Fotoreportage: Vlaggenmars voor Gaza in Nijmegen
NIJMEGEN| Tientallen mensen gingen vorige week donderdag de straat op. Met de vlaggenmars wilde de deelnemers aandacht vragen voor de genocide in Gaza. De mars begon vanaf Nijmegen centraal station tot aan de Waalbrug, waar zij op de Waalbrug een grote vlag van Palestina uithingen. Het was een zeer vredige proteststoet. Regelmatig klonk de leus: “Free Palestine” door de megafoon.
De doodstraf in de Verenigde Staten; waarom hebben zij die nog?
De verdachte die de Amerikaanse Charlie Kirk vermoorde, is door de Amerikaanse staat Utah voor de rechter gesleept. Een van de mogelijke vonnissen: de doodstraf. In Nederland is die straf, sinds vandaag, al 155 jaar afgeschaft. Maar waarom is die straf bij ons illegaal en in de Verenigde Staten niet?
Fotoreportage: Prinsjesdag 2025
DEN-HAAG| Gisteren was het weer zo ver, Prinsjesdag. De troonrede werd geopend met de Koninklijke stoet. Op Prinsjesdag was er ook ruimte voor protesten, zoals ‘Stop de sloop’. De Federatie Nederlandse Vakbeweging (FNV) zat achter deze actie. Zij zijn tegen de bezuinigingen op het hoger onderwijs. Het was vooral een erg rustige en regenachtige Prinsjesdag.
Nederland stopte al met wapenvergunningen, druk op embargo blijft
Nederland is sinds 7 oktober 2023 gestopt met het uitleveren van wapens aan Israël. Mensenrechtenorganisaties maken zich nog steeds zorgen of een volledig wapenverbod niet beter is, zeker nu opnieuw uit een VN-verdrag blijkt dat Israël officieel een genocide pleegt.
Sinds het begin van de oorlog in het Midden-Oosten in oktober 2023 zijn er al 14 vergunningaanvragen van militaire goederen naar Israël ingetrokken of afgewezen. Nederland heeft uitgesloten om een vergunning te verlenen voor militaire goederen voor import en export. Toch is er één geldige vergunning op dit moment: de uitvoer van onderdelen voor een Iron Dome-luchtafweersysteem. Dit systeem hoort onbemande vliegtuigen te onderscheppen en is dus alleen voor defensieve doeleinden, vertelt Arthur van den Noort van het Ministerie van Buitenlandse Zaken
Jules van Os van afdeling informatie en service bij Oxfam Novib, een Nederlandse organisatie die zich inzet tegen armoede en onrecht, vertelt dat zij al langer oproepen tot een volledig wapenexportbeleid richting Israël. Er is nu sprake van een gedeeltelijk exportverbod. “Onder andere Nederlandse F-35 straaljageronderdelen zijn verboden. Toch worden er nog steeds wel dingen geleverd die Israël nodig heeft om zichzelf te kunnen verdedigen.” Een goed voorbeeld hiervan is het systeem tegen luchtaanvallen. Zij pleiten daarom voor een volledig wapenverbod zolang de situatie blijft in Gaza.
Rechtszaak tegen Nederlandse Staat
Volgens de EU-wapenexportregels mogen er ook geen wapens geleverd worden als die ingezet worden in de Gazastrook. Door deze regels heeft de rechter Nederland verboden onderdelen van F-35-gevechtsvliegtuigen te leveren, vertelt Thomas van Gool projectleider Israël-Palestina van vredeorganisatie PAX.
Van Os zit samen met Oxfam Novib midden in een rechtszaak over de F-35 onderdelen. Deze worden door Nederland via de Verenigde Staten geleverd aan Israël. Dit schendt de oorlogsrechten. Tot nu toe hebben ze een positief advocaat-generaal. Dat is een onafhankelijke juridisch expert, die advies geeft aan de Hoge Raad van het Koninkrijk der Nederlanden. De hoge raad kan dit advies bij zich neerleggen, maar dat komt niet vaak voor in de praktijk. “Dus we hebben goede hoop dat het positief voor ons uitpakt en dus ook voor de inwoners van Gaza.”
Oproep voor wapenembargo
Van Gool vertelt dat Nederland nog nauwelijks wapenexport naar Israël lijkt toe te laten. Dit komt door druk uit de maatschappij en de Tweede Kamer. Hij zegt ook dat dit in lijn ligt met het genocideverdrag. Dit verdrag legt staten op om al het mogelijke te doen om genocide te voorkomen. Nederland levert wapens aan de Verenigde Staten en zo dus indirect aan Israël.
