Home Blog

Lees hier terug over Prinsjesdag

Prinsjesdag 2026 bij Ey!Daily
Welkom bij dit liveblog! Onze verslaggevers zijn onderweg naar Den Haag om de ontwikkelingen bij te houden voor studenten en starters. Volg het laatste nieuws hier bij Ey!Daily.
Vandaag volgen onder andere de protestacties, de Glazen Koets en de balkonscène.

Roep naar aandacht voor Yazan Kafarneh tijdens Oscars

Bij de Oscars van 2024 gingen de reacties op sociale media niet alleen over de winnaars. Het overgrote deel van de reacties ging over Yazan Kafarneh uit Gaza. Het gaat om reacties als: ‘Yazan Kafarneh had a favourite movie too’ en ‘Would love to hear artists speak about Yazan Kafarneh’.

Er gaan al een tijdje video’s en foto’s rond op het internet van een jongen genaamd Yazan Kafarneh. Hij was een 10-jarige jongen uit Palestina. Er wordt bij de video’s beschreven dat hij leidde aan acute ondervoeding en daarom overleden is in het Abu Yusuf al-Najjar Ziekenhuis, gelegen in de stad Rafah in Gaza. Door dehydratatie, niet genoeg eten en gebrek aan de juiste hoeveelheid medicatie en medische hulp is hij aan zijn einde gekomen. Op  sociale media gaat rond dat de oorzaak hiervan de bombardementen en insluiting vanuit Israël zijn. Hierdoor kan de humanitaire hulp niet in Gaza komen. Op een video waarop de vader van Yazan Kafarneh te zien is, begraaft de vader zijn zoon met zijn blote handen. Hij zegt: ’Nooit in mijn leven had ik gedacht dat mijn zoon dood zou gaan van honger. Ik had nooit gedacht dat hij dit punt zou bereiken. En hier ben ik hem aan het begraven met mijn handen.’

Online reacties op de Oscars socials

Dit raakte een grote groep mensen. Veel pro-Palestina aanhangers wilden actie ondernemen en aandacht vragen voor deze gebeurtenis. TikTokker @TooMeanToBean nam bijvoorbeeld actie doormiddel van een oproep op zijn account. Deze video ging viral. Hij geeft hierin zijn volgers de opdracht om tijdens de Oscars reacties achter te laten op het TikTok account van de Oscars. In het specifiek opmerkingen over Abu Yusuf Al-Kafarneh. @TooMeanToBean was niet de enige die hier een video over plaatste. @angie__mariee kwam met het idee. “We wisten dat veel mensen zouden kijken naar de Oscars. Het leek ons een goed moment om aandacht te vragen voor de uithongering in Gaza vanuit Israël”; Verteld @TooMeanToBean. “Veel Amerikanen zijn zich hier niet bewust van”.

@toomeantobean

Next Assignment is here! Ill see you in the comments. Please watch the video in full and follow the instructions. #oscars

♬ original sound – TooMeanToBean

Dit werd opgepakt door een groot publiek en dat is terug te zien bij elke video die door de Oscars werd gepost. Bij het scrollen door de reacties op TikTok is het uniek om een reactie te vinden die niet over Yazan Kafarneh gaat.

Tienduizenden euro’s gestolen uit pensioenpotje door hackers: ‘Waarom een bank beroven, als je het ook van achter je laptop kan doen’

0

Persoonlijke informatie worden steeds vaker online te koop aangeboden. Een voorbeeld hiervan is de site Genesis Market, waar tot voor kort wachtwoorden en bankgegevens gekocht konden worden. Verschillende cyberexperts waarschuwen voor dit opkomende fenomeen, wat ook in Nederland
voorkomt.

ALKMAAR – Computerdata op het scherm van een laptop. Een Russische bende blijkt de grootste verzameling internetgegevens zoals namen, wachtwoorden en e-mailadressen te hebben aangelegd die ooit is ontdekt. De bende zou ongeveer 1,2 miljard namen en wachtwoorden en meer dan 500 miljoen e-mailadressen hebben verzameld. ANP KOEN VAN WEEL

Recentelijk veroordeelde de rechtbank Rotterdam nog de 33-jarige Marko uit Barendrecht voor het kopen van gestolen gegevens. Tijdens een wereldwijd politieonderzoek kwam aan het licht dat de man voor tienduizenden euro’s aan wachtwoorden had bemachtigd via Genesis Market. Zo stal hij onder andere 78.000 euro uit het pensioenpotje van een zeventiger. Phishing is het sturen van nep berichten waarin mensen hun persoonlijk gegevens invoeren, die daarna bij de hacker terecht komen. Malware is de verzamelnaam voor virussen die ervoor zorgen dat je bestanden gehackt worden en er persoonlijke informatie vrijkomt. Dit soort sites komen dus vooral aan wachtwoorden en accounts via phishing, malware en lekken in verschillende databases.

Slechte beveiliging
Ook kunnen databases van bedrijven gehackt worden waardoor er veel persoonlijke gegevens vrijkomen. ‘’Als jouw bedrijf een slechte beveiliging heeft is de kans groter dat je gegevens gelekt kunnen worden.’’ vertelt Melanie Rieback, CEO en Co-founder van Radically Open Security. Die wachtwoorden komen dan op de site terecht om vervolgens voor veel geld verkocht te worden. Dit zijn pakketjes van persoonlijke informatie zoals je bankgegevens, “Dit zijn je wachtwoorden, vinger afdrukken en accountnamen”, vertelt Rieback. Ook kon Genesis Market met malware ervoor zorgen dat de wachtwoorden die de gebruiker kocht steeds geüpdatet werden vertelt Wouter van Dongen, Ethisch Hacker en CEO van DongIT.

Groeiend probleem
Sites zoals een Genesis Market zijn niet uniek volgens Rieback:’’Ze komen vooral voor op het deep/dark web.’’ Ze worden door criminele organisaties opgezet en verwijderen om de keer alle logins van de gebruikers. ‘’Als de politie vraagt naar wie er ingelogd hebben op de sites kunnen ze het niet makkelijk achterhalen.’’

Volgens Van Dongen wordt dit een steeds groter probleem: ‘’Tegenwoordig is het steeds makkelijker om aan verschillende malware te komen, anoniem te blijven en het opzetten van de sites zoals Genesis Market. Aan de andere kant zien we dat organisaties zoals de FBI niet stilzitten om dit soort sites offline te halen.’’

Foto uitgelicht: ANP/Koen van Weel










Winterse buien zorgen voor vertraging op het spoor

Door de vele sneeuwval de afgelopen dagen zijn er steeds meer problemen op het spoor. Treinen die uitvallen of veel vertraging hebben. Veel reizigers hebben er last van en komen te laat op school of werk. Meteoroloog Floris Lafeber liet weten dat we niet veel meer sneeuw hoeven te verwachten de komende dagen.

Klimmendaal (Arnhem) in actie voor ALS

Dit jaar heeft Serious Request ervoor gekozen om geld in te zamelen voor ALS. Bij revalidatiecentrum Klimmendaal in Arnhem zijn ze daar volop voor bezig voor het goede doel. Er zijn kraampjes met zelfgemaakte spulletjes, voor de medewerkers is er een interactief spel georganiseerd, een bioscoopfilm en nog veel meer, sponsorlopen en nog veel meer. We spreken met Wim van Minkelen die een jaar geleden gediagnosticeerd is met ALS. Sinds dat moment is zijn leven volledig veranderd, maar dat houdt hem niet tegen om alsnog positief te blijven.

Vitesse supporters rellen tijdens wedstrijd tegen Feyenoord

ARNHEM – Afgelopen zondag liep de wedstrijd tussen Vitesse en Feyenoord volledig uit de hand. In de slotfase betraden een aantal Vitesse supporters vanaf de Zuid-Tribune het veld. Een toeschouwer van de Oost-Tribune verteld: ‘’Ik vond dit betreurenswaardig. Ik keek het met lede ogen aan. Je raakt er inmiddels aan gewend helaas. Je ziet dit ontoelaatbare gedrag terug in heel de maatschappij.’’ Algemeen directeur ad interim Peter Rovers verteld: ‘’Emoties horen bij voetbal, maar dit kan nooit de bedoeling zijn.’’

