Een sociaal-mediaplatform waar gebruikers films in een logboek zetten en een recensie achterlaten. Waarom blijft “de Goodreads voor films” steeds populairder worden?
Toekomst Voldaan Festival onzeker door bezwaarprocedure: “Kleine evenementen kunnen de nek om worden gedraaid”
Een bezwaarprocedure houdt het Voldaan festival in Grubbenvorst in de greep. Er is door een omwonende in het dorp bezwaar gemaakt tegen de vergunning van het evenement. Dit bezwaarschrift is op 15 september behandeld in een hoorzitting. De beslistermijn over deze kwestie is ondertussen verlengd door de gemeente Horst aan de Maas tot 10 december 2026.
Volgens de organisatie draait het bezwaar vooral om de locatie van het festival en geluidsoverlast. Het festival wordt gehouden in het Ursulinenpark, een centrale plek in het dorp. De locatie van het evenement zou volgens de bezwaarhebbende geen geschikte locatie zijn voor een festival. De discussie over de plek speelt al langer een rol in de voorbereidingen van het festival. De gemeente is naar aanleiding van een eerdere klacht over het festival in gesprek gegaan met de organisatie. “De bezwaarhebbende staat niet open om in gesprek te gaan met ons”, vertelt medeorganisator Jasper Relouw. Hij vindt het jammer dat het tot zo ver heeft moeten komen. “Dan is het voor organisaties niet meer haalbaar om kleine evenementen te organiseren in een dorp.”
Zorgen voor andere kleine evenementen
Relouw uit ook zijn zorgen over andere kleine evenementen in dorpen. “Sinds 2024 is er een nieuwe regel gekomen, waardoor iedereen bezwaar kan maken op het bestemmingsplan van een locatie.” Het Ursulinenpark, waar het festival wordt gehouden, heeft als bestemming licht recreatief gebruik. Als de bezwaarhebbende gelijk krijgt, betekent dit dat het festival niet meer gehouden mag worden in het park. “Ook andere kleine evenementen in het dorp zoals de kermis of de pleinfeesten kunnen hierdoor de nek om worden. ”Een verruiming op het bestemmingsplan aanvragen is volgens Relouw niet haalbaar. “Het is dezelfde vergunning die je moet aanvragen als je een nieuwbouwwijk wilt bouwen. Dat is geen optie, voor een klein evenement als dit festival.”
Historische plek
Het Voldaan festival heeft afgelopen augustus voor de tweede keer plaatsgevonden in het Ursulinenpark in Grubbenvorst. Op 21 en 22 augustus kwamen er bijna 1300 bezoekers naar het park. Voorheen werd dit festival gehouden op een wat meer afgelegen plek buiten het dorp. De verhuizing naar het Ursulinenpark gaat al jaren terug. Voorheen werden hier namelijk jaarlijks de tuinfeesten gehouden, die in 1996 noodgedwongen moesten stoppen door financiële problemen. Het organiseren van het festival op deze plek in het dorp heeft dus ook een historische waarde voor de organisatie.
Drinkwater wordt nieuwe uitdaging voor Brabantse woningbouw
Brabant wil de komende jaren flink blijven bouwen, maar is er straks wel genoeg drinkwater voor al die nieuwe woningen? In deze reportage kijken we naar het dreigende drinkwatertekort en wat dat kan betekenen voor de woningbouw.
Buitenlands diploma betekent niet automatisch toegang tot hetzelfde beroep
Hoogopgeleide migranten kunnen in Nederland niet altijd direct aan de slag in het werkveld waarvoor ze zijn opgeleid. Buitenlandse diploma’s moeten worden gewaardeerd. De Nederlandse taal speelt een belangrijke rol en vaak is aanvullende scholing nodig. De Colombiaanse communicatiespecialiste en journaliste Ana Paola woont bijna twee jaar in Nederland en merkt hoe lastig het is om haar vijftien jaar werkervaring hier te benutten. “Ik heb soms het gevoel dat ik me vijf of tien keer harder moet inspannen om dezelfde kans te krijgen”, vertelt ze.
