Home Blog Pagina 3

‘Gefragmenteerd’: kunst van Tilburgers met dementie te zien in Pathé Stappegoor

Achter de schilderijen van de bewoners van het Stappegoorhuis in de expositie Gefragmenteerd schuilt een verhaal over wat verandert door dementie, maar ook wat blijft. Tilburgers met dementie werkten de afgelopen maanden aan de kunstwerken, die sinds 20 januari drie weken lang te zien zijn in Pathé Stappegoor.

Het project begon klein, vertelt Marian Clemens, die de activiteiten in het Stappegoorhuis organiseert: “Ik was aan het bedenken wat ik zou doen met onze mensen. Want je wilt ze bezighouden natuurlijk, je wilt ze iets geven wat ze leuk vinden om te doen. Dus ik ben eigenlijk begonnen met het maken van een tekening op een doek.”

Om iedereen een bijdrage te laten leveren, verdeelde ze de achtergrond bewust in vakjes. “Ik heb expres de achtergrond verdeeld in vakjes, gefragmenteerd, zodat alle bewoners een stukje zouden kunnen inkleuren. Dat ding lag op tafel, iedereen werkte daar een beetje aan mee, de bewoners vonden dat zo leuk, dat er al heel snel een tweede kwam en een derde.”, zegt Clemens. Een simpele activiteit aan tafel ontwikkelde zich tot een volwaardige tentoonstelling. “Ik vroeg me eigenlijk af: wat moet ik met al die schilderijen? Toen zijn we gaan kijken, zou het niet leuk zijn om ze een keer ergens te exposeren?’’, zegt ze. 

Volgens Clemens waren de bewoners in eerste instantie wat terughoudend, vooral door de grote doeken, maar die onzekerheid verdween snel. “Ze hebben vooral samengewerkt aan één schilderij, met een paar werken die volledig door één bewoner zijn gemaakt,” vertelt ze. Het schilderen werd al snel een geliefde dagelijkse activiteit. “Toen we er echt mee bezig waren, was het wel dagelijks werk. Zelfs in de ochtend stonden de mensen al op me te wachten. Als ik in de ochtend binnenkwam vroegen ze al: gaan we vandaag schilderen? Ze waren echt heel erg enthousiast,” zegt Clemens.

Het schilderen viel niet alleen bij de bewoners in de smaak, maar ook bij hun familie. De dochter van een van de bewoners vertelde dat ze zelf ook erg van schilderen houdt: “creativiteit lijkt een beetje in de familie te zitten”, zegt ze. Omdat ze onlangs zelf een vlinder had geschilderd, viel het haar op dat er op de doeken van de expositie nog geen vlinder stond. Ze is van plan om binnenkort samen met haar moeder nog een vlinder te schilderen.

Eenzame ouderen fleuren op met bloemschikken

De winter is streng dit jaar en afgelopen week zaten veel ouderen dan ook alleen thuis omdat ze niet naar buiten konden door het weer. Ook in andere seizoenen zien ouderen vaak te weinig mensen en voelen zich daardoor eenzaam. Studenten van Fontys Communicatie proberen dat deze donderdag te veranderen door ouderen samen te brengen bij ‘Het Rozenknopje’ om te gaan bloemschikken. Daarnaast halen ze ook nog eens geld op voor het goede doel: stichting Met Je Hart.

Fe, een van de studenten en organisatoren van de middag, verteld dat ze al een half jaar bezig zijn met het project. “We moesten eerst allemaal onderzoek doen en sponsoren zoeken voor het evenement, dat was soms nog best lastig”. Nienke (ook van Fontys Communicatie), vult haar aan: “voor kleinere goede doelen zijn moeilijker mensen te vinden die willen helpen”. Toch hebben ze het voor elkaar gekregen. De bloemen zijn een donatie van de bloemist om de hoek, die het initiatief graag steunt.