Arthur van den Noort vertelt dat er een vergunningsplicht geldt voor de uitvoer van militaire goederen. Alle vergunningsaanvragen worden getoetst door het kabinet aan de Europese wapenexportcriteria. Als er een risico wordt geconstateerd dat de militaire goederen kunnen bijdragen aan het schenden van mensenrechten, dan wordt de vergunningsaanvraag afgewezen.
Volgens Thomas van Gool kan Nederland het beste een wapenembargo instellen. Dit betekent dat Nederland een volledig verbod krijgt om wapens te import -en exporteren naar landen zoals Israël. Ook heeft hij liever dat er Europese maatregelen komen, maar als de EU niet ingrijpt, het nationaal moet. Wapenexport is een nationale bevoegdheid waardoor Nederland het recht heeft om eigen wetten te verrichten
Protest zorgt voor evacuatie van toeristen uit Machu Picchu
In de nacht van 15 op 16 september zaten 2300 toeristen vast in de Andes. Zij bezochten de oude Inka-stad, maar konden niet meer naar beneden. De trein waarmee de toeristen waren gekomen, reed niet vanwege een protestactie. De Peruviaanse autoriteiten hebben inmiddels 1400 toeristen geëvacueerd uit het gebied. Er zouden nog 900 toeristen vastzitten.
De demonstranten hebben rotsblokken en boomstammen op het spoor gegooid. Daardoor kunnen de treinen van spoorwegmaatschappij Perúrail de reis van 110 kilometer naar de top niet afmaken. Het protest vond plaats rond de stad Qoriwayrachina, op kilometer 88 van de treinrit.
Het protest is georganiseerd door werknemers van busmaatschappij Consettur. Zij regelt het busvervoer van het laatste treinstation naar Machu Picchu. Echter is haar vergunning is na dertig jaar verlopen. Nu zijn, na onduidelijkheid over de toekomst van het transportbedrijf, de werknemers boos. Ze zeggen dat de maatschappij niet eerlijk en transparant genoeg is geweest over een overname. Ze willen dat het bedrijf San Antonio de Torontoy de huidige maatschappij gaat overnemen. Alleen weigeren Perúrail en Consettur de toetreding van de nieuwe busmaatschappij. De overheid heeft wel al groen licht gegeven.
Machu Picchu is al eerder ingezet als actiemiddel. Eind 2022 en begin 2023 hadden demonstranten het ook al gemunt op het spoor naar de ruïnestad. Toen waren ze boos op de president Dina Boluarte, opvolger van de afgezette Pedro Castillo. Ze eisten dat Castillo werd vrijgelaten en dat de grondwet moet veranderen. De overheid heeft toen helikopters ingezet om de ruim 400 toeristen te evacueren.
Center of Tilburg brengt creativiteit naar de binnenstad
Het geluid van slagstempels trekt nieuwsgierige voorbijgangers naar de tafel. Onderdeel van Center of Tilburg wordt er tijdens Zomer in Tilburg diverse activiteiten georganiseerd om de binnenstad aantrekkelijker te maken. Als een van de laatste activiteiten wordt er een workshop boekenlegger maken georganiseerd op het Pieter Vreedeplein, waarmee bezoekers op een laagdrempelige manier creatief bezig kunnen zijn.
Eenmaal de roltrap af zie je gelijk de picknicktafel waar de boekenleggers of eventueel sleutelhangers worden gemaakt. Door het getik van de slagstempels op het leer was het niet te missen. In eerste instantie zou deze workshop in boekhandel Gianotten Mutsaers gehouden worden, maar door het slechte weer en het geluid was dat niet meer mogelijk. Dat mocht de pret echter niet drukken. De aangeschoven kunstenaars kunnen nog steeds daar hun werk laten zien voor een prijs.
Center of Tilburg stadsmanagement probeert verschillende activiteiten te organiseren voor zowel jong als oud. “We proberen ook de connectie te maken tussen de activiteit en de winkeliers in Tilburg. Tegelijkertijd maken we activiteiten interactiever voor gezinnen.” Langzamerhand schuiven er meer mensen de tafel aan en inderdaad van verschillende leeftijden.
Op woensdag, zaterdag en zondag worden de activiteiten vaak georganiseerd. “De zomer loopt langzaam ten einde.” Dit is dan ook een van de laatste activiteiten van zomer in Tilburg, “maar dan komt er weer winter in Tilburg.” Met onder andere activiteiten voor Sinterklaas en kerst.
Ondertussen wordt er uitgelegd wat de opties zijn voor het versieren van de boekenleggers en sleutelhangers. Er komt een doos tevoorschijn met allerlei verschillende vormen en kleuren, voor ieder wat wils. Wat ze willen bereiken met deze activiteit? “Gewoon dat je wat leuks maakt. Dat je naar huis gaat en blij bent dat je zelf iets hebt gemaakt. Creatief bezig zijn, is altijd leuk toch?”