In Colombia werkte Ana Paola als journaliste op het gebied van mensenrechten. Ze maakte reportages en coödineerde een socialmediateam. Ook heeft ze een specialisatie en masterdiploma. In Nederland wil ze het liefst weer als journaliste aan de slag. ‘Vaak zie je vooral in het begin dat mensen beginnen met bijvoorbeeld vrijwilligerswerk. Dit is vooral om eerste stappen te zetten en te kijken: hoe is werken in Nederland eigenlijk?”, vertelt Nicky van de Ven, trajectregisseur bij de Peelgemeenten.
Beoordeling buitenlandse diploma’s
Buitenlandse diploma’s kunnen in Nederland beoordeeld worden via Internationale Diplomawaardering (IDW). Er wordt gekeken met welk Nederlands opleidingsniveau de diploma vergelijkbaar is. Dit betekent niet automatisch dat iemand ook in hetzelfde beroep aan de slag kan. “Als je bijvoorbeeld een diploma hebt als eerstegraads docent, betekent dat niet dat je in Nederland daarmee ook als eerstegraads docent kunt werken,” legt Van de Ven uit. Afhankelijk van het beroep kan een migrant nog een aanvullende opleiding of cursus nodig hebben. De Nederlandse taal speelt hierbij een belangrijke rol. “Vooral bij veel beroepen die hoogopgeleiden uitoefenen, is taal gewoon echt belangrijk”, vertelt ze. Ana Paola ontwikkelt haar Nederlands daarom zo goed mogelijk. “Ik heb discipline. In Nederland is iedereen aardig, jullie zijn blij als wij in het Nederlands proberen te praten.”
Verschillende in begeleiding
De begeleiding van migranten verschilt per groep. Van de Ven helpt nieuwkomers bij het opstellen van het inburgeringsplan en volgt hun traject. Statushouders, mensen die een verblijfsvergunning gekregen hebben nadat ze asiel hebben aangevraagd in Nederland, kunnen ondersteuning krijgen van een participatiecoach die helpt bij het zoeken naar werk. Ana Paola is geen statushouder, maar een gezinsmigrant. Ze kwam naar Nederland voor haar Nederlandse partner. Gezinsmigranten hebben dezelfde inburgeringsroute, maar moeten de kosten zelf betalen.
De populariteit rondom vintage voetbalshirts
Van oude voetbalshirts tot echte vintage klassiekers. De populariteit van bijzondere voetbalshirts blijft groeien. Maar wat maakt deze shirts zo gewild en waarom zijn ze tegenwoordig ook buiten het voetbalveld een echte trend?
India kan China niet vervangen als nieuwe wereldmacht
Terwijl de Europese Unie steeds minder afhankelijk wil worden van China, groeit India uit tot een steeds belangrijkere economische en politieke speler op het wereldtoneel. Ook Europa sloot eerder dit jaar een vrijhandelsakkoord om de banden te versterken. “India wil hiermee aan de wereld tonen dat ze een betrouwbare partner zijn waar je fabrieken kunt openen”, stelt geopolitiek analist Rajeev Lachmipersad. Toch zal het land volgens experts China op lange termijn niet kunnen vervangen.
India investeert fors in economie, technologie en defensie en presenteert zich als een betrouwbare democratische tegenhanger van China. “India wil opnieuw een centrale positie innemen in de wereldeconomie, vergelijkbaar met de rol die het eeuwen geleden al speelde als handelscentrum”, zegt Lachmipersad.
Strategische samenwerking
Volgens Zuid-Azië expert Carolien Stolte is India allang een wereldmacht, maar wordt het land onderschat. “India gaat al langer issue-based samenwerkingsverbanden aan met verschillende machten.” Susanne Kamerling, geopolitiek onderzoeker en India-expert, vertelt dat de dienstensector ook erg groot is in India. “Ze zitten ook heel erg in de dienstensector vanwege een hoogopgeleide Engelssprekende bevolking. Bij ASML werken bijvoorbeeld veel Indiërs, want zij worden naar Europa gehaald om hier te werken.”
Meer samenwerking met India betekent echter niet dat India zich achter de Europese belangen schaart. Voorbeelden daarvan zijn QUAD (geopolitieke samenwerking tussen India, VS, Japan en Australië) en de bilaterale samenwerking met Frankrijk op nucleair gebied. “India sluit zich niet zomaar bij een machtsblok aan. Het werkt met verschillende landen samen afhankelijk van de belangen die op het spel staan.”
