Regisseur David Lynch is op 78 jarige leeftijd overleden. Dit laat zijn familie gister weten op Facebook. Hij regisseerde onder andere de films Mulholland Drive en The Elephant Man en het Twin Peaks. Zijn werk stond bekend als surrealistisch. Zijn invloed was groot. ‘Hij is een van de weinige mensen in film wiens achternaam een term is geworden’, aldus filmdocent Twan Arts.

Die term is Lynchiaans. Volgens Arts schuurt een Lynchiaanse film aan tegen het surrealistische en absurdistische. ‘Een Lynchiaanse film is een film die niet eens van David Lynch is, maar die heel erg lijkt op wat David Lynch zou maken. Er zijn niet veel regisseurs die dat hebben. Dat heeft hij wel bereikt, dat andere films die ook maar enigszins lijken op wat hij maakt meteen de stempel krijgen van een Lynchiaanse film.’ Arts ziet Lynch zijn films vaak als een droom. ‘Als je in een droom zit, lijkt het allemaal logisch wat er gebeurt en wat je ziet. Maar soms gebeurt er in een droom ook iets wat je eigenlijk niet kan verklaren. En in een droom wordt dat ook niet verklaard. Dat is bij de films van David Lynch ook. Waar veel filmmakers de behoefte hebben het uit te leggen, heeft hij dat helemaal niet.’

Volgens filmjournalist Kevin Toma, journalist voor onder andere De Volkskrant, wist Lynch toegang te vinden tot de menselijke psyche. ‘Hij wist heel erg toegang te vinden tot de donkere zijde van de menselijke psyche, van het onderbewuste, van driften, van verlangens, van dromen. Die verlangens en driften en dromen probeerden mensen eigenlijk heel binnenskamers te houden, die liet hij aan het oppervlak komen. Hij deed dit op zo’n manier dat het vaak eigenlijk niet meer te onderscheiden is van de gewone realiteit. Daardoor zijn zijn films ook niet vastgebonden aan de gewone realiteit. Ze zijn vaak toch surrealistisch van aard en dat is toch iets wat hem heel erg typeert. Hij is misschien wel de laatste grote surrealist die we in de filmgeschiedenis hadden.’