Ey! Daily is het publicatieplatform van de studenten van Fontys Journalistiek Tilburg. Hier leren en publiceren we.
Alle content werd geproduceerd binnen een onderwijscontext. Het is een leeromgeving, wat betekent dat deze redacteuren behalve mooie dingen, ook fouten mogen en zullen maken. Meer weten? Stuur je vragen naar eydaily@fontys.nl.
Ey! Daily. is het publicatieplatform van de studenten van Fontys Journalistiek Tilburg. Hier leren en publiceren we.
Alle content werd geproduceerd binnen een onderwijscontext. Het is een leeromgeving, wat betekent dat deze redacteuren behalve mooie dingen, ook fouten mogen en zullen maken. Meer weten? Stuur je vragen naar eydaily@fontys.nl.
Een branderig gevoel bij het plassen, pus uit de penis ook wel een ‘druiper’ genoemd of een verandering in afscheiding: het kunnen signalen zijn van gonorroe. En die soa komt steeds vaker voor. Uit cijfers van de Centra voor Seksuele Gezondheid (CSG) blijkt dat het aantal infecties blijft stijgen. Vooral onder jonge heteroseksuele mannen en vrouwen onder de 25 jaar nemen het aantal infecties toe. In 2023 en 2024 lag het aantal besmettingen in deze groep hoger dan in de jaren daarvoor. In de eerste helft van 2025 werden al 7.290 nieuwe gonorroe-infecties vastgesteld. De vraag is: hoe komt dat? En nog belangrijker, hoe gaan we het tegen?
Volgens Claudia van OneDayClinic is een duidelijke oorzaak voor de stijging niet bekend. Wel speelt seksueel gedrag een belangrijke rol bij de verspreiding van gonorroe. Jongvolwassenen wisselen doorgaans van partner, gebruiken niet altijd condooms en zijn zich vaak niet bewust van de risico’s. Daardoor lopen ze een soa op of geven deze door, vaak zonder dat ze het zelf merken.
Niet iedereen krijgt namelijk klachten bij gonorroe. Vooral bij vrouwen verloopt de infectie vaak asymptomatisch: 40 tot 70 procent merkt niets. “Als mensen geen symptomen van een soa voelen, wordt het condoomgebruik mogelijk verminderd”, vertelt Claudia. Omdat ze zich niet ziek voelen, zoeken ze minder snel medische hulp. “Ze dragen het over zonder dat ze beseffen dat ze geïnfecteerd zijn”, zegt ze. Dit zorgt voor de zogenaamde “stille overdracht”, waarbij de soa ongemerkt aan anderen wordt doorgegeven.
De geïnterviewde, die liever anoniem blijft, kreeg ongeveer twee jaar geleden de soa gonorroe en beschrijft zijn ervaring als confronterend: “Na een paar onveilige avondjes kreeg ik pijn bij het plassen en verloor ik vocht uit mijn penis. Toen ik ’s ochtends groene afscheiding zag, wist ik dat er iets mis was”, vertelt hij, terwijl zijn partner nergens last van had. Volgens hem maakt dit de soa juist zo verraderlijk.
Minder condoomgebruik speelt volgens hem een belangrijke rol: “Veel mensen vertrouwen op de pil of stoppen met condoomgebruik in een relatie zonder eerst te testen”, en onder invloed van alcohol wordt bescherming sneller vergeten. Ook wijst hij op het taboe rondom soa’s: “Testen voelt niet altijd laagdrempelig”, waardoor mensen het vaak uitstellen.
Gonorroe is dus te voorkomen door een condoom te gebruiken en door op tijd te testen, ook als je geen klachten hebt. Zoals Claudia van de OneDayClinic zegt: “Regelmatig testen stopt de verspreiding en voorkomt nare complicaties.” Zo houd je jezelf én anderen veilig.
Tilburg University, monitort de komende dagen extra goed of er meer vraag naar persoonlijke hulp komt. Dit naar aanleiding van de aanvallen van de VS en Israël op Iran. De universiteit neemt geen politiek standpunt in over de situatie, maar communiceert extra naar personeel en studenten dat ze met vragen, problemen of klachten altijd terecht kunnen.
Woordvoering van de universiteit laat weten dat iedereen altijd vrij is om hulp aan te vragen, maar ook om hulp aan te bieden. “Sinds een aantal jaar hebben wij een aparte lijn voor dit soort situaties”, vertelt een woordvoerster. “We monitoren al sinds dit weekend of er via ons speciale mailadres meerdere vragen binnenkomen.”
De universiteit bood altijd al persoonlijke hulp aan, maar deze vorm is enkel bedoeld voor specifieke gevallen, die niet kunnen worden geholpen via de normale lijnen. Bij deze hulp, Connect and Care genaamd, kwamen voor de spanningen in het Midden-Oosten ook al klachten binnen. “Gelukkig konden deze klachten of vragen ‘gewoon’ via onze normale wegen verholpen kunnen worden.” De universiteit kan niets zeggen over het aantal klachten, vragen of problemen die worden gemeld.
TILBURG – Exterieur van de Universiteit Tilburg. ANP ROBIN VAN LONKHUIJSEN
Standpunt
Hoewel de universiteit naar buiten graag duidelijk wil maken enorm begaan te zijn, nemen ze absoluut geen standpunt over de situatie in. “Dat doen we nooit. Als je dat wil doen, moet je het altijd doen. Want als je het soms wel doet, en soms niet doet, is dat een scheef gezicht. Wij zijn als universiteit ook helemaal niet de juiste om een standpunt in te nemen.”