Betrouwbaar en goedkoop alternatief
Volgens Lachmipersad wil India ook een alternatief aanbieden ten opzichte van de Verenigde Staten en China. “De VS maakt producten van topkwaliteit, maar het kan aan de andere kant duur zijn. China maakt kwalitatief vaker topproducten, maar daar hebben we qua betrouwbaarheid bezwaren tegen. India wil een alternatief aanbieden: goede kwaliteit producten die goedkoop en betrouwbaar zijn.”
Het is onrealistisch om te zeggen dat India China kan vervangen binnen 20 jaar, stelt Lachmipersad. “Dat is ook niet wat ze nastreven, maar juist daarom is India een interessante partner in andere dingen. India heeft een van de grootste medicijnindustrieën ter wereld. In Nederland is rond de 70 tot 80 procent van de medicijnen afkomstig uit India.” Daarnaast investeert India in technologie, waardoor India beschikt over semiconductors, AI-technologie, nucleaire technologie, strategische grondstoffen en de verwerking ervan.
Ook Stolte stelt dat China niet vervangen kan worden door India. “India heeft simpelweg niet de grondstoffen en mineralen die China heeft.” India kan wel een belangrijke partner voor Europa zijn in de wereld met meer strategisch gepositioneerde ‘middenmachten’. Dat is zowel uit Europees als Indiaas belang.”
Centraler beleid
Hoewel volgens Lachmipersad beide landen in Azië liggen en oude beschavingen hebben, ligt het grote verschil tussen China en India aan de manier waarop het land bestuurd wordt. “China heeft een dictatuur en India een democratie in ontwikkeling. Daarnaast heeft India ook een gedecentraliseerd bestuur in tegenstelling tot China. Alles wat Xi Jinping beslist wordt tot op wijkniveau uitgevoerd, maar in India kan iedere staat tot op zekere hoogte zijn eigen wetten invoeren.”
Lachmipersad vergelijkt India met de Verenigde Staten. “Net zoals in de Verenigde Staten is er in India de federale overheid, maar staten zelf hebben veel zelfbevoegdheid en zelfbeschikkingsrecht. Hierdoor worden nieuwe regels of wetten minder snel doorgevoerd dan in China, omdat er in de deelstaten niet overal dezelfde regels gelden.”
Volgens Lachmipersad is er in India momenteel veel bureaucratie en inefficiëntie. Zodanig dat Indiase provincies liever zaken in het buitenland doen dan met buurprovincies. Om India machtiger te maken zal er volgens Lachmipersad een centraler beleid gehanteerd moeten worden met meer discipline en autoriteit. “Anders is de inhaalslag met China nooit meer te maken. India wil immers een sterke veilige basis maken voor zijn eigen bevolking, maar ook voor buitenlandse investeerders.”
‘Ik dacht meteen: ik ga dood’: Kayleigh (27) kreeg borstkanker met uitzaaiingen naar haar lever
Borstkanker lijkt vooral te gaan over een oudere generatie. Toch kreeg Kayleigh Atsma op 27-jarige leeftijd de diagnose borstkanker. Wat begon met een harde knobbel in haar borst, veranderde in een behandeltraject. Tijdens de Borstkankermaand vertelt ze over haar verhaal, de impact op haar kinderwens en het belang van luisteren naar je eigen lichaam.
Het begon op een maandagavond. Kayleigh voelt een harde knobbel in haar borst. “Ik dacht: dit is wel heel hard.” Ook haar vriend vertrouwt het niet. Ze gaat naar de huisarts, maar die acht de kans op borstkanker klein vanwege haar jonge leeftijd. Ook voelt de knobbel volgens de huisarts niet direct als kanker.
Daardoor gaat Kayleigh zonder grote zorgen naar het ziekenhuis. “Ik zei nog tegen mijn vriend: ik ga zelf wel, ga jij maar lekker sporten. Ik had niet verwacht dat er iets ernstigs aan de hand zou zijn. Tijdens de echo merkt ze dat de sfeer veranderde. “Het werd ineens heel stil. Ik denk dat ze toen al wisten dat het niet goed was.”
Na een biopt moet ze wachten op de uitslag. Die zou ze op vrijdag tijdens een gesprek met een arts krijgen, maar op donderdag besluit ze alvast in haar online patiëntendossier te kijken. Daar leest ze al dat ze borstkanker had.“Het was heel verdrietig. Je zit in zoveel onzekerheid. Ik dacht gelijk: ik ga dood. Dat komt natuurlijk doordat je het woord kanker hoort. Het is zo’n verschrikkelijke ziekte.”