In de laatste paar minuten van de wedstrijd klommen 15 à 20 leden van de harde kern van Vitesse over de reling. Een supporter van de Zuid-tribune vertelt: ”De reden dat de jongens vanaf de Zuid-Tribune naar de West-Tribune zijn gerend is omdat er een grote groep Feyenoordsupporters daar zaten, dat is iets wat niet hoort”. Elke voetbalclub heeft een uit-vak waar supporters van de tegenstander mogen zitten. “Het heeft dus niks te maken met de club, de spelers of de scheids maar puur omdat er Feyenoordsupporters op de thuis tribune aanwezig waren.”

Het is de relschoppers niet gelukt om de Feyenoord aanhang aan te vliegen omdat er te veel beveiliging aanwezig was. Voordat ze het veld betraden was de sfeer is het station luchtig. Er heerste wel spanning bij de supporters, maar dat kwam door het spel en niet onderling naar elkaar. “Voor heel even was ik trots op Arnhem dat ze zich braaf gedroegen”. Vertelde een supporter van de Oost-tribune. “Zo jammer dat ze het voor iedereen verpesten, maar vooral voor de spelers. Je komt natuurlijk naar een wedstrijd kijken om de spelers aan te moedigen en zo mee te genieten van het spel. Ik snap dus niet waarom je het zou staken door een vechtpartij te starten midden in het spel.”

De oorzaak

De reden achter deze actie was volgens een van de supporters van de Zuid-tribune, het feit dat seizoenkaarthouders van Vitesse hun kaarten hebben doorverkocht aan Feyenoordsupporters. “Ik keur het natuurlijk absoluut niet goed wat er is gebeurd, want je maakt je eigen club er mee kapot. Je brengt je eigen supporters en club in een slecht daglicht maar ik begrijp de frustratie van de jongens. Het gebeurt al jaren en het moet een keer stoppen want keer op keer gaat het fout.”

Ook de supportersvereniging van Vitesse beaamd dat dit al jaren en probleem is. In een kort statement laten zij weten: “Ondanks dat de club dit erkent en er in het voortraject alles aan heeft gedaan om te voorkomen dat er grote groepen uitsupporters in de thuisvakken terecht zouden komen bleek dit tijdens de wedstrijd toch het geval te zijn. We zullen met de club in gesprek gaan hoe dit in de toekomst nog verder voorkomen kan worden en waar de ruimte zit om op de wedstrijddag zelf uitgebreidere handhaving in het stadion toe te passen.”

Oplossingen

Wat de supporters betreft ligt de verantwoordelijkheid grotendeels bij de club. Vitesse zou moeten zorgen dat bij wedstrijden tegen grote clubs kaarten niet gemakkelijk door te verkopen zijn met een andere naam. Meer handhaving zou ook eventueel een oplossing kunnen zijn. Een supporter verteld: ‘’Een politieagent schrikt bepaalde mensen toch af om bepaalde acties te nemen. Maar ja, of politieagenten nog zin hebben om zich daarvoor in te zetten… dat is de vraag. ’’ Peter Rovers reageert: “Hoewel er voorafgaand aan de wedstrijd al enkele honderden tickets in de thuisvakken zijn geblokkeerd, zullen we onze huidige manier van kaartverkoop en handhaving gaan evalueren.”

“Deze idioten moeten direct afgevoerd worden en nooit meer toelaten bij wedstrijden. Tevens alle kosten op hen verhalen.”

Vitesse is samen met de KNVB een onderzoek gestart naar de herrieschoppers met hulp van de politie. Tot nu toe zijn er 3 mensen opgepakt. De voetbalbond eist voor alle fans die zich hebben misdragen een landelijk stadionverbod van 5 jaar, en een boete van minimaal 450,- euro. Sven Strijbosch, woordvoerder van Vitesse, verteld: “Vooralsnog zijn er helaas geen updates te melden, behalve dat we het natuurlijk ontzettend betreuren. Helemaal in een tijd waar onze supporters er de afgelopen maanden, ondanks de onzekere situatie, volop achter gingen staan. Zaak om dit exces aan te pakken en met al die goedwillende supporters op een goede manier door te gaan.”

Dertienjarige rawstyle-dj ‘Miss Isa’ heeft grote plannen dit jaar

Miss Isa, oftewel Isabella Levijn, kun je kennen van haar optredens op hardstylefestivals zoals Rebellion en Elektrum. Ze is pas dertien jaar, maar haar carrière loopt als een trein. Dit jaar heeft ze ambitieuze plannen, waaronder optredens op nog grotere festivals en het uitbrengen van haar eigen nummer.

Bronnen muziek (klik hier)

Miss Isa – Set Rebellion 2023 op Soundcloud:
Fraw & Imperatorz – The Raw Breaker
Kronos – New Generation
Mutilator & Fraw – Can You Feel It
Omnya & Neroz – It’s Showtime

Het Amsterdam Light Festival, meer dan alleen mooie lichtjes 

0

Afgelopen woensdag is het Amsterdam Light Festival van start gegaan. Naast de route langs de verschillende kunstwerken, geeft het festival ook workshops aan basisscholen in Amsterdam. Ieder jaar doet er een kunstenaar mee, die samen met de leerlingen een kunstwerk voor het festival maakt.  

Begin 

In 2008 startte Jorie Wieriks, van juf op straat, met workshops geven in de klas rondom het Amsterdam Light Festival. Ze deed dit op eigen initiatief en bracht zelf kunstenaars in de klas. Na vijf à zes jaar ging het festival een samenwerking aan, omdat het zo erg aansloeg en ook om het beter te organiseren. Nu is het de negende editie dat ze dit samen doen. 

3e workshop 

Dit jaar doet ook basisschool Samenspel mee met het educatietraject. Het programma bestaat uit drie workshops en als afsluiter gaan de leerlingen met een vaartocht langs de kunstwerken. Uit heel Amsterdam doen er in totaal ongeveer 1500 leerlingen mee met daarvan zes klassen van Samenspel. Zo ook groep 7C waar vrijdagmiddag de derde workshop werd gegeven. Nienke Brokke, kunstenaar, gaf deze laatste workshop waarin de kinderen informatie kregen over de verschillende kunstwerken. De leerlingen gaan namelijk als gids de tour geven aan hun ouders en tijdens de rondvaart vertelt elk kind een klein stukje over een kunstwerk.  

Tijdens de workshop moesten de kinderen een geheugenkaart met tekeningen maken. Zo hebben ze geheugensteuntjes bij de verhalen over de kunstwerken bedacht. Bijvoorbeeld bij het kunstwerk waar je een meneer met een VR-bril ziet springen, tekenende de kinderen een bril en dan iets waar ze graag in zouden springen. Je zag tekeningen van water, bubbels, wolken, en een kip voorbijkomen.  Bij het kunstwerk van de gevangen man in zijn telefoon deden ze een spel om te zien hoe zij met hen telefoon omgingen. Vragen als “heb je een schermtijd?” (zes kinderen van de twintig wel) en “mag je een scherm bij het avondeten?” (vier niet) kwamen langs. Bij de vraag of ze vonden dat hun ouders te veel op hun telefoon zaten, zei iedereen ja. ´´Als ik soms iets vraag, blijft mama op haar scherm kijken en dan moet ik lang wachten. Ik vraag het dan tien keer en dan zegt ze: Wacht even!’’, vertelt een meisje in de klas.  

1e & 2e workshop 

In de eerste workshop gingen de leerlingen met de kunstenaar Yasser Ballemans aan het kunstwerk werken, Next connection. De kinderen leerden over verbindingen. Verbindingen tussen de leerlingen onderling, met andere kinderen in de stad, verbindingen die nodig zijn voor het internet en AI en de letterlijke verbindingen tussen de bewoners die met de vele bruggen in de stad tot stand komen. Het uitganspunt van het kunstwerk is dat je mensen niet uit het oog moet verliezen en als opdracht gingen ze elkaars irissen onderzoeken. Ze tekende daarna elk een uniek iris, wat uiteindelijk terug in het kunstwerk te zien is.  