Ook communiceert Tilburg University naar buiten toe niets over de situatie. “We zullen, naast het monitoren van het aantal nieuwe vragen, enkel intern communiceren dat iedereen om hulp mag vragen, en het ook altijd mag aanbieden.”
Er worden wereldwijd meer journalisten vermoord. Dat meldt het Amerikaanse Committee to Protect Journalists. Volgens die organisatie zijn het afgelopen jaar 129 journalisten en medewerkers binnen de media omgekomen. Dat is het hoogste aantal sinds 1992, toen het CPJ begon met het bijhouden van de cijfers. De belangrijkste oorzaak van de stijging is de situatie in Gaza; in 2025 werden daar door de oorlog 86 journalisten gedood.
Sinds de start van de oorlog tussen Israël en Gaza op 7 oktober 2023, lopen de sterftecijfers van journalisten ieder jaar op. Niet alleen gewone burgers, maar ook journalisten worden omgelegd. Volgens het CPJ is Israël verantwoordelijk voor ongeveer twee-derde van de in totaal 129 slachtoffers. Ook zou 81 procent van alle doelgerichte moorden op journalisten vanuit Israëlisch gezag plaatsvinden. ”Een hele zorgwekkende ontwikkeling”, stelt journaliste Kaja Bouman. Als Midden-Oosten-expert houdt ze zich al geruime tijd actief bezig met de huidige ontwikkelingen in Gaza.
Bouman studeerde en werkte ruim drie jaar in Jeruzalem en geeft tegenwoordig onder meer duiding bij NOS en Nieuwsuur. ”Sinds de start van de oorlog in Gaza is Israël bezig met het uitvoeren van enorm dodelijke operaties. Zowel richting journalisten als normale burgers. Iedereen in dat gebied loopt gevaar.”
Journalisten worden doelbewust omgebracht
Toch richt Israël haar vizier vaker dan ooit specifiek op journalisten die hun werk uitvoeren, bevestigt Bouman. ”Vorig jaar zijn er in Gaza zeker 38 journalisten doelbewust omgebracht door het Israëlische leger. In de praktijk zal dat aantal waarschijnlijk nóg veel hoger liggen, al is dat vanwege alle verwoestingen in het gebied en de moeilijkheid voor journalisten om Gaza te betreden onmogelijk vast te stellen.”
Cato (22), student journalistiek, geeft aan dat de ontwikkeling rond het stijgende aantal gedode journalisten haar zou kunnen tegenhouden om deze kant van de journalistiek op te gaan. “Als je met angst je baan moet uitoefenen, dan weet ik niet of ik er nog plezier in zou kunnen hebben.” Toch zegt Cato ook dat het wel erg drastisch moet worden voordat zij zal overwegen om iets anders te doen.
Ondanks wapenstilstand blijft de situatie gevaarlijk
Wat is de huidige status in het oorlogsgebied, waar sinds oktober vorig jaar een wapenstilstand geldt? “Ondanks het feit dat er al enkele maanden een wapenstilstand gaande is in het gebied, worden er nog altijd veel aanvallen uitgevoerd op journalisten. Zolang er geen echte consequenties vastzitten aan de manier waarop Israël handelt, vrees ik dat er niks zal veranderen aan de onveilige situatie voor journalisten.”
Rens (24), eveneens student journalistiek, zegt dat hij zich zorgen maakt over de toename van het aantal vermoorde journalisten. “Het gevaar en het aantal doden zijn voor mij een reden om niet de oorlogsjournalistiek in te gaan.” De richting die Rens wíl inslaan, namelijk de misdaadjournalistiek, voelt voor hem minder heftig en gevaarlijk. Toch zegt hij: “Als alleen ik word bedreigd of gevaar loop, vind ik het tot daaraan toe. Maar als mijn familie wordt bedreigd of gevaar loopt, houdt het voor mij op.”
Bijna de helft van de online alcoholverkopers overtreedt de regels, blijkt uit inspecties van de NVWA. Minderjarigen krijgen hun bestelling vaak zonder serieuze leeftijdscontrole mee. Staatssecretaris Judith Tielen komt daarom met strengere regels voor verkopers en bezorgdiensten.
In de tijd van kabinet Schoof dronk Nederland naar schatting zo’n vijf miljard biertjes. Dat kabinet koos vooral voor rust rond de bierprijs: geen extra accijns, weinig nieuwe regels en alcoholbeleid bleef grotendeels bij preventie en handhaving.
Tegelijkertijd werd alcohol steeds beter betaalbaar. Alcoholische dranken zijn sinds 2014 wel duurder geworden, maar inkomens stegen in diezelfde periode veel harder. Daardoor is alcohol relatief goedkoper geworden. Zoals econoom Tim van der Valk in ESB schrijft:
“De prijzen van alcoholhoudende dranken zijn de afgelopen jaren achtergebleven bij de inkomens. Alcohol is daardoor steeds betaalbaarder geworden.”
Juist dat maakt alcohol een politiek onderwerp. Want als alcohol goedkoper en toegankelijker wordt, stijgt de kans op overmatig gebruik – vooral onder jongeren en studenten. En precies daar legt Kabinet-Jetten nu meer nadruk op: niet zozeer de prijs van je biertje, maar op regels, gezondheid en gedrag.