Achteraf weet ze niet of het verstandig was om de uitslag zelf al te lezen. Toch heeft het ook een voordeel vind ze: ze kan zich voorbereiden op het gesprek met de arts en haar familie en naasten alvast inlichten. “Als ik het pas tijdens dat gesprek had gehoord, was de klap misschien zo groot geweest dat ik geen vragen meer had kunnen stellen.”
‘Ik voelde dat het niet klopte’
Helaas is het verhaal van Kayleigh niet de enige. Volgens het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) krijgen jaarlijks ruim 17.500 mensen in Nederland de diagnose borstkanker. Dat is onngeveer 1 op de 7 vrouwen. Toch wordt de ziekte vooral op latere leeftijd vastgesteld.
Het RIVM vermeldt dat vrouwen tussen de 50 en 75 jaar een uitnodiging kunnen krijgen voor een bevolkingsonderzoek. Voor iemand als Kayleigh, die pas 27 is, komt zo’n uitnoding te laat.
Kayleigh had geen familiegeschiedenis van borstkanker en voldeed naar eigen zeggen niet aan het beeld dat ze van de ziekte had. “Je denkt op jonge leeftijd niet meteen aan borstkanker. Ik googelde normaal gesproken ook als ik ergens last van had. Dan dacht ik al snel: het zal wel meevallen, ik hoef er niets mee. Maar die maandagavond voelde ik dat het niet klopte. Toen heb ik meteen actie ondernomen.”
De artsen hadden niet verwacht dat er uitzaaiingen zouden zijn. De tumor was ongeveer 2,5 centimeter groot en in haar oksel waren geen uitzaaiingen gevonden. Later bleek dat de kanker zich wel naar haar lever had verspreid.
Een kinderwens tijdens de chemotherapie
De behandeling heeft grote gevolgen voor Kayleighs dagelijks leven. Ze heeft nog vier zware chemokuren te gaan en is daarmee over de helft van haar behandeltraject. Iets wat veel in haar hoofd speelt is haar kinderwens. Chemotherapie kan de werking van de eierstokken beschadigen en de vruchtbaarheid beïnvloeden. Daarom krijgt Kayleigh maandelijks een injectie om haar eierstokken tijdelijk stil te leggen. “Dat kan helpen om de eierstokken tijdens de behandeling te beschermen, maar biedt geen garantie dat ik later zwanger kan worden.”, legt ze uit. De injecties veroorzaken bovendien extra klachten, zoals opvliegers en vermoeidheid.
Ook haar uiterlijk verandert. “Mijn wenkbrauwen zijn uitgevallen en ik heb nog maar een paar wimpers.”, vertelt ze. Om haar haar zo veel mogelijk te behouden, gebruikt ze de coldcap: een gekoelde kap die tijdens chemotherapie de hoofdhuid afkoelt. Daardoor kan de chemo minder goed naar de haarzakjes komen.
“Het voelt een beetje alsof je een brain freeze hebt. Het is best pijnlijk, maar het zorgt er wel voor dat ik nog mijn eigen haar heb. Ik herken mezelf niet helemaal meer als ik in de spiegel kijk, maar dit is toch nog een klein stukje van mezelf. Ik kan hierdoor nog zonder pruik naar buiten”
‘Kanker is allesbehalve controle hebben’
Kayleigh omschrijft zichzelf als iemand die graag vooruitplant en de controle houdt. Juist daarom kwam de diagnose zo hard aan. ‘Kanker is allesbehalve controle hebben. Die ben je volledig kwijt.’
Haar vriend, met wie ze inmiddels zes jaar samen is, probeert haar door de behandeling heen te helpen. Na iedere chemokuur geeft hij haar een cadeautje. Samen proberen ze de moeilijke periode op die manier ook positieve momenten te geven. Toch blijft de onzekerheid aanwezig. Op 21 oktober krijgt Kayleigh een MRI-scan. Die is belangrijk om te beoordelen hoe de behandeling aanslaat. Uiteindelijk gaat ze geopereerd worden en hoopt ze dat er zo veel mogelijk borstweefsel behouden kan blijven. ‘Op je 27e hoop je dat alle artsen voor hetzelfde doel gaan. Ik kan me niet voorstellen dat je te horen krijgt dat je niet meer beter kunt worden.