Hetty is de coördinator van de stichting en heeft de groep studenten in het proces begeleid. In september moesten de studenten een presentatie houden en vanuit daar alles gaan regelen. Ze zijn uiteindelijk bij ‘Het Rozenknopje’ uitgekomen omdat ze hier al maandelijks een lunch voor ouderen organiseerden. Toen rees de vraag wat ze met de ouderen gingen doen. “We hebben eerst overwogen om bijvoorbeeld te gaan wandelen, maar niet alle ouderen zijn goed ter been, dus leek het ons leuk om iets creatiefs te doen met ze”, verteld Maud (Fontys Communicatie).

Het blijkt een groot succes, want de ouderen zitten tevreden in het café onder het genot van een kopje koffie of thee ijverig te werken aan hun bloemstukjes. Lenie, een van de ouderen aanwezig, verteld dat ze dit nog nooit heeft gedaan: “maar het is echt fantastisch!”. Trots laat vertelt ze over haar proces: “kijk, ik heb eerst drie grote rozen in het midden gestoken en vanuit daar heb ik allemaal andere bloemen toegevoegd”. Ook legt ze uit dat dagen als deze heel fijn zijn voor ouderen. “Bijna iedereen vindt het moeilijk om een hele week thuis te zitten als het sneeuwt, ik heb nog het geluk dat ik met mijn rollator af en toe even naar buiten kon zelfstandig, maar dat geld lang niet voor iedereen!”

Naast het bloemschikken is er ook nog een muzikaal optreden. Tijdens het nummer ‘Engelbewaarder’ wordt een andere aanwezige, Greet, een beetje emotioneel. “Ja, bij dit nummer schiet ik helemaal vol. Ik ben weduwe sinds twee jaar omdat mijn man is overleden, dus dit nummer raakt me dan wel even.”

Jolijn (Fontys Communicatie) haalt opgelucht adem als ze ziet dat de middag geslaagd is. “Ik was van tevoren wel een beetje gestrest hoor! Je weet nooit precies hoe zo’n dag verloopt, maar het is geweldig om te zien dat iedereen zo geniet van de activiteiten en muziek. En natuurlijk het samenzijn!”

Tanden kunnen verschuiven ondanks spalkje

0

Ondanks een spalkje achter je tanden, scheve tanden krijgen. Dit kan als jij een twistflex spalkje hebt. Bij het zogeheten X-effect verschuiven tanden alsnog. 

Een spalkje achter je tanden is in Nederland inmiddels meer dan normaal. Deze spalken zijn bedoeld om je tanden in hun mooie rechte positie te houden. Tanden hebben namelijk de neiging om weer naar hun originele plek te verschuiven als ze niet worden vastgezet. Vandaar ook de naam retentiespalk; retentie betekent vasthouden. 

Het X-effect

Meestal doet een retentiespalk precies wat ‘ie moet doen, maar soms gaat het niet goed. Dan kunnen tanden zich alsnog verplaatsen terwijl er wel een spalkje zit. Dit staat in de orthodontistenwereld bekend als het X-effect, of het twist effect. Ondanks de bekendheid onder orthodontisten is er nog te weinig onderzoek naar gedaan. Hierdoor is de exacte oorzaak niet bekend. Toch is er een vermoeden.

Het effect komt vooral voor bij twistflex spalken. Dit zijn spalken die bestaan uit meerdere, in elkaar gedraaide roestvrijstalen draden. De delen van die draden die niet aan de tanden zijn vastgeplakt, kunnen na verloop van tijd uit elkaar draaien. Als dit gebeurt komt er spanning op de spalk en wordt die ‘actief’. “En dan werkt die spalk als het ware als een soort beugel, alleen dan om de tanden scheef te zetten”, vertelt Cesar Oey, secretaris van de Nederlandse Vereniging voor Orthodontisten. 