De tweede workshop ging over het ontstaan van Amsterdam, de bruggen, kades en alles wat de stad met elkaar verbindt. De leerlingen maakte een brug en leerde zo over stevige verbindingen. Er was elke keer een mysterie gast uit het werkveld bij, waarvan de kinderen het beroep moesten raden. Zo kregen ze een beeld over hoeveel verschillende soorten mensen bij dit onderwerp betrokken zijn. Ielano (10) uit 7C vond dit de leukste workshop door het bouwen, maar kijkt stiekem toch het meeste uit naar de vaartocht op 8 december.  

Geheugenkaart van Nilaiya (10) 

Voedselbank in Tilburg maakt verschil: Tijdens de feestdagen voeden we 2200 mensen.

0

Foto: Voedselbank Tilburg

Door: Jenny Wanders

Het feestdagenseizoen is begonnen en daarbij gaan veel mensen naar de supermarkt om voedsel in te slaan voor de feestdagen. Voor veel gezinnen in Tilburg die het financieel niet zo breed hebben is een uitgebreid diner voor de feestdagen niet vanzelfsprekend. Wel is er voor deze gezinnen een alternatief: de Tilburgse Voedselbank.

Meer dan 750 gezinnen in Tilburg hebben financiële problemen en kunnen daardoor geen voedsel meer kopen. De Tilburgse Voedselbank helpt deze gezinnen door voedsel aan hen te verstrekken dat niet meer verkocht wordt, maar wel nog voor consumptie geschikt is. Het voedsel wordt gratis beschikbaar gesteld door supermarkten en andere voedselleveranciers

Feestdagen seizoen

Volgens Ien de Kock, directrice van de Tilburgse Voedselbank proberen de vrijwilligers van de Tilburgse Voedselbank de drukte van de feestdagen voor te zijn door in november de voorbereidingen te doen van de organisatie en bestellingen in december. ‘’Deze maand krijgen de gezinnen extra veel boodschappen mee in verband met Sinterklaas en Kerstmis. We weten dat de decembermaand druk wordt en daarom beginnen we in november al met de voorbereidingen. Dan komen ook de eerste bestellingen al binnen. Door op tijd te beginnen kunnen we op andere dagen de voedselpakketten samenstellen en wegbrengen’’

Op de vraag of de Tilburgse Voedselbank vrijwilligers tekortkomt, geeft de Kock aan dat ze genoeg vrijwilligers hebben die bereid zijn te helpen tijdens de feestdagen. ‘’In november beginnen we met de voorbereidingen en dan geven we aan dat we nog extra vrijwilligers zoeken. We vragen of ze flexibel inzetbaar zijn in de maand december. Als we gesloten zijn met kerst dan vragen we of ze nog een of twee andere dagen kunnen komen. De bereidheid is enorm bij vrijwilligers en ze willen altijd meedenken. Mijn boodschap aan Tilburgers is; denk eens na of je zelf een paar uurtjes in de week vrij hebt om mee te kunnen helpen in onze winkel, want daar zijn we altijd wel blij mee.’’

Voedselhulp

‘’Vorig jaar hebben we aan 750 gezinnen boodschappen gegeven,’’ gaat de Kock verder. ‘’Tijdens de feestdagen voeden we 2200 mensen. Dit gaat om mensen die denken in aanmerking te komen voor voedselhulpen, die mogen gewoon vrij komen inlopen en dan checkt ons klantenteam of hun aanvraag kansrijk is of niet. Daarna mogen ze gewoon komen winkelen.’’

Protest in Tilburg: dit zeggen demonstranten

Vrijdagavond 24 november is er in Tilburg gedemonstreerd tegen de PVV. Deze partij is heeft na de verkiezingen van woensdag 22 de meeste stemmen gekregen.

Er waren meerdere organisaties aanwezig in Tilburg, een daarvan was is KwilT. Deze organisatie staat voor samenredzaamheid in Tilburg. De mensen stonden met verschillende vlaggen en borden met teksten op straat. Ook werd er een uur lang verschillende liederen gezongen.

Wilders spreekt Nederlanders toe na winnende uitslag van Exitpoll

”Nederland bedankt”, daarmee sloot de lijsttrekker van de PVV zijn toespraak af na de uitgekomen uitslag van de Exitpoll. De poll is gedaan door het Nederlandse onderzoeksbureau Ipsos in opdracht van de NOS en RTL Nieuws. Hier kwam de PVV met 35 zetels, wat een winst is van 18 zetels ten opzichte van de vorige verkiezingen, als winnaar uit. Hiernavolgend kwam Groenlink-PvdA om de hoek kijken met 25 zetels, een toename van 8 zetels ten opzichte van 2021. Tot slot sloot de VVD als derde aan met 24 zetels, een verlies van maar liefst 10 zetels.

Verder leed CDA flink verlies met 10 zetels en kwam uit een magere 5, D66 idem dito met een stevige afgang van 14 zetels (uitkomend op 10), NSC boekte als nieuwkomer flink zetelgrond door met 20 zetels iedereen te verrassen en de BBB schoof omhoog met een winst van 6 zetels door het totaal van 7 te halen. De twee onderstaande artikelen zijn ook door EyDaily geschreven over de jonge kiezer: PVV grootste partij mbo-studenten en middelbare scholieren, peilingen peilingen en nog meer peilingen: wat voor invloed heeft dat op de jonge kiezer.

Toespraak Wilders

Geert Wilders reageert in videovorm op X op de uitslag van de Exitpoll.

De winnaar maakte het kenbaar dat hij wil dat ”de mensen hun land weer terug krijgen”. Verder vond hij de samenwerking met andere partijen belangrijk door aan te geven concessies te willen doen ”nu is de campagne voorbij en heeft de kiezer gesproken, nu moeten wij ook zoeken met elkaar naar overeenkomsten”. Tot slot roept de lijsttrekker met oplossingen te willen komen die ”binnen de kaders van de wet en de grondwet” passen, zolang de ”hoop” van de PVV kiezer wel bewaard blijft.

RTL Nieuws maakte de politieke dominante aangaande de uitslag prominent: ”wij zijn niet meer te negeren”, aldus het nieuwsbericht RTL Nieuws. Verder wordt de bereidheid en vastberadenheid om samen te werken met andere partijen van de PVV belicht: ”we moeten over onze eigen schaduw heen te stappen”.
RTL Nieuws Nieuwsbericht

Voxpop verkiezingen Breda

Voxpop verkiezingen in Breda.
Ik ging de straat op met de vraag of mensen gaan stemmen, op welke partij en welke juist niet. Dit geeft een beeld weer over hoe mensen denken over het stemmen.

De belangrijkste maatregelen uit de miljoenennota  

0

Koning Willem-Alexander heeft tijdens de Troonrede de miljoenennota bekend gemaakt. De zorgverzekering voor de basispremie stijgt. Er is 2 miljard euro minder beschikbaar gesteld voor de aanleg van nieuwe wegen. En er komt hulp beschikbaar voor scholieren die thuis problemen hebben. Dit zijn de belangrijkste maatregelen: 

Wonen 

  • Volgend jaar zal de huurtoeslag met ongeveer 30 euro verhoogd worden. 1,5 miljoen huishoudens zullen hiervan profiteren.  
  • Projectontwikkelaars kampen met hoge rente en dure bouwmaterialen. Het kabinet zal een extra bedrag van 50 miljoen euro beschikbaar stellen om hen te ondersteunen. Hierdoor zal de totale financiering voor dit doel uitkomen op 300 miljoen euro waardoor bouwprojecten kunnen worden voortgezet.  