‘Ik wil geen patiëntje zijn’
Toen Kayleigh de diagnose kreeg, besloot ze dat ze niet alleen als patiënt door het leven wilde gaan. Toch voelt het soms alsof ze wordt geleefd door haar behandeling.
Via Kanker.nl komt Kayleigh in contact met andere vrouwen die hetzelfde meemaken. Ze wisselen ervaringen uit en geven elkaar tips over bijvoorbeeld bijwerkingen. ‘Ik vind het beangstigend hoeveel jonge vrouwen dit krijgen.’Haar boodschap aan andere vrouwen is duidelijk: check je lichaam.‘Je kunt beter een keer te veel naar een arts gaan en horen dat het niets is, dan dat je te laat bent.’
Tegen andere vrouwen die hetzelfde doormaken wilt ze zeggen: ‘Blijf genieten van de kleine dingen. Ik kon vroeger echt zeuren over de kleinste dingen. Nu denk ik: er zijn belangrijkere dingen. Je leert anders naar het leven kijken, hoe stom het ook is dat je daar zo’n diagnose voor moet krijgen. Doe de dingen die je wilt doen en waar je energie voor hebt. Maak je leven zo mooi als jij het wilt.’
No excuses: hoe gymfluencers en TikTok-trends Gen Z onder druk zetten
Meerdere keren per week sporten, ‘clean’ eten, minimaal twee liter water per dag drinken en iedere dag werken aan de beste versie van jezelf. Op TikTok vliegen de video’s over ‘locked in season’ en ‘winter arc’ je om de oren. ‘In die jonge jaren ben je nog op zoek naar: wie ben ik? Dan kun je heel erg beïnvloed worden door dat soort content,’’ zegt Zep Postma, van Bureau Jeugd & Media.
Zodra de zomer voorbij is, staat TikTok weer vol met video’s met vaak dezelfde boodschap: de winter is hét moment om aan jezelf te werken. Gymfluencers delen hun sportroutines, ze laten zien wat ze eten en ze moedigen kijkers aan om hun leven helemaal om te gooien. Wie vooruit wil gaan, moet volgens deze trend gedisciplineerd zijn en geen excuses maken.
Jezelf vergelijken met het perfecte plaatje
Dat sociale media een grote rol spelen in het leven van jongeren, blijkt uit de cijfers van het Trimbos-instituut. In 2025 gebruikte 60,5% van de jongeren tussen de 12 en 17 jaar sociale media meerdere keren per dag. TikTok is een van de populairste platforms: 71% van deze leeftijdsgroep gaf aan het te gebruiken. Jongeren ervaren nadelen bij het gebruik van sociale media, denk aan het eindeloos scrollen, zichzelf vergelijken met anderen en het ervaren van druk.
‘’Het is heel natuurlijk dat jongeren zich spiegelen aan wat ze op hun tijdlijn tegenkomen,’’ vertelt Zep Postma. ‘’Jongeren zijn nog volop op zoek naar wie ze zijn en hoe ze gezien willen worden.’’
Wie is er verantwoordelijk?
Ook bij de makers van de video’s ligt een deel van de verantwoordelijkheid. Gymfluencers kunnen hun volgers stimuleren om meer te bewegen of gezonde gewoontes aan te leren. Tegelijkertijd kan achter deze ‘persoonlijke’ content een commercieel belang zitten, bijvoorbeeld wanneer zij sportprogramma’s, supplementen of andere producten promoten.
‘Ik denk zeker dat daar een verantwoordelijkheid ligt voor de influencer, maar die is er net zo goed voor de ouders en de maatschappij zelf’, aldus Postma. ‘Het is ook belangrijk dat jongeren begrijpen hoe sociale media werken. Iemand maakt dat soort video’s niet altijd omdat diegene ervan overtuigd is, maar omdat er ook gewoon een verdienmodel achter zit’, legt de expert uit. Als voorbeeld noemt Postma onder meer manifestatiejournals, creatinepoeders en sportroutines.
Dit betekent natuurlijk niet dat iedere gymfluencer oneerlijk is over zijn of haar motivatie. Wel is het goed om te beseffen dat persoonlijke inspiratie en commerciële belangen naast elkaar kunnen bestaan.