Jongeren(12-17) omzeilen leeftijdscontroles
De minderjarigen die online alcohol kopen doen dit voornamelijk bij supermarkten (45%) en slijterijen (36%) en in mindere mate bij flitsbezorgers (16%) en bierkoeriers (12%). Dit blijkt uit het vierde onderzoek door Breuer&Intraval over het online kopen van alcohol door jongeren.
“We bestelden het op een website genaamd het Maanlicht daar kon je alcohol en sigaretten bestellen. Dan kwamen ze het voor de deur afgeven. Meestal werd er niet naar ID gevraagd.” Anonieme bron
Tussen Juli 2024 en juli 2025 heeft de NVWA in totaal 878 inspecties uitgevoerd. Uit dit onderzoek blijkt dat de naleving van de online verkoop onvoldoende is. De NVWA stelde in 47% van de gevallen overtredingen vast. De leeftijd werd niet of slecht geverifieerd of de verkeerde werkwijze van aflevering en leeftijdscontrole werd toegepast.
“Ik weet dat we destijds één iemand van ons naar voren lieten gaan die er het oudste uitzag van ons. Die had sowieso een nep-ID van zijn broer bij zich maar die broer zag er nog veel ouder uit dus dat leek helemaal niet realistisch”. Aldus de anonieme bron.
Van de jongeren die hun bestelling zelf aannamen, zegt 36% dat de bezorger niet heeft gevraagd naar hun leeftijd of om een identiteitsbewijs. In de overige gevallen was er wel sprake van controle: 39% werd gevraagd een ID te tonen, 22% moest alleen de leeftijd doorgeven en 10% werd zowel naar leeftijd als naar een identiteitsbewijs gevraagd.
Wanneer jongeren hun eigen leeftijd noemden of hun eigen ID lieten zien, ontvingen zij in bijna alle gevallen de volledige bestelling. Dit gold ook voor minderjarigen: ook zij kregen de alcohol zonder verdere belemmering mee.
Nieuwe alcoholwet: strengere regels voor verkoop en bezorging.
Zo heeft Judith Tielen, staatssecretaris van Jeugd, Preventie en Sport het parlement een wetsvoorstel ingediend tot wijziging van alcoholwet. De nadruk ligt niet op de prijs van alcohol, maar op strengere regels rond verkoop en handhaving, vooral online. De leeftijd van kopers moet voortaan bij bezorging worden gecontroleerd, tenzij iemand duidelijk ouder is dan 18. Niet alleen verkopers, maar ook bezorgdiensten kunnen hiervoor een boete krijgen.
In een volgende fase wil het kabinet ook kijken naar buitenlandse webshops die alcohol verkopen aan Nederlandse consumenten. Daarbij wordt onderzocht hoe online leeftijdscontrole verder kan worden aangescherpt, bijvoorbeeld met digitale identiteitsmiddelen, in lijn met Europese ontwikkelingen.
De naam van de anonieme bron is bij de redactie bekend.
Meer dan de helft van de Nederlanders heeft genoeg geld in huis liggen in geval van een noodsituatie. De rest heeft minder dan het adviesbedrag in huis of zelfs niets. Dat bedraagt 70 euro per volwassene en 30 euro per kind. Dat meldt De Nederlandsche Bank (DNB) na onderzoek onder ruim 1700 consumenten. Maar wat moet je dan met dat contante geld in je noodpakket?
Noodpakket
De Nederlandse overheid roept op om noodpakketten in huis te halen. In dat noodpakket moeten onder andere flessen water, houdbaar voedsel, een radio en een EHBO-doos zitten. Maar als je alles hebt voorbereid zoals wordt aangespoord, wat moeten we dan met dat contante geld?
Contant geld als extra verzekering
“In dit geval moeten we niet denken aan een grootschalige noodsituatie, maar echt de situatie wanneer het pinverkeer weg zou vallen”, vertelt Jasper Berkhout, onderzoeker persoonlijke financiën bij Raisin Nederland. “Bij contant geld weet je altijd wat de waarde ervan is, dat kan niet weg, dat kan niet veranderen”, vertelt hij verder. “Bij rekeningen heb je nog veel stappen te ondergaan tot je kan zien wat je op je naam hebt staan. Opvragen bij de bank hoeveel je op je rekening hebt staan is dan al niet meer nodig omdat je het gewoon kan zien. Dat is de absolute meerwaarde van contant geld.”
Jeroen Klaassen is woordvoerder en oprichter van prepshop.nl. “Ik denk dat het sowieso goed is om altijd contant geld bij je te hebben, omdat het zomaar moet gebeuren dat je ergens niet met je pinpas kan betalen.” Volgens hem dient het contante geld in je noodpakket als extra verzekering. “Het contante geld is voor als het tegen zit. Als je toch meer nodig hebt dan wat je al hebt zitten in je noodpakket, dan is het verstandig om een beetje cash geld te hebben.“
Maar waar komt die 70 euro per persoon dan vandaan?
De overheid baseert dit bedrag op een plan dat ze mensen binnen drie dagen te hulp kunnen schieten. “Ik denk wel dat dat niet in alle gevallen kan, dus zou ik eerder op een week aan zelfvoorziening mikken”, vertelt Klaassen.