Zorg 

  • Bezuinigingen op ouderenzorg en verpleeghuizen worden deels geannuleerd.  
  • De zorgpremie voor de basisverzekering stijgt hoogstwaarschijnlijk naar gemiddeld 149 euro per maand. Dat is 12 euro meer dan nu. 
  • De zorgtoeslag voor mensen met een laag inkomen wordt 127 euro per maand.  

Verkeer 

  • Er gaat niet bezuinigd worden op onderhoud en renovatie aan wegen, het spoor en waterwegen. Komend jaar is daarvoor 4,6 miljard euro vrijgemaakt.  
  • Door bezuinigen is er 2 miljard euro minder beschikbaar voor de aanleg van nieuwe wegen. Ook is er minder budget voor het doortrekken van sommige ov-verbindingen.  

Belastingen 

  • De accijns op bier en sigaretten worden verhoogd.  
  • Gepensioneerden gaan meer belasting betalen.  
  • Hogere inkomens gaan meer betalen. 
  • De winstvrijstelling van mkb’ers gaat omlaag met 1,5 procent. 
  • Het heffingsvrije vermogen wordt aangepast. Je gaat eerder en meer belasting over je spaargeld betalen.  
  • Het toeslagpartnerbegrip wordt aangepast. Wanneer bijvoorbeeld een grootouder bij hun kind gaat wonen, bijvoorbeeld omdat ze mantelzorg nodig hebben, worden ze niet meer gekort op hun toeslagen. Als je je energierekening niet kunt betalen blijft er een noodfonds beschikbaar.  

Landbouw en natuur

  • Er komt 1 miljard euro beschikbaar voor de financiering van de opkoop van piekbelasters dichtbij natuurgebieden.
  • De aanleg van bomen, heggen en plassen wordt door het kabinet gestimuleerd. Hier komt 15 miljoen euro voor beschikbaar.
  • Er komt 50 miljoen euro beschikbaar tussen 2025 en 2029 om de afzet van biologisch voedsel te stimuleren.

Defensie

  • Er wordt in 2024 21,4 miljard euro uitgetrokken voor defensie. In 2023 was dit nog 15,2 miljard euro.
  • Nieuwe militairen gaan komend jaar sneller instromen.
  • Nederlandse eenheden moeten beter getraind zijn en flinke voorraadniveaus hebben, omdat ze vaker stand-by moeten staan.
  • Defensie zet in op ondersteuning van eenheden.

Werken

  • De verhoging van de arbeidskorting (belastingvoordeel voor werkenden) wordt verhoogd met 115 euro. Dit kost het kabinet 200 miljoen euro.
  • De lonen stijgen gemiddeld met 5,4 procent met een inflatie van 3,6 procent. Netto is dat 1,8 procent, wordt geschat door het kabinet.

Onderwijs

  • Er komt extra hulp beschikbaar voor scholieren die thuis problemen hebben.
  • Zowel in Nederland als in het Caribisch gebied wordt er 166 miljoen euro gestoken in het aanleveren van één gratis maaltijd per dag op scholen.
  • Het onderwijs aan asielzoekers kost 58,9 miljoen euro meer dan verwacht.

Bestaanszekerheid

  • De bijstand en de AOW stijgen mee met het minimumloon.
  • Het bedrag voor het kindgebonden budget gaat omhoog. Maximaal 750 euro per jaar voor het eerste kind. Voor het tweede kind wordt dat 883 euro. Bedragen voor oudere kinderen gaan extra omhoog met maximaal 400 euro voor kinderen tussen de leeftijd 12 en 17 jaar.
  • De jonggehandicaptenkorting wordt in stand gehouden waardoor deze mensen netto 200 euro meer over houden.
  • De Nederlander gaat er 1,8 procent in koopkracht op vooruit.  Alleenstaande ouders die niet werken en mensen in de AOW leveren juist in.

Veiligheid

  • Verkeersboetes gaan met 10 procent omhoog.
  • Er wordt vanaf 2023 10 miljoen euro per jaar uitgetrokken op beveiligingsmaatregelen aan huis voor burgemeesters, wethouders, gedeputeerden en waterschapbestuurders.

Asiel

  • Er wordt tot 2026 3,5 miljard euro meer in de asielopvang gestoken.
  • Het kabinet stelt zo’n 4 miljard euro extra om de instroom van asielzoekers beter te laten verlopen.
  • Er komt een vast aantal opvangbedden voor asielzoekers. De schatting is 41.000 plekken.
  • Er is 3,2 miljard euro begroot voor de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne.

Seksueel overschrijdend gedrag op de agenda in de zorg

0

In het chirurgische werkveld in het Verenigd Koninkrijk komt misbruik veel voor. Het komt voornamelijk voor bij vrouwelijke werknemers. In Nederland kwamen er in 2021 nog 370 meldingen binnen van seksueel overschrijdend gedrag binnen de zorg.

Het onderzoek dat gepubliceerd is door het wetenschappelijke tijdschrift British Journal of Surgery, spreekt over een patroon binnen de zorg in de VK. Vrouwelijke artsen die nog in opleiding zijn of aan het begin van hun carrière staan, blijken vaak slachtoffer te worden van misbruik door ervaren mannelijke chirurgen. Zij werken in een hiërarchische omgeving, wat volgens de BBC leidt tot een zwijgcultuur. “Het zijn hiërarchische systemen en dat is volstrekt onacceptabel”, meldt Michel van Erp van communicatie Zorgvakbond NU´91.

Het onderzoek speelt zich af in de VK, maar het thema seksueel overschrijdend gedrag staat ook op de agenda binnen de Nederlandse zorg. “Wij proberen het onderwerp grensoverschrijdend gedrag bespreekbaar te maken. Het eerste wat moet gebeuren is dat mensen überhaupt veilig kunnen werken en het is natuurlijk belangrijk als iets fout gaat zij dit kunnen bespreken”, aldus communicatie Zorgvakbond NU´91.

Nederland

Seksueel overschrijdend gedrag is een thema dat ieder land aan gaat. ‘’In de zorg werken heel veel mensen heel nauw met elkaar samen. Het is belangrijk dat we dit thema bespreekbaar maken zodat iedereen het voor zichzelf duidelijk heeft wat wel niet geaccepteerd wordt’’, legt Michel van Erp uit. De hiërarchische systemen die in de VK voorkomen, spelen zich ook af in Nederland. ‘’De hiërarchie binnen de zorg is gelukkig voor mijn idee door de jaren heen veranderd in Nederland. Zo stonden voorheen sommige artsen boven anderen maar in het heden staat de zorg veel meer naast elkaar én is de rangorde steeds meer aan het vervagen.’’

De relatie tussen arts in opleiding en de arts die hen beoordeelt wordt in Nederland streng in de gaten gehouden. Als binnen deze relatie macht overschrijdend gedrag vertoond wordt, komen daar hoge sancties op. ‘’Ik vind ook dat je niet in dit vakgebied hoort als je overschrijdend gedrag vertoont.‘’

Esther Ouwehand: “Stoppen was geen optie”

DEN HAAG, 13 september – Het bestuur van Partij voor de Dieren stapt op na felle kritiek. Dat kreeg Esther Ouwehand, lijsttrekker van PvdD, te horen vlak voor de opname van College Tour. Eerder deze week bleek dat er meerdere integriteitsmeldingen tegen haar waren ingediend.

Intern conflict

Meerdere keren heeft Esther Ouwehand, tot ongenoegen van haar partijbestuur, geprobeerd haar partij te moderniseren op het gebied van democratisering. In een allerlaatste poging om het interne conflict op te lossen, stuurt Ouwehand een brief: “Het bericht is niet bedoeld als dreigement, maar ik brand op als het bestuur geen veranderingen onderneemt”. Toch had ze nooit verwacht dat haar mail naar het partijbestuur zou uitlekken.

Vlak na het sturen van de brief, werden er integriteitsmeldingen ingediend tegen de lijsttrekker. Daarop volgde een ‘hele heftige groeistuip’, aldus Ouwehand in College Tour. Naar eigen zeggen heeft ze altijd eerlijk, rechtstreeks en open gehandeld. “Ik weet nog steeds niet wat de integriteitsmeldingen inhouden”, vertelt ze tegen presentator Twan Huys, “Ik ben er erg van geschrokken.”