Richtlijn en inlichten

NVvO heeft een richtlijn voor haar leden waarin ze aanraden om de twistflex spalken niet meer te gebruiken en in plaats daarvan een andere soort retentiespalk te gebruiken. 
“Maar een richtlijn is een richtlijn, dus als er een motivatie is of een reden om daarvan af te wijken, mag iemand daarvan af wijken. Zolang ze die motivatie en die reden ook maar goed noteren in het dossier en bespreken met de patiënt”, legt Oey uit.

Mensen die nog een twistflex spalk hebben, worden vanuit de praktijken die bij de NVvO zijn aangesloten niet ingelicht over de mogelijke gevolgen van zo’n ‘actieve’ twistflex spalkjes. Dit komt volgens Oey omdat een actieve spalk heel zeldzaam is. 

Behandeling

Als je tanden toch worden verplaats door een actieve spalk en je wil ze weer in een goede positie krijgen, moet je gebit weer behandeld worden. Welke ingrepen nodig zijn, ligt aan de effecten van de actieve spalk. Meestal is er een nieuwe beugelbehandeling nodig en dit kan al aardig wat kosten, omdat dit niet vanuit de basisverzekering wordt vergoed.

Nieuwe Burgemeester in Tilburg

Vandaag wordt de nieuwe burgemeester van Tilburg officieel geïnstalleerd. In de raadszaal van het stadhuis legt Fleur Gräper-van Koolwijk de eed of belofte af bij de Commissaris van de Koning. Daarna wordt zij officieel geïnstalleerd: ze krijgt de ambtsketen omgehangen en ontvangt de voorzittershamer van de raad. Een moment om elkaar te ontmoeten en samen vooruit te kijken naar de toekomst van de stad. Wat leeft er in de wijken, en welke ambities staan centraal voor de komende jaren? Dit gesprek vormt de start van een nieuw hoofdstuk voor Tilburg.

Speech Trump op het World Economic Forum in Davos

0

Trump noemt Denemarken ”ondankbaar” voor de bescherming tijdens de tweede wereldoorlog. Dit zegt hij op het World Economic Forum. Hij noemt Amerika ‘dom’ dat ze Groenland terug hebben gegeven aan Denemarken.

Trump wil ook “onmiddellijk onderhandelen” over de koop van Groenland en zegt dat daar niets mis mee is. De wens van Trump om Groenland te kopen zorgt voor grote spanningen. Vele zijn bang voor het einde van de NAVO. Volgens Trump zijn de plannen “geen bedreiging voor de NAVO.” Meldt het ANP

Eerder sloot Trump het gebruik van geweld niet uit. Nu trekt hij zich deels terug. “Ik wil geen geweld gebruiken en ik zal geen geweld gebruiken”, zei Trump in Davos. “Alles wat we van Denemarken vragen, is om Groenland af te staan.” Meldt het ANP. Hij wilt Groenland om de veiligheid van de VS te waarborgen. Het eiland ligt namelijk tussen de VS, China en Rusland. Hij stelt ook dat Groenland zichzelf niet kan beschermen tegen China en Rusland.

 Kopenhagen heeft gezegd dat het eiland niet te koop is en ook de Groenlanders zelf verzetten zich tegen Trump zijn wens. Meldt het ANP.

Onderwijs belangrijk om jongeren geïnteresseerd te houden in de Holocaust ”investeer in die driehoeksverhouding” 

Zondag 25 januari is het 81 jaar geleden dat Auschwitz door het Rode Leger van de Sovjet Unie werd bevrijd. Binnen het hele land wordt de massamoord herdacht. In Engeland is sinds de oorlog in Gaza een verval bij jongeren als het gaat om interesse in de Holocaust. ”In Nederland kan zo’n verval de graadmeter van de goede kant en de kwade kant in de holocaust laten vervagen” Aldus rabbijn Yanki Jacobs.  

Engeland

Kees Ribbens van het NOID (Instituut voor Oorlog- Holocaust- en genocidestudies) heeft wel een verklaring voor de verminderde interesse in Engeland. ”Door wat de Israëlische regering doet in Gaza wekt het weerstand op bij de Engelse jeugd.” 