Volgens Wibo Lageveen, mede-oprichter van Allprepare B.V is 70 euro echt voor absolute nood wanneer het pinverkeer zou wegvallen. “Het kan zijn dat het stroomnet er een dag uit ligt, maar dat kan ook ineens een week zijn. Dat kan je niet op voorhand weten.”
Voor de mensen die vaak grote impulsaankopen doen zegt Lageveen dat het verstandig is om wat extra geld achter de hand te houden. “Het noodpakket is om te overleven, als je wat luxer wil blijven leven dan is het slim om wat extra’s in huis te hebben.”
De wereld lijkt aan zijn Haagse voeten te liggen. Chicco van de Luijtgaarden (24) maakte de afgelopen tijd enorme stappen in zijn carrière. Binnen een jaar tijd gaf hij voor 1100 man zijn eigen show in poppodium PAARD in Den Haag, verscheen hij in kijkcijferkanon Oh Oh Den Haag op SBS 6 en kondigde hij onlangs aan dat hij dit najaar het land intrekt voor zijn eerste tour. Als je dit alles zo’n vijf jaar geleden tegen de geboren en getogen Hagenees had verteld, had hij je voor gek verklaard.
Het is juni 2021 als Chicco te gast is bij talkshow Op1 om te vertellen over de Matlas, een boek vol met foto’s van typisch Haagse matten, waar hij, met het kapsel dat hij al van jongs af aan heeft, uiteraard zelf ook in staat. Kort na de uitzending wordt hij opgemerkt door een medewerker van Talpa. “Dat is best gek gelopen”, vertelt Chicco. “Er verscheen niet veel later een filmpje van mij dat ik in de kroeg stond te zingen, en toen werd ik opeens benaderd door die medewerker om mee te gaan doen aan een talentenjacht.
Vreemde start
Chicco reageerde er in eerste instantie verbaasd op. “Ik zei toen; ‘Maar mevrouw, ik kan helemaal niet zingen’.” Dat verdient wat uitleg: Chicco had tot zijn twintigste levensjaar totaal geen idee dat hij kon zingen. “Talpa dacht blijkbaar dat ik kon zingen”, lacht de Hagenees. Hij besluit ‘op de Haagse bluf’ in 2022 mee te doen aan het programma, genaamd De Hollandse Nieuwe.
Al op jonge leeftijd was Chicco te herkennen aan zijn mat. FOTO: Instagram / @chiccovdl
Hij mocht er dan wel al in de eerste ronde uitliggen, het was wel de start van zijn muziekcarrière. “Je kan wel zeggen dat de wereld toen voor me open is gegaan.” Na zijn deelname aan het SBS-programma in 2022, kwam hij in datzelfde jaar nog met zijn eerste eigen nummer: Veeg Ze Van Het Matje, uiteraard met een verwijzing naar zijn eigen coupe. Het nummer kwam uit rond het WK voetbal in Qatar, en werd meteen landelijk opgepikt. “Ik had toen gewoon nog een baan en maakte geen nieuwe muziek, maar kon in het weekend al wel lekker optreden.” Van studentenhuis naar kroeg tot sportkantine; het leven van een artiest was begonnen, en het werd alleen nog maar beter. “Eind 2023 tekende ik een contract bij een platenlabel, en vanaf toen ben ik meer muziek gaan maken.”
‘De afgelopen jaren heeft dat matje echt iets gehuisvest’
Bekend
Na een aantal jaar naam te hebben gemaakt onder het publiek, volgde in 2025 een nieuw hoogtepunt. “Ik verkocht toen mijn allereerste eigen show uit.” Dat is volgens de 24-jarige artiest heel anders dan wanneer je op een ander, vergelijkbaar toneel speelt. “Als je onderdeel bent van een show, komen sommige mensen voor jou, maar sommigen ook niet. Bij die show in Den Haag, kwamen er meer dan duizend mensen voor mij. Dat is zo’n uniek gevoel.”
Later dat jaar werden Chicco en zijn moeder gevolgd door een nieuw SBS-programma. In realityserie Oh Oh Den Haag werd een greep uit het leven van een groep Hagenezen vastgelegd. Chicco was er daar dus één van. “Ik heb toen wel meteen tegen de makers gezegd dat ik niets ga opzetten of iets dergelijks. Ze konden me gewoon volgen, maar dat was het ook.” In het programma zijn de simpele dingen zoals het gaan met je moeder naar het tuincentrum te zien, maar ook hoe Chicco op de middenstip bij ADO Den Haag en voor een stampvol studentenhuis, daar waar een groot deel van zijn publiek zit, moet optreden.
Door het programma schiet de carrière van Chicco de lucht in. “We hebben met geen enkele aflevering onder de miljoen kijkers gezeten. Echt fantastisch.” De man achter de nummers Kouwe Kak en Veeg Ze Van Het Matje merkt dat hij steeds vaker herkend wordt, maar daar heeft hij geen problemen mee. “De afgelopen jaren heeft dat matje echt iets gehuisvest. Dat vind ik alleen maar leuk. In Den Haag werd ik sowieso al vrij vaak herkend, maar na het programma is het echt door het hele land. Ik wordt sinds kort ook non-stop benaderd door televisie- en radiostations. Echt niet normaal.”