De partijleider heeft voor het eerst hulp moeten inzetten van een advocaat. “Het congres moest instemmen dat ik lijsttrekker werd. Dit heeft het partijbestuur op alle mogelijke manieren gedwarsboomd.  Ik heb mijn advocaten gevraagd hoe ik met deze situatie om moest gaan.”

“Stoppen was geen optie”

Over de vraag of ze eraan gedacht heeft om te stoppen hoeft ze niet lang na te denken. “Als partijleider kan ik al die mensen die het met me eens zijn niet in de steek laten. Het is alleen heel akelig dat het zo’n harde strijd is geworden. Dit deed iets met mijn gezondheid, maar stoppen was geen optie”. Vertelt ze tegen onze redactie.

“Het is alleen heel akelig dat het zo’n harde strijd is geworden. Dit deed iets met mijn gezondheid, maar stoppen was geen optie.”

Esther Ouwehand

Verder geeft Ouwehand aan dat er nu een interim-bestuur moet komen. Dit is het tijdelijk vervullen van een bepaalde functie, in dit geval een tijdelijk bestuur en dat zal er komen nadat het bestuur opstapt donderdag. “Ik ga ervan uit dat we nu goede mensen binnen de partij krijgen. Zij zullen niet in een keer alles voor elkaar krijgen, maar zullen wel een open houding hebben, hervormingsgezind zijn en de principes accepteren zoals dat hoort.”

Verkopen van Belgische winkels als poging om Big Bazar te redden 

0

LEEUWARDEN, 8 september – Big Bazar wil zijn Belgische ketens verkopen om te zorgen dat de positie van de schuldeisers niet verslechterd. Dit bleek tijdens de rechtbankzitting in Leeuwarden, meldt het ANP. De rechter verdiepte zich een tweede keer over de vraag of Big Bazar een speciale afkoelingsperiode krijgt. 

©Sem Kortlever – Koopjesketen Big Bazar – Burgemeester Borkxlaan Tilburg

De koopjesketen telt in totaal meer dan honderd winkels, waarvan enkele in buurland België. Om aan de nog lopende verplichtingen te moeten voldoen zou 3,5 miljoen euro nodig zijn. Big Bazar zegt dat de deal rondom de verkoop van de Belgische ketens bijna rond is. Via deze manier hoopt de discountketen de rechter te kunnen overhalen om extra tijd te krijgen, zodat ze het faillissement kunnen voorkomen. 

De rechter heeft nu besloten om woensdag 13 september om 15:00 uur opnieuw uitspraak te doen. Big Bazar rekent erop dat begin volgende week de benodigde 3,5 miljoen binnen is. De rechter is dus van plan om hierop te wachten voordat er een oordeel komt.

Straatracers vaak niet beboet: Organisatie maakt dankbaar gebruik van grijs gebied 

Waar overdag op de meeste Nederlandse wegen rustig wordt gereden, veranderen er sommige wegen in een speeltuin voor auto-enthousiastelingen. Straatracers verzamelen zich diep in de nacht, meestal op rustige industrieterreinen om te kijken wie de snelste auto heeft. Dit alles gaat niet gepaard zonder risico’s. 

De politie hanteert duidelijke richtlijnen voor wanneer iets wel of niet een illegale straatrace is. “Er is sprake van een straatrace wanneer er een wedstrijdelement is waar minimaal twee partijen aan mee doen en tijden geklokt worden.” Hierover ontstaat veel verwarring. Wanneer er geen tijden opgenomen worden, is er geen sprake van een race. Wij spraken een anonieme straatcoureur uit Limburg (bij de redactie is zijn naam wel bekend). 

Hij organiseert al bijna 3 jaar straatraces in zijn provincie. Hierdoor is hij al vaker in aanraking gekomen met de politie, maar nog nooit werd hij beboet. De boetes die daar zijn uitgedeeld kan je op één hand tellen, vertelt hij. Er wordt bij hem niet gereden voor geld of tijden.  

In de coronatijd begon de Limburger met organiseren van straatraces, zogenaamde ‘illegalnights’. Zijn motivatie hiervoor was duidelijk: “Omdat we niet meer samen konden zijn. De clubs waren dicht, een terrasje pakken zat er niet in en een jointje halen ging ook niet. Dit was gewoon saai, vooral hier in Limburg.” Ook geeft hij aan dat het stiekem een ‘fuck you’ was naar de politie.  

Wat ontstond als een kleine groep uit de regio groeide al snel uit naar een grote community. Via de groepsapp wordt de informatie gedeeld over de bijeenkomst. Als een lopend vuurtje gaat dit vervolgens door de autogroepen en zo zijn ze als clubje al gegroeid naar 50 tot 100 auto’s op een nacht.  

De organisator omschrijft zijn ‘meetings’ als ‘verschillend maar vooral vreugdevol’. “Natuurlijk is de sfeer op een koude nacht anders dan een zomernacht waar iedereen naar buiten komt om te kijken.” Kijkers zijn meer dan welkom. Hierdoor is het voor de politie ook moeilijker om er iets aan te doen. Zo lijkt het meer op een, zoals hij zelf zegt, ‘avond onder autoliefhebbers waar we over elkaars auto’s praten’.  

Nog een tactiek is het plaatsen van zogenaamde ‘spotters’, deze mensen zijn onderdeel van de organisatie mee samenwerkt. Wanneer er politie gezien wordt, gaat er op de walkietalkie een alarm af en worden de sprintjes stilgelegd. Zo lijkt het weer op een doodgewone avond voor autoliefhebbers.  

Niet alleen in Limburg vindt dit fenomeen plaats. De organisatie heeft ook samen willen werken met racers uit andere plaatsen, zoals in Helmond. Hier werd al snel een punt achter gezet. “Er werd daar wél voor geld geracet en dit zorgde voor frictie.” Hij wil dat zijn races toegankelijk zijn voor iedereen. “Onder de 250pk deed je niet eens mee in Helmond”.  

Hij vindt de ‘funfactor’ heel belangrijk en dat mist hij wanneer mensen worden buitengesloten, omdat ze niet snel genoeg zijn om mee te doen. Voor de politie is het ook makkelijker om in te grijpen wanneer er voor geld geracet wordt. Dan is er namelijk wél sprake van een straatrace. Als je gepakt wordt ben je je auto kwijt en mag je opnieuw naar het CBR voor onderzoeken of je nog wel geschikt bent om auto te rijden.  

De toekomst van elektrische auto’s? 

0

Elektrisch rijden is al tijden in opmars, tussen 2025 en 2026 is het aantal volledig elektrische auto’s in Nederland met 22,5% gestegen. Dat is een behoorlijk aantal. Belangrijk om te weten is dat ondanks dat een elektrische auto geen uitlaatgassen hebben, het niet betekent dat deze auto’s geen uitstoot hebben. Banden en remslijtage zijn nog steeds een flinke bron van vervuilende fijn stoffen. De Europese unie probeerde hier al strenge regels voor in te laten gaan, de zogenoemde Euro 7-norm. Nou zijn deze regels net voordat ze ingingen toch sterk afgezwakt. de studenten van de TU/ecomotive, een groep studerend aan de Technische universiteit Eindhoven, hebben laten zien dat de oorspronkelijke regels ook gewoon haalbaar zijn. Hun resultaat stond tentoon op de Dutch design week. 