Driehoeksverhouding

Deborah Lens probeert met stichting Na De Oorlog met behulp van gastsprekers de impact van de Holocaust in Nederland over te brengen. Toch ligt volgens Lens de grootste verantwoordelijkheid voor het geïnteresseerd houden van jongeren in de Holocaust bij het onderwijs. ”Lezingen en musea bezoeken zijn vooral eigen verantwoordelijkheid.”

De redenen dat jongeren die eigen verantwoordelijkheid niet nemen is volgens Lens te verklaren: ‘Jongeren hebben een koppeling naar het heden nodig, als die niet aanwezig is wordt het gewoon geschiedenis.’ Volgens Lens is er in het onderwijs ook te weinig tijd om leerlingen goed te informeren. ”Daarom moet er geïnvesteerd worden in de driehoek tussen leerling, ouder en docent.” Nu krijgen kinderen les over de Tweede Wereldoorlog in groep 7 en 8 en in de derde klas. ”Dat is te weinig, dus moeten ouders en docenten kinderen en jongeren in hun vrije tijd enthousiasmeren om te gaan leren over de Holocaust.”  

Onderdeel van het onderwijs

Kees Ribbens voegt daar nog aan toe dat leren over de Holocaust onderdeel is van het Nederlandse onderwijs. ”Er is echter te weinig tijd voor om een complete genocide in één lesuur duidelijk te maken.”  

Positieve geluiden

Dienke Hondius, die verschillende werkzaamheden bij het Anne Frankhuis heeft, ziet toch positieve geluiden. ‘Bij het Anne Frankhuis is een groot netwerk van jongeren actief die meehelpen in het organiseren van allerlei evenementen.’ Daarom is het volgens Hondius belangrijk dat jongeren betrokken worden. ” Betrek jongeren vanaf het begin bij de organisatie en planning van de programma’s, zo zoeken ze naar concrete aanknopingspunten in het heden.” Hondius ziet ook dat jongeren een nieuwe variant van de holocaust herdenking kunnen creëren. ”De herinnering en herdenking zijn al vaker veranderd, dat gebeurt nu ook weer.” ”Er zijn altijd nieuwe aanknopingspunten.” 

Zingen, lachen en luisteren tijdens de Nationale Voorleesdagen

In de Bibliotheek LocHal komen kinderen woensdagochtend samen voor een voorleesochtend in het kader van de Nationale Voorleesdagen. Dit keer leest niet een bibliotheekmedewerker voor, maar wethouder Peter Kok.

Stoeltjes schuiven over de vloer. Kinderen wurmen zich in een halve maan: kleine stoelen vooraan, grote blokken daarachter. Er klinkt gestommel en geschuifel, tot de eerste tonen van het lied De Voorleestrom beginnen. Handen klappen tegelijk mee op de maat.

“Goedemorgen kinderen, papa’s, mama’s en zélfs opa’s en oma’s!” Het is half tien en het wordt wat stiller in de hoek van de bibliotheek. “Ik ga jullie vandaag een verhaal vertellen over de Kleine Aap.” In een donkergroen pak met stropdas neemt de wethouder plaats op een rood blok voor de halve kring. 

In gesprek, later die ochtend, vertelt Kok waarom ochtenden als deze volgens hem belangrijk zijn: “Kinderen komen thuis steeds minder in aanraking met lezen. Het gevolg is dat hun woordenschat achterblijft. In groep 1 en 2 zie je die achterstand al ontstaan.” 

Die achterstand werkt volgens hem door. “Ongeveer 25 procent van de mbo-studenten is laaggeletterd. Dat betekent dat zij moeite hebben om zelfstandig te functioneren in de samenleving. Dat is dramatisch.”