‘Of het nou op privéfeestjes of in een kroeg is, ik vind het altijd heel leuk om in Tilburg te staan’
Door alle landelijke aandacht voelt Chicco dat het tijd is voor iets anders, iets groters. “We zijn gaan kijken welke zalen door het land interesse hadden om een show van mij te organiseren, en dat is gewoon gelukt.” De locaties zijn uiteindelijk gevallen in de steden Amsterdam, Groningen, Arnhem, Breda en uiteraard Den Haag, een thuiswedstrijd.
Chicco en zijn moeder Ramona in een tuincentrum. FOTO: Instagram / @chiccovdl
Tilburg
Nu Breda de enige stad in Noord-Brabant is, ontbreekt Tilburg dus op de agenda. Ook daarover is Chicco goudeerlijk. “Ik weet eigenlijk niet waarom we Tilburg overslaan. Er moeten bij het organiseren van een tour bepaalde keuzes worden gemaakt om het als een soort olievlek te verspreiden door heel het land. Dit keer is het dus Breda in plaats van Tilburg geworden.”
Het is volgens Chicco absoluut geen persoonlijke vete tegenover Tilburg. “Ik heb vaak genoeg in Tilburg gestaan. Of het nou op privéfeestjes of in een kroeg is, ik vind het altijd heel leuk om in Tilburg te staan. Ik heb zelfs ooit op een afterparty van de Buma NL Awards in 013 Poppodium gestaan.” Op de vraag of hij ooit nog zal terugkeren in 013 reageert hij dan ook met een kleine knipoog. “Als we nu in Breda staan, dan kunnen we de volgende keer naar Tilburg.”
Belangenorganisatie Nederlandse Brouwers en het Trimbos-instituut kwamen onlangs met cijfers over het alcoholgebruik in Nederland. Zo blijkt dat alcoholvrije en alcoholarme dranken in populariteit toenemen. Ook onder jongvolwassenen (18–25 jaar) lijkt het alcoholgebruik de laatste jaren te dalen of te stabiliseren. Maar hoe zichtbaar is die ontwikkeling in de praktijk van de Tilburgse horeca?
Eind januari meldde Nederlandse Brouwers dat de populariteit van alcoholvrij bier in 2025 is gestegen ten opzichte van 2024. Zo nam de verkoop van alcoholvrij pils met 13% toe en groeide alcoholvrij speciaalbier met 27%. Volgens de brancheorganisatie is dat deels een herstel na een dip in 2024, toen een hogere verbruiksbelasting invloed had op de verkoop. Tegelijkertijd laten cijfers van het Trimbos-instituut ook zien dat alcoholvrij bier vaker wordt gedronken onder jongeren. In 2024 gaf 11,3% van de 18–24-jarigen aan maandelijks alcoholvrij bier te consumeren. Dat betekent echter niet automatisch dat alcoholhoudende dranken volledig worden vervangen, maar het wijst wel op een groeiende belangstelling voor alternatieven.
Meerdere horecaondernemers in Tilburg geven aan dat zij nauwelijks een toename zien in het aantal bestelde alcoholvrije dranken. Koen van ’t Opkikkertje liet weten dat hij in zijn café weinig merkt van de ontwikkeling waar landelijke cijfers op wijzen. Volgens hem kiezen de jongeren die zijn zaak bezoeken doorgaans bewust voor alcoholhoudende drank en laten zij alcoholvrije varianten vaker links liggen.
Jeroen van Café Brandpunt merkt ook geen significante groei. Hij noemt zelfs nog een andere mogelijke verklaring. Hij stelt dat bepaalde horecatrends in Tilburg later zichtbaar worden dan in de Randstad. Dat zou volgens hem ook kunnen gelden voor alcoholvrije alternatieven. ‘’Mogelijk wordt de groei in deze regio pas over enkele jaren echt merkbaar.’’
Ten slotte gaf Kevin van Hautum van Biercafé Kandinsky aan dat hij wel een lichte stijging ziet in het aanbod en de verkoop van alcoholvrije en alcoholarme varianten. Waar hij in 2016 drie alcoholvrije bieren op de kaart had staan, zijn dat er inmiddels tien. Al verkoopt de horecaondernemer deze dranken met name aan oudere doelgroepen. Onder jongeren merkt hij geen uitgesproken verschuiving richting volledig alcoholvrij of alcoholarm. Die observatie sluit aan bij de ervaringen van de andere horecaondernemers.
Steeds meer alcoholvrije cocktails op de markt
De Tilburgse horecaondernemers die wij spraken melden weinig verandering te signaleren in hun cafés, toch groeit landelijk het aanbod van alcoholvrije alternatieven. Dat geldt niet alleen voor bier, maar ook voor cocktails. Bartender en NK Cocktailwinnaar Jorit Frijling ziet binnen zijn vakgebied wel degelijk een ontwikkeling.
Frijling meldt, ”het draait bij jongeren tegenwoordig minder uitsluitend om het alcoholpercentage van een cocktail. Er wordt bewuster gekozen en de beleving speelt een grotere rol. De presentatie, de ingrediënten en de totale ervaring wegen zwaarder mee in de keuze dan voorheen.”
Met de komst van kwalitatief betere 0.0-varianten van sterke dranken zoals rum en tequila is het volgens hem mogelijk geworden om vrijwel elke klassieke cocktail ook alcoholvrij te serveren. De smaak benadert steeds vaker het origineel. In combinatie met de nadruk op beleving merkt Frijling dat jongere gasten regelmatig kiezen voor een alcoholvrije of alcoholarme variant.