Inspiratie of prestatiedruk
Het probleem zit niet in één video waarin iemand enthousiast tips geeft over sporten of voeding. Het kan juist te maken hebben met de opeenstapeling van heel veel van deze video’s. Wie meerdere video’s achter elkaar ziet waarin discipline, productiviteit en fysieke verbetering centraal staan, kan het gevoel en idee krijgen dat dit de norm is.
Zep Postma wijst daarbij op het verschil tussen de leefwereld van een influencer en die van een gemiddelde jongere. ‘’Er zit een heel groot gat tussen de influencer die vooral bezig is met video’s maken en sporten, en de persoon die bezig is met school, bijbaan, sport en vrienden.’’
De TikTok-trend ‘locked in season’ draait om het stellen van doelen en het verbeteren van jezelf. Dat kan een positieve stimulans zijn, maar kan ook voelen als een verplichting om aan het einde van de winter écht iets bereikt te hebben. Een trend die bedoeld is om te motiveren, kan zo veranderen in een extra meetlat waaraan jongeren zich afmeten.
Minder druk
Het is belangrijk om bewust om te gaan met sociale media en een goede balans te vinden. ‘’Ik denk dat het belangrijk is om niet meerdere uren per dag op TikTok of Reels te scrollen,’’ zegt Zep Postma. Dit betekent niet dat jongeren fitnesscontent moeten vermijden. Het is vooral belangrijk om kritisch te blijven kijken naar de boodschap achter een video. Geeft deze levensstijl en deze sportroutine je energie en plezier, of krijg je juist een totaal ander gevoel?
Nieuwe en gezonde gewoontes kunnen enorm waardevol zijn, maar tijd doorbrengen met vrienden, school en rust nemen zijn net zo belangrijk.
Lichtvervuiling gaat verder dan het verliezen van een mooie sterrenhemel
Natuur Milieu Flevoland roept alle Flevolandse ondernemers op om onnodige binnen- en buitenverlichting ’s nachts te doven. Meer dan de helft van de bedrijven laat de lichten onnodig aan. Doven bespaart veel elektriciteit en CO2. Maar minder verlichting levert niet alleen een winst op voor het klimaat. Door lichtvervuiling raken biologische processen verstoord, met effecten die kunnen doorwerken tot op populatieniveau.
Veel mensen denken bij lichtvervuiling vooral aan een sterrenhemel die minder goed zichtbaar is. Volgens gedragsbiologieonderzoeker Christian Tudorache gaat het probleem veel verder dan dat. “Lichtvervuiling werkt op verschillende niveaus,” zegt hij. “Het is niet alleen dat dieren die nachtactief zijn daardoor worden afgeschrikt, maar het werkt juist ook op de biologische klok.”
Die biologische klok is volgens hem het interne mechanisme waarmee dieren de tijd bijhouden. “Wanneer wordt het tijd om te eten of te slapen? Dat is de dagelijkse klok, maar ook bijvoorbeeld de seizoensklok. Wanneer wordt het tijd om je voort te planten of om op reis te gaan als je migrerend bent?” Door kunstlicht kunnen die natuurlijke ritmes verstoord raken. Volgens Tudorache speelt licht daardoor met de innerlijke architectuur, chemie en het gedrag van dieren.
Vissen die de zee niet bereiken
De gevolgen zijn volgens onderzoekers al zichtbaar in de natuur. Vooral bij trekvissen wordt steeds duidelijker hoe groot de impact kan zijn, zegt Tudorache. “Veel migrerende soorten zwemmen via de Rijn, de Maas en de Schelde richting zee.” Juist voor deze dieren vormt nachtelijk licht een probleem. “Palingen zijn nachtactief. Als het ’s nachts licht is aan land, dan dringt dat licht ongehinderd door in het water.”
Meer dan alleen vissen
De invloed van lichtvervuiling beperkt zich niet tot het water. Zelfs planten reageren op kunstlicht. Bomen en andere gewassen gebruiken daglengte als signaal voor hun ontwikkeling. Wanneer de natuurlijke signalen worden verstoord, kunnen bloei- en groeimomenten verschuiven. Dat kan uiteindelijk gevolgen hebben voor ecosystemen en voedselproductie. “Lichtvervuiling heeft ingrijpende en globale effecten,” zegt Tudorache.