De studenten hebben een slim afzuigsysteem bedacht wat werkt met statische lading. De deeltjes worden opgevangen in opslagruimtes aan zowel de linker als rechterzijde van de auto. Zolang de deeltjes nog geladen zijn zullen ze plakken aan de zijkant van deze opslag en wanneer ze van hun lading ontdaan zijn vallen ze netjes in de bak en kunnen deze stoffen hergebruikt worden. Bandslijtage heb je natuurlijk altijd, maar deze slijtage kun je natuurlijk ook verminderen. De studenten hebben een gewichtsbesparing van maar liefst 100 kilo voor elkaar gekregen. Een behoorlijke vermindering die de uitstoot daar nog een extra beetje weet tegen te gaan. Dit is gelukt door de auto te bouwen met een geavanceerd koolstofvezel versterkt met thermoplastische sandwichpanelen. Een stof die ze wel vaker gebruiken in delen van elektrische auto’s maar nooit in zijn geheel. Om deze innovaties compleet te maken krijgt de bestuurder realtime feedback over de bandenslijtage, hierdoor is de bestuurder bewust en kan hij de slijtage het allerbest beperken. Hiermee is het de studenten dus gelukt de originele onaangepasten Euro 7-norm te behalen. Een behoorlijke prestatie.  

Vrijheid van expressie op de Dutch Design Week, kunstenaars bezig met het verbeteren van de wereld

0

Door: Lucas Wintjes 

Een bonte stoet daalt af naar de parkeergarage waar het gebeurt. Een robot die gaswinningen in Groningen opschrijft en uitwist, een stel kaarten die aandacht zoeken voor dakloosheid, een presentatie waar massasurveillance aantrekkelijk gepresenteerd wordt, een vrouwelijke koe die wordt uitgebuit, uitvergrote foto’s van de clitoris en een grote tentoonstelling van De Dolle Mina’s. Dit en nog veel meer staat allemaal in het Veemgebouw tijdens de Dutch Design Week in Eindhoven. Op precies deze manier opende De Telegraaf in 2022 haar artikel. Het artikel met de titel: “Woke domineert Dutch Design Week: ’Gehersenspoelde slachtoffers van absurdistische propaganda’. ” Kort nadat ze hun artikel op deze manier inleidde, werden de kunstenaars die in dat jaar in de expositie staan bestempeld als ‘gehersenspoelde slachtoffers van absurdistische propaganda’.  De kritiek lijkt zich te verschuilen achter de angst voor cancelcultuur, alsof die iets te maken heeft met de kunst die wordt tentoongesteld.  

Maar waarom is het tegenwoordig zo vreemd dat kunstenaars hun gevoelens en maatschappelijke kritiek uiten? Kunst is al sinds de achttiende eeuw een vorm van zelfexpressie; een manier waarop de mens zich kan uiten, een manier waarop iemand zijn gevoelens, gedachten en onderbewustzijn aan het licht kan brengen. Kijk maar naar het expressionisme, een kunstvorm die ondertussen al meer dan 100 jaar oud is. Bekende schilders als Kandinsky wisten met abstracte vormen en kleuren hun gevoel op doek te krijgen, iets wat Kandinsky niet kon neerzetten in woorden. Nu, meer dan 100 jaar later is er ineens een probleem met kunst die rauwe emotionele problemen van mensen weergeeft. Wanneer een kunstenaar op zijn of haar opmerkelijke manier een kijk op de wereld wil geven wordt het bestempeld als raar.  

Deze Dutch Design Week hadden De Dolle Mina’s een confronterende maar sterke expositie waar ze werken die gebruikt zijn tijdens protesten tentoonstelden. Op deze expositie liepen leden van De Dolle Mina’s die de mensen die kwamen kijken graag te woord stonden. Een van de vrijwilligers vertelde mij over een kunstwerk rondom de mannenpil. Het ging om een hormonale vorm van anticonceptie voor mannen, die hen tijdelijk onvruchtbaar zou maken. Ze vertelde dat veel mannen zich er niet van bewust zijn dat de bijwerkingen van hormonale anticonceptie bij vrouwen al lange tijd als normaal worden beschouwd, terwijl vergelijkbare bijwerkingen bij mannen vaak tot discussie leiden. Als dit soort maatschappelijke problemen niet besproken mogen worden zonder dat de makers worden weggezet als slachtoffers van propaganda, hoe kunnen we dan ooit tot een open gesprek komen? 

Kunst maakt zichtbaar wat anders onzichtbaar blijft. Er stonden in het Veemgebouw 3 raketten. Een met het logo van de NS, een met het logo van de ov-chipkaart en eentje met het logo van R-NET. Dit komt doordat het bedrijf Thales nauw betrokken is met deze 3 Nederlandse OV-giganten. Wat veel mensen echter niet weten, is dat Thales in de eerste plaats een defensiebedrijf is dat wapensystemen en militaire technieken ontwikkelt. Toch lijkt deze vorm van maatschappelijke kritiek minder te doen met de bezoekers. Veel mensen zijn afhankelijk van het openbaar vervoer en accepteren daardoor misschien makkelijker dat er een bedrijf achter zit dat ook actief is in de defensie-industrie. Ze hebben het gevoel dat, omdat het een groter bedrijf is waar ze afhankelijk van zijn het maar gewoon zo is. Ze mogen het er dan niet mee eens zijn, maar liggen er geen seconde van wakker. 

De daadwerkelijke discussie ontstaat pas als de term “woke” gebruikt wordt. In 2022 concludeerde Ipsos dat 36% van de mensen in het Verenigd Koninkrijk (16+) het als een belediging ziet om woke genoemd te worden. De term wordt echter op dit soort exposities door iedereen gebruikt, door zowel de bezoekers als de kunstenaars. Mensen willen gehoord worden en zichzelf kunnen zijn. Dat lijkt voor deze mensen echter niet mogelijk in dit huidige systeem, en wanneer je pleit voor een systeemverandering moet je wel een gehersenspoelde gek zijn. Toch heeft het Sociaal en Cultureel Planbureau in 2025 vastgesteld dat 59% van de Nederlanders vindt dat het land de verkeerde kant op gaat. We stoppen echter niet elkaar de schuld te geven. De huidige polarisatie die we met zijn allen steeds meer verergeren krijgen we niet opgelost als wij niet openstaan om te luisteren naar elkaar. “Woke” kunst moet toegankelijk blijven en voor iedereen. Je hoeft het nooit helemaal met elkaar eens te zijn, maar de mening van anderen is en blijft even belangrijk als die van jou. 

Dutch Design Week 2026 

0

Tijdens de Dutch Design Week verandert Eindhoven in één grote plek vol creativiteit, inspiratie en nieuwe ideeën. Vooral op Strijp-S is er van alles te ontdekken. Dit oude industrieterrein, waar vroeger Philips-fabrieken stonden, is nu een creatieve hotspot vol design, kunst en bijzondere plekken. 

Het evenement begon in 1998 onder de naam Dag van het Ontwerp, opgericht vanuit het Vormgeversoverleg (VOE) met als hoofddoel om ondernemers en ontwerpers met elkaar in contact te brengen. En is inmiddels Uitgegroeid tot een van de grootste designevenementen van Noord-Europa. Elk jaar komen ontwerpers uit binnen- en buitenland naar Eindhoven om hun ideeën en ontwerpen te laten zien.  

Vanaf 2002 werd het festival georganiseerd door de Dutch Design Foundation. Destijds had het festival zo’n 20 deelnemers. In 2005 kreeg het evenement de officiële naam Dutch Design Week. Het evenement veranderde van een vooral niet-commercieel evenement naar een professioneel evenement waarbij ook geld verdienen een rol speelde. Vanaf 2009 werden er elk jaar officiële designambassadeurs gekozen en dit was het jaar waar de Dutch Design Week begon in Strijp-S. Vanaf 2012 kreeg het evenement ieder jaar een centraal thema.  

Het thema van dit jaar is R.A.W. (Rebel Authentic Worth), waarbij het draait om jezelf zijn, durven experimenteren en niet bang zijn om dingen anders te doen. Dat past perfect bij Strijp-S, waar oud en nieuw samenkomen en creativiteit alle ruimte krijgt. 

Dat het evenement in Eindhoven groeide, is geen toeval. De sterke aanwezigheid van de Design Academy Eindhoven en het vertrek van Philips lieten lege industriële hallen, laboratoria en fabrieken achter (zoals Strijp-S, Klokgebouw en voormalige gloeilampenfabrieken) die het ideale decor vormden voor exposities. 