Trend laat op zich wachten
Dat alcoholvrije en alcoholarme dranken meer zijn dan alleen een tijdelijke trend, blijkt uit cijfers van Nederlandse Brouwers en het Trimbos-instituut. Tegelijkertijd geven de gesproken horecaondernemers in Tilburg aan dat zij deze ontwikkeling in hun cafés minder duidelijk terugzien. Hoewel het aanbod van alcoholvrije opties de afgelopen tien jaar flink is gegroeid, merken zij nog geen duidelijke verandering in het alcoholgebruik van jongeren ten opzichte van eerdere generaties. Hoe deze landelijke cijfers zich uiteindelijk verhouden tot de ervaringen in de Tilburgse horeca, blijft vooralsnog een vraag.
Weet jij wat je moet doen tijdens een medisch noodgeval? Tot de kennis beschikken om de juiste hulp te kunnen aanbieden tijdens ongelukken kan cruciaal zijn. Dekans en kennis krijgen omeen leven te redden kan een groot verschil maken. Vooral voordat het slachtoffer bij een huisarts of ziekenhuis terechtkomt. Volgens experts kan je eerste hulp niet vroeg genoeg leren. Toch worden EHBO-lessen niet verplicht of gratis aangeboden op het voortgezet onderwijs. Als een kwestie van, soms letterlijk, leven of dood kan een standaard eerste hulp cursus voor scholieren voor meer veiligheid en paraatheid zorgen.“Een investering die ze dubbel en dwars terugkrijgen”. Evenwel blijven de meningen over een verplichte of gesubsidieerd lesprogramma verdeeld.
De vraag of leerlingen op het voortgezet onderwijs verplicht EHBO-les zouden moeten ontvangen kwam al eerder aan bod in de Tweede Kamer. Met behulp van het Rode Kruis in 2021 zijn meer dan 60.000 handtekeningen verzamelt door de stichting. De Kamer nam een motie aan voor de mogelijkheid tot een nieuw EHBO-lesprogramma voor jongeren op middelbare scholen. Ondanks een positieve reactie van politici is dit programma nog niet een werkelijkheid geworden. Ook al werd de motie met een Kamermeerderheid aangenomen waren er ook sceptische reacties van kamerleden. Harm Beertema van de PVV vond een verplichting niet nodig: “onderwijs moet gericht zijn op emanciperen en verheffen”, vertelde hij. Ook René Peters van het CDA is van mening dat de focus moet liggen op de kernvakken lezen, schrijven en rekenen en vindt dat scholen zelf moeten beslissen of zij toegang tot EHBO-lessen bieden. Uiteindelijk is besloten door te gaan met optionele EHBO-lessen, maar geen verplichting.
Het enthousiasme is duidelijk te zien
Toch vindt EHBO-expert Milou Bruers een verplicht eerste hulp lesprogramma voor scholieren op middelbare scholen een goed idee: “Hoe eerder en vroeger geleerd, hoe beter”, vertelt ze. Alsnog is het makkelijker gezegd dan gedaan volgens de EHBO’er. Ze benadrukt dat regelmatige lessen en veel herhaling essentieel zijn wil iemand de stof daadwerkelijk beheersen. Daarnaast is er volgens Bruers een groot verschil tussen de theorie kennen en deze toepassen in de praktijk. Toch is ze voorstander van gratis aangeboden lessen voor scholen vanuit de overheid: “Ik kan niet in de portemonnee kijken van de overheid, maar ik zou het gratis maken”, zegt Bruers.
Ook Ellen Schepens, medisch hulpverlener acute zorg deelt de mening van Milou Bruers. Ze heeft ook ervaring in het onderwijs en wil mensen graag overtuigen van de zaak. Ook als je niet goed weet wat je moet doen in het geval van een noodsituatie kun je alsnog helpen: “Je kan echt wat doen voor mensen om je heen. Als je de telefoon al oppakt en 112 belt help je al heel veel. Iets doen is beter dan niets”, zegt Schepens. Alsnog kan je EHBO-kennis niet vervangen en blijft het belangrijk volgens Schepens. Het herkennen van details aan symptomen of bepaalde verwondingen en weten hoe je moet handelen blijft cruciaal.
De hulpverlener is daarom ook van mening dat een standaard lesprogramma EHBO voor middelbare scholieren niet alleen de kennis kan vergroten voor de leerlingen. Het kan ook de druk op de zorg verlichten. Daarnaast vertelt ze over haar perspectief in de zorg: “Als iemand snel eerste hulp ontvangt, zorgt dat ervoor dat medewerkers in het ziekenhuis dat al niet meer hoeven te doen. Als veel mensen basis-EHBO kennen gaat dat helpen om de druk op de zorg te verminderen, dat weet ik heel zeker”, vertelt Schepens. Hierbij leer je hoe een AED te gebruiken tijdens reanimaties, hoe je bepaalde symptomen kan herkennen van letsel. Ook leer je bijvoorbeeld hoe je moet handelen als iemand stikt of flauwvalt. Samen met hoe je kalm kan blijven tijdens stressvolle situaties. “Gratis of verplichte lessen op scholen is een investering voor de overheid, maar een die ze dubbel en dwars terugkrijgen”, voegt ze toe.