Week van de democratie toont urgentie
Terwijl het vertrouwen in de politiek keldert, zoekt Tilburg naar antwoorden. Tijdens de Week van de Democratie, georganiseerd rond de Dag van de Democratie op 15 september, kwamen inwoners, wetenschappers en bestuurders samen om te reflecteren op de staat van de rechtsstaat. Van satire tot de Troonrede, van burgerinitiatieven tot Europese hervormingen: het gesprek draaide om één vraag. Hoe herstellen we het vertrouwen?
Satire als spiegel
De week opende met programmamaker Roel Maalderink, bekend van zijn straatinterviews en televisieprogramma Plakshot. Hij toonde hoe satire het democratische gesprek kan aanscherpen. Tegelijk wees hij op de verschuiving binnen de publieke omroep: “De NPO lijkt bang om als links te worden gezien en schuift daarom steeds verder naar rechts.” Met die uitspraak werd het debat over media en democratie meteen aangescherpt.
Van betrokken burgers tot macht en tegenmacht
Die vragen reikten verder dan satire. Volgens universitair docent Bestuurskunde, Julien van Ostaaijen, ligt de waarde van de Week van de Democratie in het zichtbaar maken van het belang van de rechtsstaat. “Veel bezoekers dragen de democratie al een warm hart toe, maar het zichtbaar maken van dat belang blijft nodig.” Volgens hem zit de grootste uitdaging in bestuurders die het goede voorbeeld geven en een systeem van macht en tegenmacht dat daadwerkelijk functioneert.
Dat vraagt ook iets van burgers. Gemeenten en maatschappelijke organisaties kunnen inwoners stimuleren politiek actief te worden, maar uiteindelijk begint het bij betrokkenheid, stelt Van Ostaaijen: “Ga naar een partijbijeenkomst, loop een dag mee met een bestuurder of start een burgerinitiatief. Liefde en betrokkenheid bij politiek en bestuur beginnen met meer kennis en met meedoen.”
Bestuur zonder visie: kritiek op de Troonrede
Op het afsluitende symposium in Tilburg werden de recente Troonrede en Miljoenennota besproken. Maurice Adams, hoogleraar Encyclopedie van het recht, benadrukte hoezeer het vertrouwen in de politiek is afgekalfd. Recente cijfers uit het Prinsjesdagonderzoek 2025 laten zien dat slechts 29% van de Nederlanders zegt nog vertrouwen te hebben in de landelijke politiek, een daling van 15 procentpunt ten opzichte van vorig jaar. Volgens hem laat de Troonrede vooral zien dat Nederland bestuurlijk op drift is geraakt: “Er is wel beleid, maar geen verhaal, geen richting.” Juist dat gebrek aan langetermijnvisie maakt de rechtsstaat kwetsbaar, stelde Adams, omdat het de indruk wekt dat politiek vooral met korte termijn en machtsspel bezig is.
Ook de Raad van State uitte stevige kritiek. In zijn advies bij de Miljoenennota waarschuwde de Raad dat het kabinet moeilijke keuzes voor zich uitschuift en de rekening doorschuift naar de toekomst. Er is volgens de Raad “wel een begroting, maar geen visie voor de lange termijn.” Het accent op koopkrachtplaatjes zorgt ervoor dat structurele investeringen in onder meer infrastructuur, onderwijs en duurzame energie te veel worden uitgesteld. Dat kan het verdienvermogen van Nederland op termijn ondermijnen, stelt de Raad.
Sociale zekerheid en vertrouwen
“Het valt op dat het begrip ‘bestaanszekerheid’ dit jaar helemaal ontbreekt in de Troonrede”, merkt Femke Roosma, hoofddocent sociologie, op. “Dat is ergens begrijpelijk: statistisch gezien neemt het aantal mensen in armoede af. Maar wie wél in armoede leeft, ervaart dat die armoede niet alleen over geld gaat, maar ook over het verlies van stabiliteit, perspectief en vertrouwen. Mensen raken verstrikt in complexe regels, wisselend beleid en onzekerheid over hulp.
Volgens haar is het kabinetsbeleid vaak tegenstrijdig, met voortdurende koerswisselingen in regelingen rond arbeidsongeschiktheid, taalontwikkeling en kinderopvang. “Dat maakt het voor mensen lastig om grip te krijgen op hun situatie. Het vertrouwen in de politiek is sinds de corona en het toeslagenschandaal enorm gedaald, en eigenlijk nooit hersteld,” concludeerde Roosma.