Inmiddels trekt de negendaagse herfstmanifestatie jaarlijks meer dan 300.000 tot 355.000 bezoekers uit binnen- en buitenvalland, met ruim 2.500 tot 2.600 ontwerpers op zo’n 120 verschillende locaties.

Alsof het gister was: een kijkje in de wereld van reenactment

Uniformen, wapens en historische kampementen uit de Tweede Wereldoorlog. Voor veel mensen lijkt reenactment niet meer dan oorlogje spelen. Maar klopt dat beeld wel? Wij dompelden ons onder in de wereld van reenactors om te ontdekken wat hen drijft.

Dit trucje zie je steeds meer in de journalistiek

0

“Je mag deze schoenen alleen dragen als je nooit, maar dan ook nooit seks wilt.” Deze kop komt tevoorschijn aan de bovenkant van mijn telefoon. Ik denk bij mezelf: “Welk riooljournalistiek platform heeft dit nou weer gepubliceerd?” Tot mijn verbazing zie ik het logo van het Algemeen Dagblad. Met enige teleurstelling lees ik toch het artikel, en besef ik dat de titel weinig overeenkomst had met het onderwerp. Toch klikte ik. Maar was dit dan clickbait? En waar ligt de grens tussen een goede kop en een misleidende kop?


Wanneer is iets clickbait?


De term clickbait, letterlijk vertaald naar ‘klik-aas’, werd twintig jaar geleden bedacht door blogger Jay Geiger. Volgens het Algemeen Nederlands Woordenboek is clickbait ‘een bericht of beeld op een website, dat als ‘lokaas’ wordt gebruikt met de bedoeling zoveel mogelijk ‘clicks’ te genereren’. Er is sprake van journalistieke clickbait als de kop niks te maken heeft met de rest van het artikel. Oud-NRC koppenmaker Anouk van Kampen definieert clickbait als dit: “Een clickbait-kop is een kop die iets spannends maakt, terwijl het dat niet is.”

Volgens Mediawijs kun je een clickbait-titel herkennen aan deze eigenschappen: informatie weglaten, inspelen op emoties (de vrouw was in shock, de man barst in tranen uit), sensationele taal (‘schokkend’, ‘ongelooflijk’, ‘bizar’), persoonlijke aanspraak (Dit verandert er voor jou), superlatieven (dit is de beste keuze, dit is de slimste manier) en aanwijzende woorden (‘deze’, ‘dit’, ‘zo’, ‘hier’).


Clickbait zie je steeds vaker


Clickbait-achtige titels werden begin deze eeuw vooral gebruikt door commerciële nepnieuwswebsites. Hoe meer clicks ze krijgen, hoe meer geld ze verdienen. Nu zie je dat ook gevestigde journalistieke media hier aan meedoen. Onderzoeker Pietro Nickl bekeek veertig miljoen koppen van de afgelopen twintig jaar. Daaruit blijkt dat online koppen langer, negatiever en clickbait-achtiger zijn geworden. Media gebruiken ook meer werkwoorden en volzinnen: vooral volzinnen roepen meer emotie op en zorgen ervoor dat de lezer sneller geneigd is om op een artikel te klikken.


Een andere reden voor de toename van clickbait-achtige koppen worden geschreven, is het bijhouden van de clicks. Steeds meer journalistieke media hebben reusachtige borden op redactievloeren, met gegevens over hun artikelen. Welk artikel is het meest gelezen? Hoelang blijven lezers lezen? Waar klikt de gemiddelde lezer op? Een handig hulpmiddel, maar geen leidraad. Voordat je het weet ontstaat er een ‘u-vraagt-wij-draaien’ dynamiek. Als de journalistiek niet oppast, dreigt het schrijven op basis van feiten en nieuwswaarde steeds vaker plaats te maken voor het najagen van clicks.

De kop suggereert onterecht dat Von der Leyen het Nederlandse vetorecht wil afpakken, terwijl het voorstel alleen nieuwe EU-lidstaten betreft en aansluit bij een eerder Nederlands standpunt.


Onderzoekers Tim Groot Kormelink en Irene Costera Meijer (Vrije Universiteit Amsterdam) deden onderzoek naar de daadwerkelijke betekenis van de click. Daaruit blijkt dat een click niet meteen grote interesse opwekt, en andersom: “Ergens op klikken betekent lang niet altijd dat de nieuwsgebruiker echt interesse heeft in het onderwerp. Men klikt snel door als een kop een groot ‘What the hell’- gehalte heeft. Zoals de kop: “Anders Breivik zegt: Playstation 2 is marteling.” Daar werd veel op geklikt, niet per se uit interesse voor Breivik, Playstation of marteling, maar uit nieuwsgierigheid door hoe de kop is opgesteld. Het geeft wel enige indicatie, hoor. Maar het is geen waterdichte graadmeter.”


Groot Kormelink vertelt ook dat lezers niet op artikelen klikken waar ze al veel over weten: “Vaak is de kop van het artikel voor de nieuwsgebruiker al genoeg informatie. Dat geldt vooral voor langlopende kwesties zoals oorlogen. De kop was genoeg om bij te blijven. Er was dus wel interesse, maar geen click.”


Het risico van sensationele koppen in de journalistiek


De groei van clickbait-achtige koppen stelt traditionele journalistieke media voor ethische dilemma’s. Professor Habib ur Rahman onderzocht deze dilemma’s. Verschillende redacties kijken op een andere manier naar artikels. Media die in het begin van de eeuw hardnekkig waren tegen sensationele koppen, hebben hun journalistieke waarden achtergelaten om niet achter te blijven. Volgens ur Rahman staan journalisten onder enorme druk om content te produceren die viraal gaat, dat vaak ten koste gaat van accurate nieuwsgaring.


Als Gen-Z’er uit 2005 snap ik waar dit argument vandaan komt. Het voelt alsof ik twee verschillende tijdperken heb meegemaakt als het gaat om nieuwsconsumptie. De opkomst van sociale media zoals wij die kennen heeft daar ongetwijfeld een rol in gespeeld. Ik weet nog heel goed hoe mijn broers en zussen, die een stuk ouder zijn dan ik, nieuws consumeerden. Vóór het sociale media tijdperk zocht je het nieuws op in de krant, op TV of op de radio. De echte ‘technerds’ lazen hun nieuws op Google of verschillende forums, hoewel die toentertijd minder toegankelijk waren dan nu. Later had je MSN, Hyves, Facebook en Twitter. Nu kan je uit duizenden websites en apps kiezen om het nieuws bij te houden.


Het internet is groter dan ooit. Het groeit exponentieel. We kunnen niet voorstellen hoe het internet er over twintig jaar uitziet. In dat almaar groeiende pixel-universum, strijden al die duizenden websites en apps voor jouw click. Koppen worden steeds gekker, steeds sensationeler, steeds emotioneler. Allemaal zodat jij op hun artikel klikt, en niet van de concurrent.
Uit onderzoek blijkt dus dat traditionele media steeds meer sensatie zijn gaan zoeken als het gaat om koppen schrijven. Dit heeft niet alleen gevolgen voor sommige journalistieke media, maar voor het imago van de gehele journalistiek. Kenmerken die vroeger vooral typerend waren voor onbetrouwbare media, zijn tegenwoordig ook terug te zien in de kwaliteitsjournalistiek. “Als de stijl van de gevestigde media steeds meer gaat lijken op die van problematische bronnen, vervagen de grenzen, wat het moeilijker maakt om serieus van manipulatief nieuws te onderscheiden”, zegt onderzoeker Phillipp Lorenz-Spreen.


Groot Kormelink deelt een vergelijkbaar oordeel: “Nieuwsgebruikers verwachten van kwaliteitsmedia dat ze geïnformeerd worden over wat er in de wereld speelt. Dat is hun toegevoegde waarde. Stap je daarvan af dan zal je uiteindelijk je publiek verliezen, ondanks wat de aantallen clicks je op korte termijn lijken te vertellen. Nieuwsorganisaties hebben maar beperkte middelen en mankracht, en als er meer wordt ingezet op het najagen van clicks, kan dat ten koste gaan van bijvoorbeeld onderzoeksjournalistiek. Dan zullen de belangrijke verhalen die niet automatisch op een groot publiek kunnen rekenen het eerst sneuvelen, en dat is uiteindelijk schadelijk voor onze democratie.”