Wat wordt er al gedaan op scholen?
Op scholen is het wel al verplicht om meerdere medewerkers in dienst te hebben die BHV’ers zijn of bedrijfshulpverleners. In tegenstelling tot EHBO’ers zorgen deze hulpverleners ook voor meer algemene veiligheid. Bijvoorbeeld op het vlak van brandgevaar en evacuatie tijdens noodgevallen naast medische hulp. BHV’ers hebben geen specialiteit in een specifiek vlak, maar hebben een algemene cursus gevolgd. Daarom beschikken ze tot relatief minder medische kennis dan een EHBO’er. Door de beslissing van de Tweede Kamer worden optionele lessen eerste hulp wel aangeboden door het Rode Kruis voor scholen en kunnen deze cursussen worden aangeschaft bij de organisatie. Ook andere derde partijen bieden betaalde lessen aan voor EHBO.
Natuurkundedocent, BHV’er, EHBO’er en preventiemedewerker op vwo Sint-Oelbert in Oosterhout Michah Holbrand heeft een meer genuanceerde optiek op het onderwerp. Naast BHV’ers en EHBO’ers die elke dag aanwezig zijn in het gebouw en training voor docenten vindt hij een verplichte les geen goed idee. “Je moet mensen niet forceren, daarom is verplichten niet de oplossing”, vertelt de docent. Holbrand is vooral een voorstander van leerlingen de noodzaak laten inzien van EHBO. De leerlingen enthousiast te maken voor een optionele les, of misschien zelfs een toekomst in de zorg vindt hij een beter idee. De preventiemedewerker is wel van mening dat een gesubsidieerd lesprogramma een positief effect kan hebben. “Het zaadje vroeg planten en vroeg leren kan goed werken”, zegt hij.
Tijdens de uitreiking van de BAFTA’s op 22 februari was vanuit het publiek een racistische term te horen. De term viel tijdens een presentatie van acteurs Michael B. Jordan en Delroy Lindo en werd onvrijwillig geroepen door John Davidson, die lijdt aan vocale tics door het syndroom van Gilles de la Tourettes.
Wat is er gebeurd?
John Davidson, die te gast was bij de 79e BAFTA-uitreiking voor de film over zijn leven ‘I Swear’, riep tijdens een presentatie van ‘SINNERS’-acteurs Michael B. Jordan en Delroy Lindo onvrijwillig een racistische term. Tijdens de BAFTA’s is het publiek gevraagd rekening te houden met de tics van Davidson. Presentator Alan Cumming, bood tijdens de show ook al excuses, “Onze excuses als u zich beledigd heeft gevoeld.”.
Toch bleef online het commentaar niet uit, ook naar Davidson zelf waren kritische reacties. Zo reageerde acteur Jamie Foxx onder een Instagram-post dat Davidson de uitspraak zou “menen”. Davidson vroeg in een reactie om begrip en benadrukt dat zijn “tics onopzettelijk zijn en geen betekenis hebben”.
Coprolalie
Davidson heeft het syndroom van Gilles de la Tourettes. Een persoon met deze aandoening lijdt aan het plotseling en onvrijwillig maken van bewegingen en geluiden. Deze geluiden variëren van keelschrapen en snuiven tot het roepen van vulgaire taal. Het ongecontroleerd roepen van scheldwoorden en beledigende taal wordt coprolalie genoemd. Het is een symptoom dat voorkomt bij Tourettes, maar ook bij andere neurologische aandoeningen en ziektes. Ook is het een relatief zeldzame uiting van tics, ongeveer 10% van de mensen met een Tourettes-diagnose vertonen coprolalie.
Intentioneel of niet?
Dr. Danielle Cath, hoogleraar op de Rijksuniversiteit Groningen, vertelt dat coprolalie veroorzaakt wordt door provocatieve stimuli. Mensen met coprolalie ervaren een ontremming van emotionele informatie waardoor ze bepaalde neigingen of gedachten moeilijker voor zich kunnen houden. In een situatie met veel druk, emotionele spanning of stress wordt het nog moeilijker om die coprolalie binnen te houden.
Of er dan een intentie achter zit? “Beschadigen van de ander is helemaal niet intentioneel”, zegt Cath. Volgens haar heeft iedereen provocatieve gedachten, maar houden Tourette-patiënten deze moeilijker binnen. Dat heeft te maken met het frontale deel van de hersenen, die evalueren. “Er is daar iets mis met ‘wiring’”. Davidson stond in een volle zaal hoogstwaarschijnlijk al onder emotionele druk, waardoor de remsystemen door de toegenomen stress uitschakelen. Er is volgens Cath veel onwetendheid over Tourette, ze benadrukt dan ook dat coprolalie, “de neiging”, volledig losstaat van de morele standaard van de persoon.
“De griep heeft een buff gekregen in de 2026 updates, ik hoop op een emergency nerf voordat ik het straks heb” Het RIVM meld dat Nederland kampt met een griepepidemie, naast dat de ziekenhuizen vollopen, wordt ook het internet overspoeld met verhalen zoals deze over de zogenoemde “horror-griep”. Mensen hoesten de longen uit hun lijf, leven op pijnsstillers en sommigen lijken alle hoop verloren te zijn ooit nog op te knappen. De griep zou in verschillende fases komen; Dan weer keelpijn, dan weer maagklachten en een veel gedeelde mening is dat deze griep vele malen heftiger lijkt dan wat men van vroeger gewend is. Woordvoerder Tim Engelen van het ETZ in Tilburg ziet de griep in het ziekenhuis om zich heengrijpen en neemt deze verhalen onder de loep.
