Het rascismedossier in de tussenronde van de Champions League tussen Real Madrid en Benfica kreeg woensdagavond nog een pijnlijke wending. Waar het vorige week dinsdag nog het woord van Vinicius Júnior tegen dat van Gianluca Prestianni was, was het gisteren overduidelijk wat er gebeurde. Al met al werd het tweeluik tussen de Europese grootmachten overschaduwd door rascistische incidenten. Wat gebeurde er precies, en is dit eerder voorgevallen in de Eredivisie of Keuken Kampioen Divisie?
Real Madrid en Benfica troffen elkaar gisterenavond voor de derde keer in de Champions League dit seizoen. De ontmoetingen kregen wereldwijd enorm veel aandacht: het duel in de competitiefase door een sportief spektakelstuk en het tweeluik in de tussenronde door minder fraaie gebeurtenissen. Voorafgaand aan de achtste en laatste speelronde van de piepjonge, zogeheten ‘league phase’ leek Real binnen de top acht te eindigen en zich daarmee rechtstreeks te plaatsen voor de achtste finale van het miljardenbal. Echter gooide Benfica roet in het eten. De Portugese recordkampioen leidde na negentig minuten met 3-2. Toch stond de ploeg van José Mourinho nog op uitschakeling. Benfica was op doelsaldo 25e, één plek te laag voor plaatsing voor de tussenronde. En één doelpunt te weinig. Totdat doelman Anatolij Trubin in minuut 98 mee naar voren ging. De Oekraïense doelman ging viraal nadat hij in extremis een vrije trap binnenkopte waardoor zijn team doorging in de Champions League. Real daarentegen, viel hiermee net buiten de top acht en was ook toegewezen naar de tussenronde.
Alsof het zo moest zijn, werden Benfica en Real Madrid tijdens de loting voor de tussenronde opnieuw aan elkaar gekoppeld. De waanzinnige taferelen van Benfica-spelers en fans die door het dolle heen waren, stonden nog vers op het netvlies, toen de volgende kraker in Estádio da Luz op de rol stond. Voetbalfans rondom de wereld zaten op het puntje van hun stoel, benieuwd naar welke sensatie hen deze keer stond te wachten. Die sensatie kwam er. Voor het eerst vlak na rust, toen Vinicius Júnior zijn voeten liet spreken. De Braziliaanse vedette sneed naar binnen en krulde de bal fraai in de kruising. Toch hoorde je hier later niemand meer over. In plaats daarvan kwam zijn viering onder een vergrootglas. Spelers van Benfica vielen over het volgens hen provocerend juichen van Vinicius bij de cornervlag. Vinicius was op zijn beurt aangeslagen, toen hij beweerde rascistisch bejegend te zijn. Benfica-middenvelder Prestianni zou hem ‘mono’ hebben genoemd, wat vrij vertaald ‘aap’ betekent. De beschuldigde bedekte zijn mond met zijn shirt en ook Kylian Mbappé bevestigde Vinicius’ bewering. Het incident had bijzonder veel commotie in de voetbalwereld tot gevolg. De UEFA besloot Prestianni te schorsen voor de terugwedstrijd.
Nieuwe wending
Voorafgaand aan de return in Madrid kreeg de rel een nieuw hoofdstuk. Tijdens de voorbeschouwing op het duel kwam eerst nog een spandoek met de tekst “Nee tegen rascisme” in beeld. Even later legden de televisiecamera’s een man op de tribunes vast die een gebaar deed wat leek op een nazigroet. De man werd vrij snel geïdentificeerd en Bernabéu uitgeleid. “Real Madrid veroordeelt dit soort gebaren en uitingen die geweld en haat in de sport en de samenleving aanwakkeren”, meldde de club uit de Spaanse hoofdstad later. Daarnaast heeft Real hem als lid van de club verbannen.
Nederlandse velden
Veertien procent van de Nederlandse profvoetballers heeft te maken gehad met discriminatie. Daarnaast gaf vier op de tien spelers aan dat racisme en andere vormen van discriminatie voorkomen in het betaald voetbal, zo bleek uit een onderzoek van het Mulier instituut enkele jaren geleden. Een bekend voorbeeld van een zwarte pagina uit het Nederlandse profvoetbal is de wedstrijd FC Den Bosch – Excelsior. Aanhangers van de Boschenaren werden beschuldigd van rascistische spreekkoren aan het adres van Excelsior-speler Ahmad Mendes Moreira. Overigens was ook hier in het publiek een nazigroet te zien. De KNVB-tuchtcommissie veroordeelde Den Bosch voor de rascistische uitlatingen. Ook hier werden de beelden bestudeerd, en enkele supporters kregen een stadionverbod, maar grootschalige aanhoudingen bleven uit. Verder kwam ook Tilburg in het nieuws rondom deze kwestie. Eind oktober 2025 was het Willem II-spits Samuel Bamba die apengeluiden naar zijn hoofd geslingerd kreeg. Ook in oktober van vorig jaar, weliswaar in de Tweede Divisie, werden meldingen gedaan van racistische opmerkingen door supporters van Kozakken Boys tegen SV Spakenburg-spits Ahmed El Azzouti.
Ook in 2026 lijkt het probleem van rascisme en discriminatie op een voetbalveld nog niet de wereld uil, en ook in Nederland is het probleem nog niet volledig opgelost.