“We zijn niet op uit om lezers te misleiden”


Niet iedereen is ervan overtuigd dat het najagen van clicks slecht is voor de journalistiek. Online redacteur Peter Schong werkt al elf jaar bij het AD, een krant dat vaak wordt beschuldigd van clickbait: “De definitie die wij bij het AD een beetje hanteren, is eigenlijk dat clickbait een soort valse belofte in de kop is. Dus je serveert iets van hier gaat het artikel over, door het inderdaad heel sensationeel op te schrijven, en dan ga je het artikel lezen en dan denk je eigenlijk: is dat alles? Dan ben je dus eigenlijk een beetje op het verkeerde been gezet.”


“We zijn er niet op uit om lezers te misleiden. Wel om te verleiden, dat is weer heel wat anders. Maar wat een beetje met clickbait is, is dat je eigenlijk jezelf als krant of als nieuwssite in de vingers snijdt op de langere termijn. Kijk, vergissingen zijn altijd mogelijk natuurlijk, maar dat is niet iets wat wij heel bewust doen. Wat we wel doen is inderdaad proberen gewoon prikkelende koppen te maken en daar hebben we wel bepaalde methodes voor. Maar dat is niet clickbait en ze zijn altijd feitelijk correct.”


Schong denkt dat het AD door hun type artikelen vaak worden beschuldigd van clickbait: “Wij krijgen dat verwijt natuurlijk vaker dan een Volkskrant of een NRC of een Trouw, omdat wij ook iets meer verhalen schrijven die wat menselijker zijn en vaak ook waar emoties een belangrijke rol spelen. Dus we hebben heel vaak ook koppen die een bepaalde emotie bij de lezer aanspreken. Je kan bijvoorbeeld zeggen: het nieuwe college van Amsterdam gaat 100 miljoen bezuinigen. Dan denk je: oké, vervelend. Maar als je toevoegt: ‘ze gaan 100 miljoen bezuinigen, terwijl ze tijdens de verkiezingen hadden beloofd dat er geen cent bezuinigd zou worden’, dan maak je net even een soort tegenstelling erin die het even wat meer laat schuren dan alleen maar de feitelijke constatering.”


Schong voegt nog toe dat de koppen wel vooraf worden gecontroleerd: “Wij maken als online redacteuren de online koppen en die worden vaak in de krant ook wel overgenomen. Als dat echt totaal niet strookt met het verhaal, dan is er altijd wel een verslaggever als eerste die aan de bel trekt van: ‘Hey, dit is wel heel erg sterk geformuleerd.’ Dus daar letten we wel op.
Wij zijn er ook niet uit om sensatie in de wereld te helpen. We willen natuurlijk wel dat onze verhalen zo goed mogelijk worden gelezen. En als een hele saaie kop ertoe leidt dat we 20.000 lezers mislopen, dan slaan we ons zelf ook voor de kop. Maar wij doen dat altijd wel binnen de normale journalistieke, ethische normen die elk medium hanteert. Daar zijn we natuurlijk wel netjes in inderdaad.”


Het verschil tussen clickbait en een goede kop


We hebben gezien waarom journalistieke media steeds vaker clickbait-achtige koppen gebruiken. Maar het ligt veel genuanceerder dan mensen denken. Natuurlijk willen de meeste journalistieke bedrijven dat zoveel mogelijk mensen op hun titels klikken. Daar mogen ze naar streven. Maar hoe zorg je ervoor dat je clickbait koppen vermijdt en een goede kop produceert?
Een goede kop moet de lezer nieuwsgierig maken, maar mag daarbij niet misleiden. Journalisten hoeven niet iedere kop droog en feitelijk te houden om betrouwbaar te blijven. Wellicht is dat niet meer van deze tijd. Een prikkelende kop kan juist helpen om nieuws onder de aandacht te brengen. Een kop gaat te ver wanneer het verwachtingen wekt die het artikel niet waarmaakt.


Uiteindelijk draait het niet alleen om de vraag hoeveel mensen op een artikel klikken, maar ook hoeveel impact het artikel heeft gemaakt, vertelt Groot Kormelink: “Er bestaat nu nog geen concreet idee over hoe we die impact goed kunnen meten. Ik denk dat het zaak is daar nu snel over na te gaan denken. Daar zou ik als wetenschapper graag bij helpen. Hoe meer die clicks ingeburgerd raken, hoe moeilijker het is om dat uit de routine te krijgen.”

Van Kampen vat het goed samen: “Een goede kop moet duidelijk maken wat de lezer krijgt, een emotie oproepen bij lezers, uitnodigen het hele stuk te lezen, niet te veel weggeven en vooral niets beloven wat het artikel niet waarmaakt.” En voor degenen die afvroegen welke schoenen je écht niet aan mag doen als je ooit nog seks wil: het zijn Crocs. Dankjewel Angela de Jong.

Steeds meer jongeren met geldproblemen: “Je kunt heel snel in de schulden belanden”

0

Tijdens het jaarlijkse Eindhovense armoededebat donderdagavond werd nauwelijks gesproken over armoede onder jongeren. Dat terwijl steeds meer jongeren financiële problemen ervaren. Volgens het Armoede Fonds ziet 57% van de lokale armoedehulporganisaties die zicht hebben op de hulpvraag van jongeren het aantal jongeren dat hulp zoekt, toenemen. Eindhovens CDA-raadslid Fouad Arrabbany herkent de kwetsbare positie van jongeren: “We proberen zo veel mogelijk jongeren bewust te maken.”

Het Samenwerkingsverband Minima Eindhoven organiseerde donderdagavond het jaarlijkse armoededebat. Beleidsambtenaren, raadsleden en andere ervaringsdeskundigen bespraken verschillende onderwerpen en bedachten in groepen concrete aanbevelingen voor de gemeente. Onder meer de hoge woon- en energiekosten en de toegankelijkheid van hulp kwamen aan bod. Opvallend genoeg kwam armoede onder jongeren nauwelijks ter sprake.

Jongeren blijven onderbelicht

Dat is opvallend, want armoede onder jongeren is een groeiend probleem. Uit onderzoek van het Armoede Fonds blijkt dat 57% van de lokale armoedehulporganisaties die zicht hebben op de hulpvraag van jongeren, het afgelopen jaar een toename zag in het aantal jongeren dat hulp zoekt. Ook blijkt dat 29% van de hulporganisaties ziet dat jongeren door geldproblemen hun opleiding niet kunnen afmaken.

Arrabbany benadrukt dat jongeren niet te lang moeten wachten met het zoeken van hulp. Volgens hem is het belangrijk dat jongeren weten waar ze terechtkunnen: “Op het moment dat je denkt: ik heb er geen controle meer over, ga dan naar de gemeente om hulp te vragen.”

Overgang naar volwassenheid

Een belangrijke oorzaak van financiële problemen is volgens het Armoede Fonds de overgang naar volwassenheid. Uit hun onderzoek blijkt dat 33% van de jongeren tijdens deze overgang in geldproblemen komt. Dat heeft onder meer te maken met een gebrek aan woonruimte, financiële buffers en nieuwe financiële verantwoordelijkheden. Het inkomen van jongeren sluit daar vaak niet op aan.

Arrabbany herkent de kwetsbare positie van jongeren. Volgens hem kan een kleine verandering in de persoonlijke situatie al grote financiële gevolgen hebben. “Er kan zomaar iets in je leven gebeuren. Bijvoorbeeld dat je ruzie krijgt met je ouders, waardoor je geen leefgeld meer krijgt. Of dat je bijbaan niet meer lukt, omdat je het druk hebt met studeren. Dan kan je in één keer die rekening niet meer betalen.”