Europa en de vergrijzing
Ook de blik naar buiten en naar de toekomst ontbrak. Harald Benink, hoogleraar Banking and Finance aan de Tilburg University, wees erop dat Europa geheel buiten beeld bleef, terwijl voormalig ECB-president Mario Draghi recent opnieuw waarschuwde dat de Europese Unie achterblijft bij de VS en China. Zijn rapport van vorig jaar riep al op tot stevige hervormingen, maar volgens Draghi blijft de uitvoering traag en vaag.
Marieke Knoef, decaan van de Tilburg School of Economics and Management, waarschuwde dat het kabinet zich vooral op korte termijn lijkt te richten. “Normaal is het eerst zuur en dan zoet. Nu lijkt het vooral zoet,” zei ze. Intussen wacht Nederland forse uitdagingen: in 2040 zal een kwart van de bevolking 65 jaar of ouder zijn, terwijl praktisch opgeleiden gemiddeld veel korter leven dan theoretisch opgeleiden. “Dat vergroot de ongelijkheid en vraagt om structureel beleid.”
Weerbaarheid van de rechtsstaat centraal
De Week van de Democratie in Tilburg bracht uiteenlopende stemmen samen rond één vraag: hoe houden we de democratie weerbaar in een tijd van groeiende twijfel?
Immigratie, Gaza en economie: de eerste uren van de algemene beschouwingen samengevat
Hoewel de algemene beschouwingen om half 11 officieel begonnen met spreker Geert Wilders, is om 5 uur ’s avonds pas de tweede spreker, Dylan Yeşilgöz, aan de beurt. De vele interrupties die uitmonden in debatten zorgen ervoor dat deze algemene beschouwingen langzamer verlopen dan verwacht. Aangezien de verkiezingen dichterbij komen, willen veel partijen laten zien dat ze opkomen voor de kiezer. Er worden veel oneliners gebruikt voor online clips en wat de sprekers zeggen, komt vaak neer op hun verkiezingsprogramma’s. Bij deze alvast een samenvatting van wat er in de afgelopen uren is besproken.
Zoals verwacht ging Wilders in zijn spreektijd veel in op immigratie en de islam. Na een interruptie van de CU, waarin ingegaan wordt op vrijheid van religie, zegt Wilders dat hij, als het aankomt op de islam, niet bezig is met vrijheid van religie. Hij wil de islam het land uit hebben.
Dylan Yeşilgöz wil ook zo min mogelijk asielzoekers in Nederland, maar gaat minder in op de islam. Ze wil dat de tijd tussen het aankomen van mensen in Nederland en de tijd dat ze te horen krijgen of ze mogen blijven korter moet. Ook wil ze dat de overheid kritischer is op arbeidsmigranten bij bedrijven en is ze het met Henri Bontebal van het CDA eens.
Gaza
Allebei de sprekers die tot nu toe zijn geweest, pleiten voor het opvangen van kinderen uit Gaza die medische hulp nodig hebben in omliggende landen. Hoewel hier van veel andere partijen kritiek op is. Yeşilgöz vertelt dat er al veel contact met mensen daar is geweest en dat er benodigde hulp naar het Midden-Oosten wordt gestuurd. Ook noemen geen van beide partijen wat er in Gaza gaande is een genocide. Yeşilgöz wordt hiermee geconfronteerd in een debat door de lijsttrekker van de PvdD. Ze vertelt dat ze het onderzoek waar de VN hun uitspraak waarin wordt bevestigd dat dit een genocide is, nog niet heeft gelezen.
Belonen hardwerkenden
De VVD pleitte in dit debat veel voor de ‘hardwerkende Nederlander’. Zij vinden dat het verschil in inkomen tussen wel en niet-werkenden te klein is. Er moet minder geld gaan naar uitkeringen en toeslagen. Volgens haar houdt dit armoede in stand. Als mensen beloond worden door te werken, zouden er ook meer mensen zijn die die stap nemen.
Klimaat en economie:
De VVD heeft het ook veel over minder regels en belastingen voor zowel grote als kleine bedrijven. Dit zou ook moeten gaan over de maatregelen die bedrijven nu zouden moeten nemen om aan de klimaatdoelen te voldoen. Volgens Yeşilgöz is er te veel onduidelijkheid over deze regels onder ondernemers en is dat een grote reden dat zij weggaan uit Nederland.
Er moeten nog veel sprekers aan de beurt komen, dus het belooft een late avond te worden. vorig jaar duurde de eerste dag van de algemene beschouwingen ook al tot half 2 ’s nachts.
Dit was Prinsjesdag 2025
Bijzondere outfits, een druppeltje regen, veel kinderen en voor het eerst, alle drie de prinsessen aanwezig!
