartijen over de begrotingsplannen. REMKO DE WAAL / ANP

Chris Stoffer en Joost Eerdmans

Ook aan de rechterkant van de Tweede Kamer zoeken partijen elkaar op. SGP-leider Chris Stoffer en JA21-leider Joost Eerdmans trokken in 2026 samen op tijdens de onderhandelingen over de begroting.

Voor beide partijen kan samenwerking voordelen hebben. Door gezamenlijk te onderhandelen staan ze sterker tegenover grotere partijen en kunnen ze proberen meer van hun eigen wensen binnen te halen.

Maar juist hier komt de balanceeract waar Van Well over spreekt naar voren. Partijen moeten bepalen welke punten ze samen naar voren brengen en welke ruimte ze houden voor hun eigen standpunten. Te veel toegeven kan er uiteindelijk voor zorgen dat een partij haar eigen profiel minder duidelijk neerzet.

DEN HAAG – Ruben Brekelmans, demissionair minister van Defensie en Vincent Karremans, demissionair minister van Economische Zaken voorafgaand aan de ministerraad op het ministerie van Algemene Zaken. Het kabinet komt elke week bijeen om te vergaderen in de ministerraad. ANP KOEN VAN WEEL

Ruben Brekelmans en Vincent Karremans

Sommige politieke duo’s zijn inmiddels zo hecht dat ze er een eigen podcast van hebben. VVD’ers Ruben Brekelmans en Vincent Karremans maken samen de podcast De BroMans, waarin ze praten over hun werk en leven in de politiek.

De twee vertelden daarin ook dat voormalig premier Dick Schoof ervoor zorgde dat ze tijdens vergaderingen niet naast elkaar mochten zitten. Kennelijk was één duo in de Kamer al gezellig genoeg zonder dat ze elkaar ook nog eens naast zich hadden.

Bij Brekelmans en Karremans loopt de persoonlijke band daarmee opvallend zichtbaar door in hun politieke leven. Waar andere duo’s vooral in de wandelgangen of tijdens onderhandelingen ontstaan, maken zij van hun vriendschap zelfs een podcast.

Waarom horen we hier zo weinig over?

Toch krijgen dit soort samenwerkingen volgens Van Well minder aandacht dan politieke ruzies. “Meestal zie je dat het conflict meer aandacht krijgt dan samenwerking”, zegt hij.

Dat kan volgens hem een vertekend beeld van de politiek opleveren. Kamerleden kunnen elkaar tijdens een debat fel bestrijden en op een ander moment toch gezamenlijk een voorstel steunen. “Mensen denken dat alle wetsvoorstellen weggestemd worden, maar vaak steunt de oppositie best veel.”

Volgens Van Well wordt samenwerking daardoor “systematisch onderschat door de bevolking”. De politieke bromance is dus niet alleen een leuk verhaal voor een foto. Achter de duo’s zit een politiek systeem waarin partijen elkaar nodig hebben om invloed uit te oefenen. Soms ontstaat dat vanuit een persoonlijke klik, soms vanuit een gezamenlijk politiek belang. En soms begint het gewoon met twee politici die blijkbaar niet naast elkaar mogen zitten.

Lees verder

Geselecteerd door de redactie

Solo dates: is alleen zijn het nieuwe flexen?

Van een koffietje drinken tot een avondje bioscoop, op TikTok en Instagram verschijnen steeds meer video’s van jongeren die zichzelf meenemen op een solo...

EU debat wakkert onafhankelijkheidsdrang in Schotland en Noord-Ierland aan

Er komen steeds meer geluiden van ontevredenheid over de Brexit vanuit het Verenigd Koninkrijk. Deze geluiden wakkeren ook een debat over onafhankelijkheid van landen...

Deel dit bericht