In de voorleeshoek pakt Kok Kleine Aap van Mies van Hout op, het prentenboek dat dit jaar centraal staat tijdens de Nationale Voorleesdagen. In de voorste rij wordt met grote ogen gekeken, af en toe wordt er gefluisterd en gewezen. Wanneer een krokodil in de prent verschijnt, roept een meisje op de voorste rij: “De krokodil is een billenbijter.” Er trekt gegiechel door de kring. 

Vooraan blijft het tijdens het voorlezen rustig, achteraan beginnen langzaam de eerste kinderen van hun plek lopen en te kletsen. Na een minuut of tien sluit Kok het boek. “Jullie hebben heel goed geluisterd”, zegt hij. Als afsluiting wordt er gedanst, geklapt en gesprongen op de ‘Apenstopdans’; zowel kinderen als ouders staan op van hun stoel. Wanneer het lied afgelopen is, rennen de kinderen naar de lange ontbijttafel tussen de boekenrekken voor een krentenbol, glaasje ranja en wat fruit.

Initiatieven tijdens de Voorleesdagen laten volgens Kok zien wat regelmatig lezen kan betekenen. “Bij kinderen die hier vaker komen, merk je dat ze woorden sneller herkennen en gebruiken.” Kok kijkt nog even richting de grote ontbijttafels. “Ik zie blije kinderen. Elk kind vindt lezen leuk. Ze moeten er alleen mee in aanraking komen.”

Tilburg blijft onder Brabants stedelijk gemiddelde bij drugsmisdrijven

0

Het aantal drugsmisdrijven in Nederland is in 2025 opgelopen. De politie registreerde het hoogste aantal zaken in meer dan tien jaar, sinds 2013. De stad Tilburg blijft wel achter bij andere grote Brabantse steden. Omgerekend naar het aantal inwoners zit Tilburg net boven het landelijk gemiddelde. Dat klinkt misschien zorgelijk, maar in vergelijking met steden als Eindhoven, Breda en Den Bosch valt Tilburg juist positief op.

Hoe staat Tilburg ervoor in Brabant?

De politie rekent het bezit, de handel en de productie van drugs allemaal mee als drugsmisdrijf. Als je die cijfers naast elkaar legt, blijkt dat Tilburg relatief minder van dit soort misdrijven kent dan andere grote steden in de provincie.

Eindhoven springt er duidelijk uit met een stuk hogere aantallen. Breda en Den Bosch volgen op afstand, maar zitten ook boven Tilburg. Opvallend is dat het aantal drugsmisdrijven in Eindhoven juist iets is gedaald ten opzichte van vorig jaar.

Schommelingen in Tilburg

Kijkend naar de afgelopen jaren, is er te zien dat het aantal drugsmisdrijven in Tilburg niet constant is. Na een duidelijke stijging vorig jaar, is het aantal in 2025 licht gedaald. Daarmee lijkt de situatie zich voorlopig te stabiliseren, al ligt het niveau nog steeds hoger dan een paar jaar geleden.

Landelijk beeld

Landelijk gezien ligt het gemiddelde iets lager dan in Tilburg, maar grote verschillen tussen steden blijven bestaan. Steden als Amsterdam blijven al jaren koploper als het gaat om drugsmisdrijven. Daarmee vergeleken blijft Tilburg duidelijk in de middenmoot.

Nico Garstman wint Nieuwsfoto van het jaar 2025 met foto van de Malieveldrellen

Dinsdag 20 januari werden in Den Haag de beste nieuwsfoto’s van 2025 beloond tijdens de uitreiking van Nieuwsfoto van het Jaar. Er werden zeven verschillende prijzen uitgereikt; zowel juryprijzen als publieksprijzen.

Er zijn drie verschillende categorieën waar een publieksprijs en een juryprijs voor werd uitgereikt. namelijk regionale foto, sportfoto en nieuwsfoto. Kinderen konden dit jaar voor het eerst ook mee stemmen. Nieuwsblad kidsweek heeft een selectie van tien foto’s gemaakt waar de kinderen uit konden kiezen.