“Currently dying. kan niks proeven, niks ruiken. Lijkt als of een traktor over me heen is gereden” – Tiktok reactie
New year, new griep
Door de jaren is de griep nooit helemaal hetzelfde, ieder jaar zijn er meerdere nieuwe mutaties in omloop waar ons imuumsysteem niet op aangepast is. Met een beetje ongeluk heb je dus ieder jaar opnieuw de griep te pakken. Niet alleen in besmettelijkheid verschilt ieder jaar ook de symptomen kunnen variëren. De griep blijft in de kern altijd hetzelfde: koorts, spierpijn en hoesten, echter kan de ernst van de griep en specifieke verschijnselen per jaar verschillen. Toch ziet woordvoerder Engelen dit jaar geen drastische verschillen in de heftigheid van de griepklachten in zijn ziekenhuis.
Maar hoe kan het dan dat mensen toch het idee hebben zoveel zieker te zijn van deze griep dan dat ze van vroeger gewend zijn?
Mensen worden niet zieker, mensen worden ouder
Voor Engelen is dat geen lastige vraag om te beantwoorden. “Mensen worden ouder”, zegt hij lachend. “Vroeger was je nooit ziek, nu leef je in het heden en heb je opeens door dat je een paar dagen plat ligt.” Verder speelt volgens Engelen jeugdsentiment ook een grote rol in hoe we de griep op latere leeftijd ervaren. “Je kijkt altijd met een rooskleurige blik naar vroeger, toen je tien jaar geleden ziek was had je je ouders of verzorgers in de buurt die voor je zorgde, nu lig je heel eenzaam en alleen plat op de bank.” Ook het feit dat mensen snel een verkoudheid als griep aandoen, zorgt ervoor dat als je een jaar echt de griep te pakken hebt dit heftig binnen kan komen.
Ook de verschillende fases waar mensen het online over hebben is geen afwijkend gedrag voor de griep en hoef je je geen zorgen om te maken. Volgens Engelen is dit aan twee oorzaken toe te wijden: “De griep is geen vaststaand gegeven, het kan beginnen met een neusverkoudheid maar kan ook doorslaan op de longen.” Verder verlaagt volgens Engelen het influenzevirus het imuumsysteem waardoor je ook vatbaarder wordt voor andere ziektes, ook na het herstellen van de griep.
“Je denkt dat je beter bent, volgende dag begint de ellende weer opnieuw.” – Tiktok reactie
Verkoudheid is nog geen griep
We spreken van een griepepidimie wanneer twee weken op rij 58 op de honderdduizend mensen griepachtige verschijnselen heeft. Met 71 op de honderdduizend deze week hebben we het goed te pakken in Nederland. Een belangrijke voetnoot bij deze cijfers is dat maar bij tien procent van deze mensen daadwerkelijk influenzavirus* aangetroffen hoeft te worden om van een epidimie te kunnen spreken. Engelen legt uit dat mensen zichzelf vaak sneller de griep aanpraten zonder dat dit daadwerkelijk het geval is. “In de volksmond hebben we al snel een griepje als we een beetje verkouden zijn, maar mensen die daadwerkelijk de griep hebben zijn echt ziek. Die liggen een paar dagen op bed. Een beetje snotterig en hoesterig zijn is nog niet de griep.”
*Het Influenzevirus is het virus dat de griep veroorzaakt
Ey! Daily gebruikt cookies om informatie over je apparaat op te slaan en die informatie te analyseren. Door in te stemmen met deze technologieën kunnen wij onder andere zien welke content het meest wordt gelezen, wat voor apparaten onze lezers gebruiken, waar onze lezers vandaan komen, en hoe lang ze op onze website blijven. Wij gebruiken die informatie vervolgens om onze content en onze website te verbeteren. Als je geen toestemming geeft of je toestemming intrekt, kan dit een nadelige invloed hebben op bepaalde functies en mogelijkheden.
Functioneel
Altijd actief
De technische opslag of toegang is strikt noodzakelijk voor het legitieme doel het gebruik mogelijk te maken van een specifieke dienst waarom de abonnee of gebruiker uitdrukkelijk heeft gevraagd, of met als enig doel de uitvoering van de transmissie van een communicatie over een elektronisch communicatienetwerk.
Voorkeuren
De technische opslag of toegang is noodzakelijk voor het legitieme doel voorkeuren op te slaan die niet door de abonnee of gebruiker zijn aangevraagd.
Statistieken
De technische opslag of toegang die uitsluitend voor statistische doeleinden wordt gebruikt.De technische opslag of toegang die uitsluitend wordt gebruikt voor anonieme statistische doeleinden. Zonder dagvaarding, vrijwillige naleving door uw Internet Service Provider, of aanvullende gegevens van een derde partij, kan informatie die alleen voor dit doel wordt opgeslagen of opgehaald gewoonlijk niet worden gebruikt om je te identificeren.
Marketing
De technische opslag of toegang is nodig om gebruikersprofielen op te stellen voor het verzenden van reclame, of om de gebruiker op een site of over verschillende sites te volgen voor soortgelijke marketingdoeleinden.