Duurzaamheid zonder extra licht
Tegelijkertijd stappen steeds meer gemeenten over op ledverlichting om energie te besparen, terwijl deze lampen juist schadelijker zijn voor dieren. Volgens Tudorache hoeft verduurzaming echter niet ten koste te gaan van de natuur. Hij wijst op experimenten met dimbare straatverlichting en slimme lantaarnpalen die alleen feller branden wanneer er daadwerkelijk verkeer passeert. Ook het aanpassen van de kleur van de verlichting kan helpen.
“Insecten zijn gevoeliger voor korte golflengtes,” legt hij uit. Daarom wordt op sommige plekken gekozen voor licht dat meer richting rood gaat. Daarnaast noemt hij het belangrijk om verlichting bij sloten, kanalen en andere wateren beter af te schermen. Licht verspreidt zich onder water namelijk verder dan veel mensen denken.
“Dat beseffen heel veel mensen niet,” zegt hij. “Als je lantaarns aan water zet, zorg er dan voor dat het licht niet in het water straalt.”
Joodse gemeenschap in Nederland verdeeld over Israëlische politiek
“De Joodse identiteit wordt gebruikt om Israëlische belangen te dienen. Dat gaat ten koste van Joden die niets met Israël te maken hebben.” Itaï Bar is bestuurslid van Een Ander Joods Geluid (EAJG) en spreekt vanuit die organisatie. Hij geeft aan hoe nu de verkiezingen in Israël volop in gang zijn, dit onderwerp binnen de EAJG speelt. Hij stelt dat EAJG is opgericht toen Israël echt oorlog begon te voeren. Daarna is volgens hem binnen een deel van de Joodse gemeenschap het besef gegroeid dat Israël het probleem is.
Een Ander Joods Geluid ontstond in 2001 als tegengeluid voor opvattingen die volgens de organisatie te weinig oog hebben voor de rechten van zowel Israëli’s als Palestijnen. Het uitgangspunt; het recht van de één mag niet ten koste gaan van het recht van de ander. Itaï Bar stelt dat de steun voor Israël heel lang heel groot is geweest. Volgens hem is daar tot 7 oktober weinig discussie over geweest binnen de Joodse gemeenschap. Daarna is volgens hem binnen de organisatie het besef gekomen dat Israël het probleem is. “Israël is een ideologische staat en zionisme is het probleem. Dat is zo sinds 7 oktober.”
De invloed van Joodse instanties
Itai Bar stelt dat dat de officiële instanties in Nederland, waaronder het CIDI, de Federatie Nederlandse Zionisten (FNZ) en het Centraal Joods Overleg (CJO), politieke belangen hebben. Die zijn mede van invloed zijn op de manier waarop de Joodse gemeenschap in Nederland wordt waargenomen. “Organisaties zoals het CIDI bepalen het beeld van wat de Joodse gemeenschap in Nederland is; een gemeenschap die lijdt onder antisemitisme.”
Volgens hem wordt dit argument soms gebruikt om kritiek op Israël als antisemitisme af te schilderen. “Er wordt in Nederland gesproken over een Joodse gemeenschap. Die is er denk ik niet, niet één in ieder geval. Wat ik wel zie zijn de officiële Joodse instanties, de kerkgemeenschappen, de media en de mensen eromheen.” Zodra er kritisch wordt gekeken of ze niet toch criminele activiteiten van Israël verdedigen, wordt die kritiek als antisemitisch gezien, stelt Bar. “Het is absurd, maar het wordt toegestaan door de maatschappij.”
De cijfers van het CIDI
“De cijfers over antisemitisme zoals ik ken, waar de politiek van uitgaat en de pers citeert, worden door het CIDI bijgehouden. Ook is er sinds een paar jaar een officiële coordinator antisemitisme-bestrijder. Dat is een rijksambtenaar. Die was secretaris van het CIDI. De officiële Joodse instanties in Nederland worden door Israël gelobbyd,” zegt Bar. Hoewel er geen direct bewijs is dat Joodse instanties door Israël gelobbyd worden, is er wel bewijs dat er pogingen zijn voor Israëlische lobbyactiviteiten en pogingen tot politieke beïnvloeding in Nederland. Ook wees een onderzoek van het NRC uit 2025 uit dat er aanwijzingen waren dat het CIDI, die wel lobbyt in het belang van Israël en de Joodse gemeenschap, invloed probeerde uit te oefenen op de Nederlandse politieke besluiten.