“Importheffingen zijn geen handelsinstrument meer”, handel als wapen in de strijd om Groenland

0

De VS hebben onder Trump Groenland op het oog en gebruiken importheffingen om politieke doelen af te dwingen. Deze aanpak ondermijnt traditionele handelsregels en bondgenootschappen. “De bedoeling van de WTO en de handelsakkoorden was dat gelijke grenzen gelden voor alle landen, dat doet Trump al lang niet meer”, zegt Frans Verhagen, Amerikakenner.

Volgens Frans Verhagen, is Trumps manier van opereren het gebruiken van economische maatregelen om zijn zin te krijgen. Dit doet hij nu door importheffingen in te zetten tegen landen die militairen hebben gestuurd om Groenland te verdedigen. Importheffingen worden traditioneel gebruikt om handelstekorten te verminderen. Volgens Verhagen heeft Trump ze eerder ingezet om politieke doelen te bereiken: “Zo werden importheffingen opgelegd aan Brazilië vanwege de vervolging van Bolsonaro, en aan India omdat zij olie uit Rusland importeren”, zegt Verhagen. Verhagen benadrukt dat deze aanpak verder gaat dan normale handelsinstrumenten: “Het beste woord is chantage. Als doelen worden nagestreefd via chantage in plaats van overleg, bondgenootschappen en betrouwbare verhoudingen, betekent dat per definitie dat de bestaande wereldorde is verlaten. In die zin zijn die twee begrippen vrijwel hetzelfde.”

Een groeiende belangstelling voor het Noordpoolgebied

Volgens Jack Thompson, universitair docent American Studies is een belangrijke reden simpelweg dat Trump dol is op importheffingen. “Hij gelooft in tarieven en wordt omringd door mensen die hem daarin niet tegenspreken”, zegt Thompson. Ook past de Amerikaanse belangstelling voor Groenland volgens Thompson binnen de snel groeiende strategische betekenis van het Noordpoolgebied. Volgens het Clingendael Instituut (onderzoeksinstituut voor internationale politiek) komt dat doordat het poolijs smelt, waardoor nieuwe, kortere zeeroutes tussen Azië, Europa en Noord-Amerika ontstaan, terwijl de regio tegelijkertijd toegang biedt tot grote voorraden olie, gas en mineralen. Hierdoor neemt de rivaliteit tussen de VS, China, Rusland en Europa toe. “Groenland is groot, strategisch gelegen en relatief zwak verdedigd, wat de interesse van Trump verklaart”, zegt Thompson.

Economie als wapen

“We lijken een tijdperk binnen te gaan waarin economie en veiligheid niet langer gescheiden domeinen zijn”, zegt Thompson. Net als Verhagen stelt Thompson dat grote wereldmachten economische middelen steeds vaker gebruiken om politieke en veiligheidsdoelen af te dwingen. Volgens Thompson functioneert het internationale handelssysteem, dat lange tijd werd gedragen door regels en de WTO (World Trade Organization), steeds minder goed. Hoewel de onvrede over de WTO volgens Thompson al eerder bestond, probeerden eerdere regeringen de regels nog na te leven of te hervormen. Thompson vertelt dat de Trump-administration hier nauwelijks belangstelling voor heeft getoond: “De richting is duidelijk: verdere afzwakking van internationale normen.”

Thompson verwacht niet dat Europa zal meewerken na het invoeren van de importheffingen. “Europese leiders beginnen in te zien dat elke concessie leidt tot nieuwe eisen”, zegt hij. Volgens hem moet Europa een duidelijke grens trekken. Symbolische stappen, zoals het sturen van militair personeel naar Groenland, zijn daarbij een juist signaal. “Als Europa standvastig maar zorgvuldig blijft, zijn er duidelijke grenzen aan hoe ver de Trump-administration kan gaan”, zegt Thompson.